Laatste nieuws coronacrisis

De Jonge vraagt OMT om spoedadvies over stijgend aantal positieve tests

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

In dit blog hield NRC op woensdag 7 juli de laatste ontwikkelingen rondom de wereldwijde coronacrisis bij. Dit was het belangrijkste nieuws:

  • In de ziekenhuizen lagen woensdagmiddag 206 coronapatiënten , zes minder dan een dag eerder. Verder werden bij het RIVM 3.688 nieuwe positieve coronatests gemeld. De afgelopen dagen stijgt het dagelijkse aantal positieve testuitslagen.
  • Het duiden van de coronacrisis in Nederland aan de hand van de dagelijkse positieve testuitslagen wordt steeds moeilijker, aldus hoofd infectieziektebestrijding van het RIVM Jaap van Dissel. De recente toename van het aantal besmettingen bekijkt het OMT volgens Van Dissel met „argusogen”, al is er volgens de directeur nog geen grote reden tot zorgen.
  • Desalniettemin heeft demissionair minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge (CDA) het OMT woensdag gevraagd een spoedadvies uit te brengen vanwege het stijgende aantal dagelijkse positieve coronatests. De Jonge wil advies over hoe de cijfers te duiden zijn en hoopt donderdagmiddag van het OMT te horen.
  • Nederlandse bedrijven moeten zeker 4,2 miljard euro van de ontvangen 18,7 miljard euro aan coronaloonsteun terugbetalen. Dat blijkt uit voorlopige berekeningen van het ministerie van Financiën. Vermoedelijk schatten ondernemers hun omzetverlies veelal hoger in dan uiteindelijk werkelijk het geval was.
  • Ruim de helft van de zelfstandig ondernemers had minder werk door de coronacrisis, zo blijkt uit cijfers van het CBS. Een kwart van de ondervraagden bleek vorig jaar in „matige of slechte” financiële positie te verkeren door een terugloop aan opdrachten.

Lees hier verder in het blog van donderdag 8 juli

GGD: drukte bij testlocaties neemt toe door heel het land

Bij coronatestlocaties van de GGD door heel het land neemt de drukte toe. De afgelopen 24 uur is dat vooral het geval in de grote steden Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Den Haag en de regio Brabant. „Maar dat zijn dagkoersen. De laatste dagen zien we het aantal testafspraken eigenlijk in heel Nederland toenemen”, zegt een woordvoerder van koepelorganisatie GGD GHOR woensdagmiddag.

Volgens de GGD levert de toegenomen drukte op dit moment geen wachttijden of andere problemen op. „De afspraken kunnen nog steeds worden gemaakt. Online en telefonisch komen mensen er goed doorheen”, aldus de zegsvrouw. „Overal kunnen mensen nog altijd binnen 24 uur getest worden en ook het bron- en contactonderzoek kan goed worden uitgevoerd.”

Wel verwacht de gezondheidsdienst dat de capaciteit bij testlocaties als de huidige trend doorzet binnenkort moet worden opgeschaald, met meer personeel en een verruiming van de openingstijden. Ook kan het zo zijn dat in sommige regio’s niet alle testlocaties altijd beschikbaar zijn als de drukte verder toeneemt.

De GGD maakt zich zorgen dat het rap toenemende aantal coronabesmettingen voor meer gezondheidsproblemen zal zorgen. Woensdag werden er 3.688 nieuwe besmettingen gemeld bij het RIVM, het hoogste aantal sinds eind mei en bijna een verzesvoudiging vergeleken met vorige week woensdag.

Lichte daling aantal coronapatiënten in ziekenhuizen, weer stijging positieve tests

Er lagen woensdagmiddag 206 coronapatiënten in Nederlandse ziekenhuizen, zes minder dan een dag eerder. Dat meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

Het aantal mensen dat met Covid-19 op een intensivecareafdeling ligt is wel met één patiënt toegenomen, waarmee er nu 104 coronapatiënten op de IC liggen. Inclusief mensen met andere aandoeningen worden er nu in totaal 711 mensen behandeld op een IC, 25 meer dan gisteren. Volgens het LCPS laat de Covid-bezetting op de IC „lichte fluctuaties zien”.

