Opinie

De oorlog in Jemen? Deksel erop en niet meer kijken

President Biden ging toch een einde maken aan de oorlog in Jemen? Maar hoort niemand daar meer over. Er zijn andere prioriteiten.

Dwars

Een van de weinige dingen die president Biden nog wél in het Midden-Oosten wilde gaan doen (behalve terugkeren in het nucleaire akkoord met Iran) was een einde helpen maken aan de oorlog in Jemen. Maar hoort u hem daar nog weleens over? Ik niet. Er zijn andere prioriteiten, China voorop, en dit conflict is ook niet een van die ‘eindeloze oorlogen’ van het soort waaraan de Amerikaanse burgers zo’n hekel hebben gekregen. Er zijn immers in Jemen geen of heel weinig Amerikaanse militairen op de grond; en in plaats van gigantische stromen belastinggeld naar dáár, juist miljarden aan inkomsten door wapenleveranties aan oorlogvoerende partijen, Saoedi-Arabië en de Verenigde Arabische Emiraten voorop. Die wapenleveranties zouden stoppen maar gaan nota bene door, naar het nu heet om de Saoediërs te helpen zich te verdedigen tegen de Jemenitische Houthi-vijand.

Arme Jemenieten, die zijn nu alweer meer dan zes jaar gruwelijk de klos, en het ziet er niet naar uit dat daarin snel, of zelfs langzaam, verandering gaat komen. De Saoedische kroonprins, die met een intussen uiteengevallen alliantie éven de Houthi-rebellen ging verslaan en de regering van president Hadi zou terugbrengen, wil ook dolgraag een oplossing nu de Houthi’s zijn land met raketten bestoken. Maar wat vrede in Jemen op dit moment haast onmogelijk maakt, is de winning mood die zich van de Houthi’s meester heeft gemaakt sinds ze zich met Iraanse wapenhulp hebben verankerd in het noorden en midden van het land.

Een tweede, belangrijk obstakel vormen zuidelijke opstandelingen die met ruime Emiraatse steun eigen separatistische doeleinden nastreven. En er zijn méér gewapende groepen, waaronder ook Al-Qaida en Islamitische Staat, die eigen gebieden beheersen met eigen doeleinden. Hier hoort een kaartje, maar u kunt areas of control Yemen of zoiets googelen, dan ziet u hoe het land nu in elkaar zit of liever, uit elkaar valt.

Goed, terug naar de Houthi’s, die vechten nu alweer sinds februari om ook de provincie Marib in hun macht te krijgen. Marib is een belangrijke olieproducerende regio. Als dat lukt, heeft de regering-Hadi feitelijk geen vaste grond meer onder de voeten. Mogelijk wil de Saoedische kroonprins wel een deal sluiten waarbij de Houthi’s zijn land niet langer onder vuur nemen, als zo’n onderlinge regeling in een vorm wordt gegoten die hij als overwinning kan aanprijzen – want zo werkt dat, dat weet u wel. Dat betekent dan het aanblijven van een zeer repressief Houthi-bewind in het hartland van Jemen, waarmee de Jemenieten nog steeds de klos zijn.

Lees ook dit artikel: VN: 400.000 kinderen in Jemen dreigen te sterven van de honger

Zover is het nog niet. De prijs voor het machtsstreven van de Houthi’s betaalt op dit moment (behalve alle Jemenitische burgers) met name de bevolking van Marib, onder wie naar schatting 800.000 ontheemden uit andere delen van Jemen die er juist dachten aan de oorlog te kunnen ontsnappen. De afgelopen twee weken zijn er tientallen burgers gedood door Houthi-aanvallen, en nog eens tientallen strijders aan beide zijden. Van een staakt-het-vuren, zoals door de Saoediërs aangeboden en door internationale bemiddelaars aangeprezen, willen de Houthi’s niet weten.

Wat nu? Misschien is Iran van de Houthi’s los te weken (ook onder de nieuwe president) maar dat hoeft helemaal niet tot het einde van de oorlog te leiden – wapens genoeg in Jemen. Ik zag aansporingen door serieuze analisten om de oorlog op te voeren. Een andere oplossing is deksel erop en niet meer kijken. Die van de rest van de wereld vrees ik.

Lees ook dit artikel: Nieuwe koers Biden biedt hoop op einde oorlog in Jemen

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.