Advies: slavernij in wet als misdrijf tegen menselijkheid

Dialooggroep Slavernijverleden Volgens een nieuw advies moet in de wet staan dat slavernij en slavenhandel misdaden tegen de menselijkheid waren.

De Nederlandse staat moet in de wet vastleggen dat de slavenhandel en slavernij, die tussen de zeventiende eeuw en 1 juli 1863 hebben plaatsgevonden, misdrijven tegen de menselijkheid waren. Ook zou het goed zijn als Nederland hiervoor excuses aanbiedt. Dat adviseert het Adviescollege Dialooggroep Slavernijverleden donderdag in het rapport Ketenen van het verleden.

Het advies komt naar buiten op Keti Koti, de jaarlijkse feestdag ter viering van de afschaffing van de slavernij op 1 juli 1863. Wat het college betreft wordt dat een nationale herdenkingsdag, gesteund en bijgewoond door de Koning en de regering. Daarmee erkent de staat dat het slavernijverleden de hele samenleving aangaat, zegt het college. Ook is het nodig dat het leed erkend wordt van alle mensen die slachtoffer zijn geworden van de slavernij of slavenhandel en van hun afstammelingen.

De minister-president zou de excuses namens de regering moeten uitspreken. Demissionair premier Mark Rutte (VVD) heeft eerder aangegeven geen excuses te willen maken voor het slavernijverleden.

Herdenking in Amsterdam

Het is donderdag precies 158 jaar geleden dat Nederland officieel de slavernij heeft afgeschaft in Suriname en de Nederlandse Antillen. Voorafgaand aan de nationale herdenking in Amsterdam ontvangt demissionair minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken, D66) het rapport, waar zij om heeft gevraagd. In het adviescollege zaten onder anderen muzikant Typhoon en ex-voetbalinternational Edgar Davids. De commissie werd in juli vorig jaar in het leven geroepen om te spreken over het slavernijverleden en de doorlopende effecten ervan nu.

In het advies stelt de commissie dat het bewustzijn over dat verleden vergroot kan worden via „onderzoek, onderwijs en kunstzinnige projecten”. Ook stelt het voor om een nationaal museum of nationale voorziening in te richten waarin het slavernijverleden en de gevolgen daarvan getoond kunnen worden. „Maak het slavernijverleden zichtbaar, zodat dit een gedeelde geschiedenis kan worden.”

Acties ondernemen

Het adviescollege beveelt aan om met de excuses meteen de bereidheid uit te spreken acties te ondernemen „dit historisch onrecht dat tot op heden in velerlei vormen wordt ervaren, zoals discriminatie en institutioneel racisme, zo veel mogelijk te herstellen”.

Zo moet er systematische handhaving zijn en een programma opgezet worden ter bestrijding van discriminatie en racisme. „Daarbij verdient de bestrijding van institutioneel racisme op de arbeidsmarkt, de woningmarkt, het onderwijs en de politie specifieke en dringende aandacht.”