Interim-directeur Haagse kunstacademie stopt per direct

Sociale veiligheid Paul van Maanen, interim-directeur van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten, heeft met onmiddellijke ingang zijn functie neergelegd. Zijn actieplan viel niet goed bij studenten en staf.

De Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten (KABK) in Den Haag
De Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten (KABK) in Den Haag Foto David van Dam

Paul van Maanen, interim-directeur van de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten (KABK) in Den Haag, heeft dinsdag met onmiddellijke ingang zijn functie neergelegd. Dat schrijft Henk van der Meulen, directeur van het Koninklijk Conservatorium in Den Haag, woensdag in een brief aan de staf van de KABK. Volgens Van der Meulen, lid van het College van Bestuur, is de interim-directeur tot deze ‘verrassende stap’ gekomen omdat hij zichzelf „niet de juiste man vindt om de KABK door het proces van noodzakelijke verandering te leiden”.

Daarmee groeit de onrust op de academie, die begon na een publicatie in NRC afgelopen oktober over beschuldigingen van seksueel geweld door een oud-leerling.

Lees ook: ‘Kritisch rapport: Amsterdam Fashion Institute is geen veilige leer- en werkomgeving’

Van Maanen was begin april dit jaar door de Raad van Toezicht van de KABK aangesteld, nadat de toenmalige directeur Marieke Schoenmakers eveneens met onmiddellijke ingang was opgestapt. Reden voor haar vertrek was een uiterst kritisch rapport van bureau Bezemer & Schubad over de jarenlange sociale onveiligheid op de academie, het gebrek aan didactische kwaliteiten bij een groot deel van het team, en de topdown managementstijl van Schoenmakers. De Raad van Toezicht nam alle conclusies en aanbevelingen van Bureau Bezemer & Schubad over, maar zag volgens voorzitter Harro Knijff geen aanleiding om zelf ook op te stappen.

Actieplan

Interim-directeur Van Maanen stuurde afgelopen maandag een eerste actieplan naar de docenten en het managementteam, dat hij op basis van gesprekken met studenten en docenten had opgesteld. In dat actieplan stelt hij onder meer een flinke hervorming van de organisatie voor, waarin de afdelingshoofden minder zeggenschap krijgen.

Het rapport zette zoveel kwaad bloed bij de studenten en de staf, dat Van Maanen nu opstapt. In een open brief, door ruim 350 mensen ondertekend, klagen staf en de studenten over een algeheel gebrek aan transparantie, over het feit dat ze buiten het veranderproces worden gehouden, en dat de gebezigde taal van het rapport (bijvoorbeeld „buitenlandse studenten” in plaats van „internationale studenten”) getuigt van weinig voeling met het artistieke veld.

Het rapport van Bezemer & Schubad volgde op een in oktober in NRC verschenen artikel over grensoverschrijdend gedrag door kunstenaar Julian Andeweg, oud-student van de KABK. In het artikel beschuldigen twintig vrouwen en mannen de kunstenaar onder meer van verkrachting, aanranding, stalking en huiselijk geweld. Een deel van het seksueel geweld zou plaats hebben gevonden tijdens Andewegs periode aan de KABK.

Na publicatie van het artikel kwamen veel meer klachten binnen over de school, onder meer over een sociaal onveilig klimaat en wangedrag door docenten. Twee docenten werden tijdelijk geschorst, maar in een onderzoek vrijgepleit van de beschuldigingen. Ze zijn daarna alsnog vertrokken.

Correctie (30 juni 2021): In een eerdere versie stond dat het uiterst kritisch rapport van bureau Bezemer & Schubad ging over jarenlange sociale veiligheid op de academie. Dat moest jarenlange sociale onveiligheid zijn. Dat is nu aangepast.