Ondertussen stijgt het aantal gemelde positieve tests bij het RIVM. Het afgelopen etmaal kwamen er 3.688 nieuwe besmettingen bij. Het hoogste aantal sinds 28 mei, aldus het Rijksinstituut. Vergeleken met vorige week woensdag is het aantal nieuwe besmettingen bijna verzesvoudigd.

Er zijn woensdag twee nieuwe meldingen gedaan van een sterfgeval als gevolg van Covid-19. Aangezien meldingen van sterfgevallen dikwijls later binnenkomen bij het RIVM betekent het niet dat deze twee personen in de afgelopen 24 uur zijn overleden. Dinsdag werd één overlijden gemeld.

Prinsessen willen zich laten vaccineren tegen Covid-19

De dochters van koning Willem-Alexander en koningin Máxima gaan zich laten vaccineren tegen Covid-19. Dat heeft het koningspaar bekendgemaakt in een gesprek met de pers tijdens een staatsbezoek aan Duitsland, zo meldt persbureau ANP woensdag. Prinsessen Amalia, Alexia en Ariane hebben „heel duidelijk laten weten dat het hun beslissing was, in overleg met ons”, aldus de koning.

„Ze willen alle drie heel graag hun bijdrage leveren in het front tegen dat verschrikkelijke virus dat ons al bijna anderhalf jaar in de greep heeft”, zei koning Willem-Alexander. „En hoe meer mensen zich laten vaccineren, hoe beter het is. Je vaccineert je niet voor jezelf maar voor je medemens, zodat we als maatschappij weer open kunnen gaan.” Het bezoek aan Duitsland van Willem-Alexander en Máxima is het eerste staatsbezoek sinds de coronacrisis Nederland trof.

Ariane (links), Amalia (midden) en Alexia tijdens een repetitie van de band The Streamers eerder dit jaar. Foto Sem van der Wal/ANP

De Jonge vraagt OMT om spoedadvies over stijgend aantal positieve tests

Het demissionaire kabinet heeft het Outbreak Management Team (OMT) gevraagd om een spoedadvies vanwege het toenemende aantal coronabesmettingen. Dat heeft demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) woensdag gezegd tegen persbureau ANP.

Woensdag zijn ruim 3.600 positieve testuitslagen binnengekomen bij het RIVM. De Jonge wil advies over hoe hij deze cijfers moet duiden. De minister zei dat veruit de meeste besmettingen voorkomen bij jongeren. Daarom hoeven positieve tests niet per definitie tot meer ziekenhuisopnamen hoeven leiden. De Jonge stelde dat hij hoopt dat het OMT donderdagmiddag het advies gereed heeft.

Dinsdag werd bekend dat het RIVM vorige week ruim 8.500 meldingen van positieve coronatests heeft ontvangen. Dat is een ruime verdubbeling ten opzichte van een week daarvoor, blijkt uit cijfers van het instituut. Het percentage positieve coronatesten vorige week ook toe van 3,1 tot 4,5 procent.

Sinds 29 juni stijgt het aantal positieve testuitslagen dat het RIVM registreert. Dinsdag kwamen er 2.253 positieve uitslagen binnen bij het instituut. Ook is één sterfgeval aan de gevolgen van Covid-19 gemeld, maar mogelijk is deze persoon eerder overleden.

Het OMT moet met een advies komen over de coronamaatregelen, aldus De Jonge. Foto Ilvy Njiokiktjien

Van Dissel: coronameldingen ‘fluïde begrip’ geworden

Het wordt lastiger om de verspreiding van het coronavirus te duiden aan de hand van de dagelijkse infectiecijfers. Dat zei Jaap van Disssel, hoofd infectieziektebestrijding bij het RIVM, woensdag tijdens een technische briefing in de Tweede Kamer.

„De meldingen zijn een samenraapsel van verschillende bronnen geworden; we hebben de resultaten van GGD-teststraten, maar die worden deels - ik wil niet zeggen vervuild - maar aangevuld door testen van personen die op reis gaan en door personen die testen voor toegang.” Deze groep mensen liet zich veelal testen zonder klachten te hebben - mét klachten mag iemand eigenlijk sowieso niet deelnemen of op reis. Negatieve uitslagen worden nog niet doorgegeven aan de GGD, zegt Van Dissel. „De positieve getallen worden toegevoegd, maar je weet daar de noemer niet van.”

