Huiszoekingen bij Russische onderzoeksjournalisten

Corruptie Na onthullingen over banden van de Russische minister van Binnenlandse Zaken met criminelen, zijn er invallen en huiszoekingen gedaan bij twee onderzoeksjournalisten.

De Russische onderzoeksjournaliste Maria Zjolobova staat na een huiszoeking door veiligheidsagenten bij de voordeur van haar appartement in Moskou.
De Russische onderzoeksjournaliste Maria Zjolobova staat na een huiszoeking door veiligheidsagenten bij de voordeur van haar appartement in Moskou. Foto Pavel Golovkin/AP

Russische veiligheidsagenten hebben dinsdagochtend huiszoekingen gedaan bij twee onderzoeksjournalisten in Moskou. De invallen bij de journalisten van Proekt (Het Project) kwamen kort na publicatie van een onderzoek naar bezittingen van de Russische minister van Binnenlandse Zaken en diens banden met criminelen.

Proekt is een onafhankelijk onderzoeksplatform, opgericht in 2018. De circa vijftien journalisten doen veel onderzoek naar de banden tussen politiek, bedrijfsleven en maffia. Vorig jaar brachten ze het nieuws over een geheime dochter van Poetin. De huiszoekingen vonden plaats bij oprichter en hoofdredacteur Roman Badanin en journaliste Maria Zjolobova. Ook adjunct-hoofdredacteur Michail Roebin werd aangehouden voor verhoor. De website van Proekt was dinsdag korte tijd uit de lucht.

Lees ook dit artikel over de vervolging van studentenblad Doxa

Volgens de advocaat van Badanin draait de formele aanklacht om een film van Proekt uit 2017 over Ilja Traber, een omstreden zakenman uit Sint-Petersburg en vriend van Poetin. De journalisten worden verdacht van smaad. Zjolobova zei tegen Russische media dat ze er niet aan twijfelt dat de huiszoekingen in werkelijkheid over het nieuwe onderzoek gaan.

Riant buitenhuis

In het onderzoek, dat vooralsnog zowel op de website van Proekt als op YouTube te zien is, gaat het om geheime villa's van Vladimir Kolokoltsev, oud-politieman en sinds mei 2012 minister van Binnenlandse Zaken. Kolokoltsevs zoon Alexander (32) bezit een riant buitenhuis buiten Moskou van 13,8 miljoen euro, volgens Proekt een gift van de criminele groep Izmailovskaya. Het kadaster vermeldt niets over de villa. Een andere woning van 2,3 miljoen euro staat op naam van zijn schoonzus, maar zou in werkelijkheid van Kolokoltsev zijn.

Lees ook dit opiniestuk van Derk Sauer over persvrijheid in Rusland

Onafhankelijke media in Rusland proberen vaker de corruptie van politici te onthullen via hun bezittingen. Eerdere onthullingen van anti-corruptie stichting FBK van oppositieleider Aleksej Navalny over de rijkdom van toenmalig premier Medvedev en president Poetin trokken binnen en buiten Rusland veel aandacht.

Sinds begin dit jaar neemt de onderdrukking van onafhankelijke media in Rusland sterk toe. Journalisten worden geïntimideerd en – al dan niet tijdelijk – gearresteerd. Media als VTimes en Meduza kregen het etiket ‘buitenlands agent’, waardoor adverteerders afhaken. VTimes is inmiddels gestopt. Alles wijst er op dat de regering-Poetin kritische geluiden in aanloop naar de parlementsverkiezingen in september zoveel mogelijk wil smoren.