Profiel

Oranje-spits Wout Weghorst: je bent voor of tegen hem

Wout Weghorst | Voetballer Een jaar geleden leek het een onbereikbaar doel voor spits Wout Weghorst: spelen in Oranje. Maar met hulp van een mental coach maakte hij zijn droom waar. „Hij had de absolute wil om te winnen.”

Wout Weghorst (midden) viert met zijn ploeggenoten de eerste treffer tegen Oostenrijk, donderdagavond.
Wout Weghorst (midden) viert met zijn ploeggenoten de eerste treffer tegen Oostenrijk, donderdagavond. Foto Dean Mouhtaropoulou/EPA

Al zes decennia waakt Maria over Borne. Gehouwen uit steen verheft zij zich op manshoog formaat tussen bidbank en kaarsjes in de kapel aan de Koppelsbrink. Vanuit haar ooghoeken ziet zij dorpsouderen de hitte trotseren en paarden loom voor zich uit staren in de dierenweide. Maria ruikt naar paarden. Naar mest.

Wout Weghorst (28) komt hier graag. De kapel van zijn geboorteplaats in Overijssel is de plek waar de spits in aanloop naar wedstrijden een kaarsje brandt. „Hij neemt dan vaak mijn kinderen mee”, zegt broer Niek (33). „Gaan ze eerst naar de diertjes en de speeltuin, en dan naar de kapel.”

Het geloof geeft hem kracht, denkt Ralf (32), zijn andere broer. „Hij gaat niet drie keer per week naar de kerk, maar pakt zijn momenten.”

Twan Weghorst (26), twee jaar jonger dan Wout: „We zijn allemaal gedoopt en hebben communie gedaan. Maar bij ons drieën speelt de kerk, anders dan bij Wout, nauwelijks nog een rol.”

In de achtertuin van Niek, vlak bij de kapel, vertellen zij over hun broer. Met hem bezochten ze tot zijn achttiende nog thuis- en uitwedstrijden van FC Twente. Totdat Wout moest afhaken. Hij vond dat zijn profcontract bij FC Emmen zich moeilijk liet verenigen met een seizoenkaart op Vak P, de harde kern van FC Twente.

Tien jaar later is de spits van VfL Wolfsburg een van de meest scorende spelers in de Bundesliga en geniet hij op het EK de voorkeur van Frank de Boer boven Luuk de Jong. „Ik vind dat hij het heeft laten zien”, zei de bondscoach deze week. De Jong passeren was moeilijk, maar ja, als je zoveel scoort als Weghorst in Duitsland, twintig doelpunten in één seizoen …

De spits die jaren werd bespot om zijn expressiviteit en slungelachtige voorkomen – hij is 1.97 meter lang – heeft waargemaakt wat hij heel zijn jeugd voor ogen had: profvoetballer worden. Want meer nog dan in God geloofde Wout Weghorst in zichzelf, al vonden anderen zijn toewijding aan de bal soms wat overdreven.

Tot zijn achttiende voetbalde Weghorst voor amateurclubs in de omgeving van Borne. Voor een jeugdopleiding van een profclub kwam hij niet in aanmerking. „Hij viel scouts niet op”, zegt coach Anton Wennemars, die hem als zeventienjarige inlijfde bij hoofdklasser DETO. „Scouts kijken in eerste instantie naar handelingssnelheid en techniek, niet naar fysiek vermogen en drive.”

Het talent was bij Weghorst „in eerste aanleg” niet direct aanwezig, zegt Wennemars, maar zijn toewijding maakte veel goed. Hij ziet hem nóg met een schaaltje lasagne voor de magnetron staan, in de kantine van de tegenstander tijdens een uitwedstrijd. „Wout wilde fysiek sterker worden, en dan is goede voeding van belang. Zijn ploeggenoten – vaak afkomstig van een profclub – vonden dat overdreven. Wat was hij nóu weer aan het doen?”

Maar Weghorst trok zijn eigen plan. Gezond eten, vroeg slapen, niet drinken en zéker niet op halve kracht trainen na een paar gewonnen duels. Ploeggenoten die daar anders over dachten vond hij irritant. En ja, dan wilde het wel eens botsen.

Berucht is het verhaal over de kroketten. In een interview zei hij dat ze bij FC Emmen kroketten aten, en dat dat niet echt zijn ding was. Broer Twan: „Dat is uit z’n verband gerukt. Wout bedankte toen ze bij de club met een schaal langs kwamen. Later heeft hij gezegd dat hij niet begreep dat spelers kroketten kregen. Daar maakten journalisten van dat Emmen een ‘krokettenclub’ is.”

Het werd Weghorst, zoals wel meer, niet in dank afgenomen.

Respect en weerstand

De inzet die hij toonde verwachtte hij ook van anderen, zegt Gerard Bos, zijn oud-trainer bij amateurclub NEO, uit Borne. Ook Bos was onder de indruk van zijn gedrevenheid en selecteerde hem als vijftienjarige voor het eerste elftal. Hij merkte dat Weghorst bij zijn oudere ploeggenoten respect afdwong, maar hij riep ook weerstand op. „In die zin is er weinig veranderd. Je bent voor of tegen Wout, er zit weinig tussen.”

En toch is dat niet helemaal waar. De volwassen Wout – hij heeft inmiddels twee dochters – is nog even gedreven en expressief als de puber, maar hij heeft aanvaard dat niet iedereen hetzelfde is. „Nog steeds vindt hij het moeilijk te begrijpen dat spelers soms meer bezig zijn met hun volgers op Instagram dan met hun eigen potentieel, maar hij raakt daar niet langer gestresst van”, zegt mental coach Remco Visscher. „Hij houdt de focus nu op zichzelf.”