Dat maakt het duiden van het percentage positieven lastiger, zei hij. „We testen nu een hele boel personen die geen klachten hebben. Test je veel personen zonder klachten - en dat is per definitie zo als je ergens in wilt - dan wordt de duiding van zo’n percentage totaal anders.”

Testen voor toegang

Van Dissel illustreerde zijn punt aan de hand van resultaten uit de teststraten van het toegangstesten, die deze week voor het eerst opgenomen zijn in de weekcijfers van het RIVM. In de week van 28 juni werd volgens Stichting Open Nederland, de organisatie achter het testen voor toegang, ruim 303.000 keer getest voor toegang. Van die testen waren er 643 (0,2 procent) positief - ongeveer 10 procent van het totaal aantal positieve testen in die periode.

Zulke cijfers zijn belangrijk voor de reisadviezen (groen tot donker rood) van de Europese Unie, die bepaald worden aan de hand van het percentage positieve testen en het aantal besmettingen per hoofd van de bevolking in een land. Van Dissel pleit voor harmonisatie van de Europese signaalwaarden. „Verstaat iedereen in Europa hetzelfde onder die aantallen? Ik denk dat de ambtelijk top daarover moet samenkomen, of we allemaal hetzelfde meten.”

„Het beeld voor de zomer is niet louter positief”, merkte demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) dinsdag al op in een brief aan de Tweede Kamer. „Nederland kan door de oplopende besmettingen weer donkerder kleuren op de kaart voor het ECDC. Andere landen zullen op basis daarvan weer restricties op leggen.” Van Dissel: „Of Nederland snel weer in het rood komt, weet ik niet. Dat zal nog wel even duren.”

‘Argusogen’

De recente toename van het aantal besmettingen bekijkt het OMT volgens Van Dissel „met argusogen”, maar reden tot zorg is er nog niet. De ziekenhuisopnamens blijven vooralsnog laag, omdat ouderen het grootste risico lopen om erg ziek te worden van het coronavirus en juist zij in de hoogste mate gevaccineerd zijn. „We hopen dat het een hiccup is van de eerste twee weekenden [na versoepelingen, red.], die af gaat nemen als ook jongeren de vaccins nemen.”

Voor ingrijpen is het te vroeg. Momenteel is volgens Van Dissel duidelijk waar de nieuwe besmettingen vandaan komen: vooral onder jongeren, vooral opgelopen in de horeca en op feesten. Van Dissel: „Het doel van het OMT is niet het voorkomen van neusverkoudheid en milde ziekten. Wat wij willen voorkomen is overbelasting van de zorg en we willen de kwetsbaren beschermen. Die zijn momenteel niet betrokkken bij deze opleving.”

Van Dissel adviseerde eerst te kijken naar verbetering van de huidige maatregels, zoals rond het Testen voor Toegang. Daar zijn signalen dat de testbewijzen niet altijd even goed gecontroleerd worden. Het OMT adviseerde destijds ook toegangstesten 24 uur geldig te laten zijn, bracht Van Dissel in herinnering. Het kabinet besloot vanwege de praktische haalbaarheid een testbewijs 40 uur houdbaar moest zijn.

Jaap van Dissel praat de Tweede Kamer bij tijdens een technische briefing in de Tweede Kamer over ontwikkelingen rond het coronavirus. Foto Bart Maat / ANP

Bijna evenveel amateurvoetbalteams ingeschreven voor seizoen 2021/2022

De coronacrisis lijkt niet te hebben gezorgd voor een groot aantal uitschrijvingen bij amateurvoetbalclubs. De KNVB meldt woensdag dat voor het aankomende seizoen 62.388 teams zijn ingeschreven, slechts 1,13 procent minder dan in 2020/2021 toen 63.098 ploegen werden aangemeld door hun clubs. Het kan nog zijn dat teams voor de start van het seizoen 2021/2022 alsnog worden afgemeld, maar in de afgelopen jaren constateerde de voetbalbond juist dat het aantal teams in die periode alleen maar verder opliep.

Volgens de KNVB geeft het aantal ingeschreven teams een indicatie of leden zijn gestopt met voetballen, nadat ze afgelopen seizoen door de coronapandemie amper wedstrijden konden spelen. Omdat in september de contributiegelden worden geheven, is er voor amateurvoetballers geen financiële prikkel om tussentijds op te zeggen. Op dit moment tellen alle voetbalclubs bij elkaar zo’n 1,2 miljoen leden.

