Opinie

Met leugens en bedrog ging Landbouw ver over de grenzen

pulsvisserijverbod

Commentaar

Donderdag 1 juli was het de eerste dag dat de Nederlandse pulsvissersvloot werkloos in de havens moest blijven liggen. Sinds die dag is het vissen met stroomstootjes in de Europese Unie namelijk verboden. Daaraan ging een lang debat vooraf over de vermeende voor- en nadelen. De tegenstanders van pulsvissen wonnen de slag in Brussel, mede dankzij de term ‘vissenelektrocutie’. Een hard gelag voor de Nederlandse pulsvissers, die tonnen hebben geïnvesteerd in pulsmaterieel, en nu weer terug moeten naar het alternatief, de ‘boomkor’ die met kettingen over de bodem sleept.

Dat de pulsvissers het in Brussel hebben afgelegd tegen de traditionele manier van vissen, heeft niet alleen te maken met een verloren duurzaamheidsdebat, zo bleek deze week. De NOS onthulde dat ambtenaren van het ministerie van Landbouw willens en wetens misleidende informatie gestuurd hebben naar Brussel in een poging de pulsvloot te redden.

Lees ook dit artikel: Nederland misleidde Europese Commissie ten gunste van de pulsvisserij

Zo verdubbelde Nederland in 2011 nagenoeg zijn hele pulsvisvloot (van 22 naar 42 schepen), nadat toenmalig staatssecretaris Henk Bleker (CDA) toestemming van Brussel had gekregen om ‘wetenschappelijk onderzoek’ te doen met twintig boten. Brussel ging er daarbij van uit dat dit met de bestaande boten zou worden gedaan, maar Bleker gaf twintig nieuwe boten een vergunning. Ook de oorspronkelijke pulsvloot van 22 was al met creatief rekenwerk tot stand gekomen. Een ambtenaar noemde de exercitie „het verdubbelen van een toch al zeer dubieus aantal”.

Het Europese landbouwbeleid is traditioneel de plek waar nationale belangen binnen de Unie het hardst botsen. De Unie geeft het grootste deel van haar budget uit aan landbouwsubsidies. Bescherming van de eigen agrarische sector is lidstaten veel waard. Dat daarbij alle mogelijke middelen worden ingezet en grenzen worden opgezocht, is gezien het krachtenspel begrijpelijk en te billijken.

Als grenzen overschreden worden, moet echter worden ingegrepen. Dat is hier nadrukkelijk gebeurd. Bewuste misleiding van de Commissie, zoals Nederland heeft gedaan, kan op geen enkel manier worden gerechtvaardigd. In die zin is het volkomen terecht dat de Commissie drie jaar geleden besloot tot een verbod op pulsvissen.

Helaas is de opstelling van het ministerie van Landbouw in deze geen incident. Al decennialang wordt er geklaagd over de te nauwe banden van het departement en de sector. Terugdringing van de veestapel, vermindering van stikstofuitstoot, evenredig bijdragen aan het oplossen van het klimaatprobleem, aanpak van mestfraude: al deze inspanningen worden gefrustreerd door ambtelijke onwil en soms zelfs obstructie. De blinde steun van het departement voor de Nederlandse pulsvloot is daarvan een schrijnend voorbeeld.

Het ministerie toont zich in een reactie op de onthulling van de NOS maar deels schuldbewust. Het is „niet goed dat interne signalen, die er dus waren, onvoldoende zijn opgepakt”, aldus het ministerie, om vervolgens direct de draai te maken naar een gesprek met de Europese Commissie over verduurzaming van de visserijsector. Dat is na de leugens rondom de pulsvissers net even te makkelijk.

De wereld staat voor enorme uitdagingen op het gebied van klimaat en biodiversiteit. De Nederlandse overheid heeft daarin een belangrijke rol te spelen. In dat krachtenveld past geen ministerie dat liegt en bedriegt om slechts de economische belangen van een evident vervuilende sector te verdedigen. Daar moet het debat de komende tijd echt over gaan.

Lees ook dit artikel: Nederland hield informatie achter voor Brussel voor meer pulsvisvergunningen