Een klein jaar geleden kwam Weghorst bij hem, voor begeleiding in het kader van ‘overtuigingen en identiteit’. Hij moest van alles van zichzelf, zegt Visscher. Maar of hij het ook wilde?

Samen bespraken ze waar die hoge lat en dat arbeidsethos vandaan komt. Had het met de geldingsdrang van zijn vader Frans te maken, eigenaar van een bekende brandstoffengroothandel? Met het feit dat Weghorst lang niet voor vol werd aangezien in het profvoetbal?

Zelf zei Weghorst ooit dat zijn moeilijk te doorgronden karakter met de scheiding van zijn ouders te maken heeft. Ook die uitspraak zie je telkens terugkomen, zeggen zijn broers, maar het is waar dat de scheiding – Wout was zes – hen gevormd heeft. Niek: „Het was een ingewikkelde gebeurtenis.”

Ralf: „Maar Wout is niet geworden wie hij is door de scheiding, en voor ons geldt hetzelfde.”

Niek: „Maar het was wel een extra motivatie.”

Alle broers hebben het ver geschopt. Twan is co-piloot bij de KLM. Niek heeft de dagelijkse leiding bij het familiebedrijf. Ralf is als architect verantwoordelijk voor de woningbouwontwikkeling bij het bedrijf.

Brein programmeren

Aan Wout vroeg mental coach Visscher een klein jaar geleden wat zijn grote droom was. En hoe hij dacht die droom te kunnen verwezenlijken.

‘Naar het EK met het Nederlands elftal’, zei hij. Daarvoor zou hij twintig keer moeten scoren in de Bundesliga en 26 keer in totaal, was zijn idee. Visscher: „Daar zijn we zijn overtuigingen op af gaan stemmen. Volgens het principe: the body achieves what the mind believes.” Nee, het is geen visualisatie, zegt hij, maar programmering. „Direct de overtuiging in je brein programmeren.”

Zo hielp hij Weghorst ook van de overtuiging af dat hij niet kon koppen. Dat had een trainer hem ooit aangepraat, waarna hij alles wat op het tegendeel leek saboteerde. Toen het vertrouwen kwam, zegt Visscher, kwamen ook de kopgoals. Dit seizoen maakte hij er zeven.

In theorie kan Weghorst in alles waar hij zich toe zet excelleren. Dat merkte darter Michael van Gerwen, toen hij in 2018 op uitnodiging van oud-bondscoach Ronald Koeman een clinic gaf bij het Nederlands elftal. „Wout was zó leergierig en gefocust”, zegt de meervoudig wereldkampioen. „Hij had de absolute wil om te winnen.”

Van Gerwen speelde potjes tegen meerdere internationals en van Weghorst verloor hij een leg. De twee raakten bevriend en appen regelmatig met elkaar. „Een spontane, leuke gozer”, noemt Van Gerwen hem.

De afgelopen jaren begon Weghorst meer en meer te vertrouwen op zijn talent. Hij is misschien geen Messi of Ronaldo, maar kan zich best meten met andere spitsen in Europa. Met zijn kracht is hij bovendien in het voordeel. Dat probeert hij nóg meer te benutten.

Fysiektrainer Richard van Beek uit Winterswijk vertelt dat hij elke dag wel even belt met Weghorst. Op diens verzoek vormde hij een team van specialisten rond de voetballer: een personal bodycoach, een mental coach (Remco Visscher) en een sportpodotherapeut. Zelf overziet hij het geheel en onderhoudt hij contact met de medische staf van Wolfsburg. Van Beek haalde Weghorst ook over om een smart ring te dragen, die alles rond zijn autonome zenuwstelsel bijhoudt. „Als we niet bij hem zijn, kunnen we toch zien hoe hij in zijn vel zit.”

Invoelende kant

Niemand kent zijn lichaam beter dan Weghorst, vindt hij zelf. Hij zal nooit klakkeloos iets van een ander aannemen. Dat bracht hem eind vorig jaar in de problemen, toen hij zich op Instagram uitsprak over het coronavirus. ‘Stel je voor, er is een vaccin dat zo veilig is dat je bedreigd moet worden om het te nemen’, schreef Weghorst. ‘Tegen een ziekte die zo dodelijk is dat je getest moet worden om te weten dat je het hebt.’

Het kwam hem op kritiek en hoon te staan. ‘Wappie Weghorst’ had zijn doel gemist. „Terwijl hij niet eens een mening gaf”, zegt mental coach Visscher. „Hij zei alleen: ik ben gezond, ik ben een topsporter, van mij hoeft het niet. Niemand weet wat vaccineren op de lange termijn doet, dus waarom zou ik het risico nemen?”

Zijn stelligheid is een bekend gegeven, maar hij heeft zeker ook een invoelende kant, zeggen intimi. Zo heeft Weghorst een tijd lang gewandeld met ouderen uit een verzorgingshuis en bekostigde hij met vrienden een school in Oeganda als ambassadeur van de organisatie Join for Joy.

Sinds de geboorte van zijn dochters krijgt de gelijke behandeling van vrouwen in landen waar dat niet vanzelfsprekend is, steeds meer zijn interesse. „Geld interesseert hem niks”, zegt zijn broer Niek. „Hij wil sportief het maximale. Meedoen aan de Champions League, aan het EK. Dat is voor hem onbetaalbaar.’’