Jan Dirk van der Zee, directeur amateurvoetbal van de KNVB, zegt dat de inschrijvingscijfers laten zien dat „men het amateurvoetbal heeft gemist”. Volgens Van der Zee is het aan vrijwilligers te danken dat het verenigingsleven ook tijdens de pandemie door heeft kunnen gaan en blijkt de loyaliteit aan de club en (vrienden)teams groot. „Er is zelfs een kans dat corona helemaal geen leden heeft gekost”, aldus de directeur.

Een blik op het voetbalveld van VV de Zwerver in Kinderdijk. Foto Merlin Daleman

Reisadvies Algarve op oranje, coronabewijs verplicht voor terugkerende reizigers

Reizigers die terugkomen uit de Portugese streek Algarve, moeten vanaf zaterdag na terugkomst in Nederland een vaccinatiebewijs of negatieve coronatest kunnen overleggen. Het ministerie van Buitenlandse Zaken meldt woensdag dat het reisadvies vanaf donderdag wordt aangepast naar kleurcode oranje vanwege het stijgende aantal besmettingen in de regio. Terugkerende reizigers hoeven niet verplicht in thuisquarantaine.

Vanaf donderdag wordt aangeraden alleen nog naar de Algarve af te reizen voor een noodzakelijke reis, ook als mensen volledig gevaccineerd zijn. Eerder kleurde de regio rond de Portugese hoofdstad Lissabon al oranje. Het grootste deel van Portugal blijft voorlopig geel, wat betekent dat reizen niet wordt afgeraden. Wel neemt het aantal besmettingen in het land toe, waarop de Portugese regering vorige week besloot in meer dan veertig gemeenten opnieuw een avondklok in te stellen.

Mongolië, Namibië, Oman en Koeweit belanden vanaf donderdag op de lijst met zeerhoogrisicogebieden. Voor reizigers die uit deze landen Nederland binnenkomen, geldt bij aankomst een quarantaineplicht. Daar staat tegenover dat het inreisverbod voor een aantal landen, waaronder Armenië, Bosnië-Herzegovina, Montenegro en Canada komt te vervallen.

Een reiziger komt aan op het vliegveld van Faro in de Portugese Algarve. Foto Ana Brigida/ File Photo

Vliegveld Heathrow experimenteert met snelle rij voor volledig gevaccineerden

Een overzicht van het coronanieuws uit het buitenland.

  • Het Londense vliegveld Heathrow gaat in aanloop naar ‘Freedom Day’ op 19 juli, de dag waarop de Britse samenleving verder open gaat, samen met British Airways en Virgin Atlantic experimenteren met speciale rijen voor volledig gevaccineerden. Volgens Britse media moet de proef aantonen dat het vliegveld in staat is om de vaccinatiestatus van reizigers veilig te controleren, zodat volledig gevaccineerde mensen na 19 juli niet meer in quarantaine hoeven te gaan. In eerste instantie wordt de rij ingezet bij geselecteerde vluchten vanuit Athene, Los Angeles, Montego Bay, Jamaica en New York.
  • Het eiland Guam organiseert speciale vaccinatie- en vakantiereizen vanuit Taiwan. Dinsdag landde de eerste, volledig uitverkochte vlucht met 439 passagiers op het vliegveld van het eiland dat territorium is van de Verenigde Staten. Guam heeft een overvloed aan vaccins en kan de inkomsten uit het toerisme goed gebruiken, meldt The Guardian. Tijdens de zogeheten ‘Air V&V’ (Air Vacation & Vaccination) krijgen passagiers na landing hun eerste prik, om zich vervolgens vrijelijk te mogen bewegen over het eiland.
  • De Japanse regering overweegt alsnog om alle toeschouwers uit stadions te weren tijdens de Olympische Spelen, die eind deze maand beginnen. Volgens de Japanse krant Mainichi neemt de druk vanuit de samenleving verder toe vanwege het toenemende aantal coronabesmettingen. Vorige maand werd het maximale aantal toeschouwers per speellocatie nog vastgesteld op tienduizend. De olympische fakkeltocht die de komende weken door Tokio zou trekken, gaat vanwege de pandemie sowieso niet door, werd vandaag bekend. Tot aan de openingsceremonie op 23 juli zijn de fakkelevenementen in plaats daarvan online te zien.

