Amerikaanse bisschoppen willen dat president Biden geen hostie meer ontvangt

De katholieke president Joe Biden is te progressief voor de Amerikaanse bisschoppen, vooral als het gaat om abortus. Ze willen hem straffen bij zijn kerkgang.

President Joe Biden (tweede van links) verlaat de rooms-katholieke kerk St. Joseph on the Brandywine in zijn woonplaats Wilmington, Delaware, 19 juni.
President Joe Biden (tweede van links) verlaat de rooms-katholieke kerk St. Joseph on the Brandywine in zijn woonplaats Wilmington, Delaware, 19 juni. Foto Olivier Douliery/AFP

Het is pas de tweede keer in de geschiedenis dat er een katholieke president in het Witte Huis zit. Voor die president dreigt echter een excommunicatie-light. Vrijdag stemde een ruime meerderheid van de Amerikaanse bisschoppen voor een onderzoek naar de mogelijkheid om de hostie te weigeren aan „katholieken die culturele, politieke of geestelijke leiders zijn”, indien zij voor abortus zijn. President Joe Biden is voor het recht van vrouwen om de zwangerschap te beëindigen.

Het besluit van de bisschoppen in hun jaarlijkse lentevergadering is een eerste stap op weg naar de uitsluiting van Biden van een van de sacramenten van de katholieke kerk. Volgens de 55 bisschoppen die tegenstemden (tegenover 168 vóór) is de motie specifiek tegen de president gericht. Biden is naar eigen zeggen geen vrome katholiek, maar wel een trouw kerkganger, die elke zondag naar de mis gaat – en daar de eucharistie viert.

Steun voor homorechten

Direct nadat Biden de verkiezingen won, heeft het verband van Amerikaanse bisschoppen een werkgroep ingesteld om het „probleem”, zoals voorzitter José Gomez van de bisschoppenconferentie het noemde, te bestuderen van Biden en diens beleid inzake abortusbeleid en LGBTQI-rechten. Het is de bedoeling dat de werkgroep een document opstelt waarover de bisschoppen in hun najaarsconferentie zullen stemmen. Tweederde moet dan instemmen om het document aangenomen te krijgen. Kardinaal Wilton Gregory van Washington heeft al laten weten dat de priesters van zijn aartsbisdom Biden de hostie niet zullen weigeren.

Biden zelf maakte weinig woorden vuil aan het herderlijk besluit. Verslaggevers vroegen de president vrijdag om een reactie. „Dat is een privékwestie”, zei hij. „Ik denk niet dat het gaat gebeuren.” Paus Franciscus heeft zich over het besluit van de Amerikaanse bisschoppen niet uitgelaten. In mei heeft het Vaticaan de Amerikaanse bisschoppenconferentie op het hart gedrukt eenheid te vinden voor zo’n vergaand besluit te nemen.

De kwestie lijkt vooral iets te laten zien over de spanningen in een kerk die worstelt met teruglopende ledenaantallen. Meerjarig onderzoek van bureau Gallup laat zien dat de katholieke kerk in de Verenigde Staten harder dan de protestantse wordt getroffen door de secularisering. In de afgelopen twee decennia is de mate van kerkelijkheid onder Amerikaanse katholieken teruggelopen van 76 naar 58 procent.

Misbruikaffaires

De katholieke kerk in de VS is geraakt door grote schandalen rond het misbruik van kinderen die aan haar zorg waren toevertrouwd. In verschillende bisdommen hebben onderzoeken jarenlange misbruikaffaires aan het licht gebracht, waarbij honderden priesters en duizenden kinderen waren betrokken. Schadeclaims hebben sommige bisdommen aan de rand van het faillissement gebracht. De voorganger van kardinaal Gregory is afgetreden als aartsbisschop van Washington.

Dat juist een kerkgaande president, en dan nog eentje die in toespraken regelmatig uit de bijbel citeert, er zulke progressieve opvattingen op na houdt over zaken als abortus, moet de Amerikaanse kerkleiders extra boos hebben gemaakt, zei Massimo Faggioli tegen The Washington Post. Faggioli is hoogleraar aan de katholieke Villanova universiteit in Pennsylvania en de auteur van het boek Joe Biden and Catholicism in the United States. „Het is opmerkelijk dat de bisschoppen al zeven maanden zoeken naar een manier om hem te straffen”, zei Faggioli. „En Joe Biden heeft hen compleet genegeerd.”