Kabinet wil dat OM ongewenste donaties aan moskeeën tijdelijk kan bevriezen

Wetsvoorstel Het kabinet wil burgemeesters en OM de mogelijkheid geven om donaties van onvrije organisaties aan moskeeën tijdelijk te bevriezen.
Beeld van de parlementaire onderzoekscommissie naar buitenlandse financiering van moskeeën.
Beeld van de parlementaire onderzoekscommissie naar buitenlandse financiering van moskeeën. Foto Maarten Hartman

Het demissionaire kabinet scherpt zijn initiatiefwet aan om ongewenste buitenlandse geldstromen naar Nederlandse maatschappelijke organisaties, inclusief moskeeën, te dwarsbomen. Demissionair minister Sander Dekker (Rechtsbescherming, VVD) wil dat justitie en burgemeesters de mogelijkheid krijgen om geld- en goederenstromen uit binnen- en buitenland te „bevriezen, beperken, verbieden of verbeurd te verklaren” als de organisaties achter de geldstromen antidemocratisch gedachtegoed propageren, maakt Dekker dinsdag bekend.

Na een parlementair onderzoek begin vorig jaar naar ongewenste donaties uit onvrije landen, kondigde het kabinet een initiatiefwet aan om de geldstromen tegen te gaan. Daarmee wil het kabinet inzicht afdwingen in de financiering van moskeeën, doordat burgemeesters en het Openbaar Ministerie inzage kunnen krijgen in alle donaties van buiten de Europese Unie. Organisaties die weigeren de geldstromen te openbaren, kunnen dwangsommen tegemoetzien. Ook kunnen bestuurders een bestuursverbod van vijf jaar opgelegd krijgen.

Volgens Dekker kan justitie dankzij de dinsdag voorgestelde aanvulling op de wet de rechter verzoeken in te grijpen bij organisaties die de democratische rechtstaat dreigen aan te tasten en via hun donaties invloed uitoefenen op het gedachtegoed van de Nederlandse organisaties.

Zo kan het OM besluiten goederen voor een jaar te bevriezen of twee jaar lang donaties te verbieden, deze terug te storten en een bevel uitvaardigen om alle geldstromen aan justitie te melden. Na toestemming van een rechter kan het OM beslag leggen op de gehele administratie van organisaties. Daarnaast mogen burgemeesters extra informatie delen met justitie. „In een rechtsstaat kunnen we niet onbeperkt tolerant zijn tegen intolerantie”, aldus Dekker. Volgens de minister hoeven „reguliere goededoelenorganisaties” zich geen zorgen te maken.

Lees ook: Kabinet wil inzicht in financiering moskeeën kunnen afdwingen

Saoedische financiering

De initiatiefwet volgde op een oproep uit de Tweede Kamer om geldstromen te blokkeren van organisaties die antidemocratische ideeën in de samenleving wilden introduceren. Aanleiding daarvoor was een onderzoek van NRC en Nieuwsuur over de banden tussen Nederlandse moskeeën en Golfstaten. Zo kwam in april 2018 naar buiten dat Koeweit en Saoedi-Arabië tientallen moskeeën subsidieerden. Zeker dertig islamitische organisaties vroegen geld uit de conservatieve Golfstaten. In totaal ging het om miljoenen euro’s.

Een van de ontvangende organisaties was die van de Al Fath-moskee in Dordrecht. Bij de gemeente stond die bekend als een gematigd gebedshuis. Het bestuur daarvan deed een verzoek aan Saoedi-Arabië om de bouw van een nieuw moskeegebouw te financieren, omdat het eigen vermogen daarvoor op begon raken. Er volgde een donatie van ruim 88.000 dollar, waarmee de bouw gerealiseerd werd. In de jaren daarop kwamen verschillende controversiële en ultraconservatieve predikers naar Dordrecht, die onder meer vrouwen waarschuwden dat ze in de hel zouden branden als ze niet-verhullende kleding zouden dragen.