Bedrijven moeten zeker 4,2 miljard euro aan noodsteun terugbetalen

Bedrijven moeten minimaal 4,2 miljard van de 18,7 miljard euro aan coronanoodsteun terugbetalen. Zeven op de tien bedrijven hebben bij het ontvangen van de Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) teveel ontvangen. Dat blijkt uit voorlopige berekeningen van ambtenaren van het ministerie van Financiën, waar zij in het economenblad ESB woensdag over schrijven. Dit komt omdat de ondernemers vaak hun omzetverlies hoger hebben ingeschat dan uiteindelijk het geval was.

De kans is groot dat de schatting aan de lage kant is, denken de ambtenaren, omdat het slechts is gebaseerd op cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in 29 sectoren. Deze cijfers nemen overige ontvangen steunmaatregelen die tellen als omzet en een eventuele daling van de lonen niet mee. Een woordvoerder van het UWV laat woensdag in het Financieel Dagblad weten dat het UWV, de instantie verantwoordelijk voor de NOW-regeling, „coulant” omgaat met de terugbetalingen. De betalingstermijn wordt met de bedrijven overlegd en kan verspreid worden over drie jaar tegen nul procent rente. In sommige gevallen mag de terugbetaling plaatsvinden verspreid over vijf jaar.

Het aantal terugvorderingen is daarmee waarschijnlijk hoger dan demissionair minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken en Werkgelegenheid, D66) verwachtte. In een brief aan de Tweede Kamer eind mei schreef hij dat bij de eerste NOW-regeling de bedrijven samen 488 miljoen euro terug moesten betalen op het totale voorschot van 1,1 miljard euro.

De tijdelijke NOW-steun is tijdens de coronacrisis in het leven geroepen om werkgevers tegemoet te komen die omzetverlies lijden door de crisis. Er zijn zes aanvraagperiodes geweest, de laatste periode loopt tot september. Met de noodsteun wilde het kabinet ervoor zorgen dat werkgevers hun werknemers in dienst konden houden.

Lees ook: ‘Merendeel van grote omzetverliezen waarschijnlijk níét het gevolg van de coronacrisis’

Meerderheid zzp’ers zag daling werk tijdens coronacrisis

Ruim de helft van de zzp’ers in Nederland kwam tijdens de coronacrisis moeilijker aan werk. Uit een enquête die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) onder achtduizend zzp’ers hield, blijkt daarnaast dat een kwart van de ondervraagde zelfstandig ondernemers in een „matige of slechte” financiële situatie kwam te zitten door de terugloop aan opdrachten. Ondanks de uitdagingen door de coronacrisis geeft een meerderheid van de ondervraagde zzp’ers een positieve beoordeling over zijn werksituatie.

Met name in de creatieve sector (75 procent) en dienstverlenende sector (80 procent) was er minder vraag naar de diensten van zelfstandig ondernemers. Dit had mede te maken met de sluitingen in de culturele sector en de horeca door de coronamaatregelen. Desondanks wist 15 procent van de ondervraagde zzp’ers, met name in de creatieve sector, zich opnieuw uit te vinden door nieuwe producten en diensten aan te bieden.

Voor één op de tien zzp’ers was er juist meer werk tijdens de coronacrisis. Het gaat daarbij vooral om mensen in de technische sector, zoals aannemers en timmerlieden, en psychologen.

Welkom in een nieuw blog

In dit blog houdt NRC de laatste ontwikkelingen rondom de coronacrisis in binnen- en buitenland bij. Dit was het belangrijkste nieuws op dinsdag 6 juli:

  • Het RIVM heeft in week 26 (28 juni tot en met 4 juli) 8.541 meldingen van positieve coronatests ontvangen. Dat zijn er ruim tweemaal zoveel als een week eerder en daarnaast is het de eerste wekelijkse stijging van het aantal positieve coronatests sinds begin mei.
  • Naar aanleiding van de verschillende corona-uitbraken die eind juni op feesten door heel Nederland zijn geregistreerd, heeft demissionair minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) gezegd dat horeca en winkels strenger moeten controleren op het naleven van de coronaregels.
  • Het aantal coronapatiënten in Nederlandse ziekenhuizen nam dinsdag met 24 af. Er lagen in totaal 212 patiënten in het ziekenhuis, waarvan 103 op de intensive care.

Lees ook het hele blog van dinsdag 6 juli terug