Bergkamp ‘verontrust’ over nieuw geval van intimidatie in de Tweede Kamer

#MeToo Kamervoorzitter Vera Bergkamp maakt zich zorgen over signalen van grensoverschrijdend gedrag op het Binnenhof. Aan haar verklaring ging druk politiek overleg vooraf.

Kamervoorzitter Vera Bergkamp schrijft dat ‘incidenten’ zoals met Dion Graus „het aanzien van het parlement schaden”, maar weet niet of er verbeteringen nog nodig zijn.
Kamervoorzitter Vera Bergkamp schrijft dat ‘incidenten’ zoals met Dion Graus „het aanzien van het parlement schaden”, maar weet niet of er verbeteringen nog nodig zijn. Foto ANP/Remko de Waal

Tweede Kamervoorzitter Vera Bergkamp vindt het „verontrustend dat er opnieuw mogelijk sprake is van intimidatie binnen de Tweede Kamer en dat vrouwen daarbij aangeven ‘beter de mond te houden’ bij wangedrag.”

Dat schrijft Bergkamp deze zaterdagavond in reactie op vrijdagavond gepubliceerd onderzoek van NRC naar seksueel grensoverschrijdend gedrag en machtsmisbruik door leden van de Tweede Kamer.

Onder meer uit gesprekken met seksueel geïntimideerde fractie- en Kamermedewerkers blijkt dat de klachtenafhandeling en de hulp ernstig tekortschieten. Ook bleek dat Kamerlid Dion Graus (PVV) opnieuw beschuldigd wordt van seksuele intimidatie en machtsmisbruik. Een voormalig medewerkster van de PVV-fractie heeft in februari over hem haar beklag gedaan bij toenmalig Kamervoorzitter Khadija Arib. Zij werd in maart opgevolgd door Vera Bergkamp (D66).

Bergkamp: „De Tweede Kamer heeft een voorbeeldfunctie. Intimidatie is allereerst pijnlijk en mogelijk traumatisch voor de slachtoffers. Bovendien schaden dergelijke incidenten het aanzien van het parlement.” Tegelijkertijd is ze er nog niet van overtuigd dat de klachtenafhandeling verbeterd moet: „Op basis van de berichtgeving van het NRC is het lastig om te beoordelen of en welke verbeteringen er nog nodig zijn.”

Lees ook: #MeToo op het Binnenhof: jouw woord tegen dat van een Kamerlid

PVV stuurt concept rond

Bergkamp worstelt met de aanpak van het onderwerp, zo bleek zaterdag. Aan het verspreiden van haar verklaring ging druk overleg vooraf tussen de verschillende fracties in de Tweede Kamer en de andere leden van het presidium – de vice-voorzitters die samen het dagelijks bestuur van de Kamer vormen.

Het presidium kon het niet eens worden over de precieze tekst, waarna de PVV rond vier uur ’s middags een conceptversie liet lekken naar de pers. In die ingetrokken versie, in bezit van NRC, stond dat Bergkamp eraan „hecht” om „een aantal zaken uit het NRC-artikel te weerleggen”. Bergkamp schrijft dat „er nooit sprake van is geweest dat de heer Graus de toegang tot de Tweede Kamer is ontzegd. Dat heb ik zowel intern bevestigd gekregen als ook door de vorige voorzitter, mevrouw Arib.”

In de eindversie, die Bergkamp aan het einde van de middag liet rondsturen, is het zinsdeel met de Kamervoorzitter en de naam van Arib geschrapt. De passage is vervangen door de tekst dat de voorzitter „er aan hecht het volgende te verduidelijken: er is geen sprake van geweest dat de heer Graus formeel de toegang tot het Tweede Kamergebouw is ontzegd. Dit heb ik intern bevestigd gekregen. De Voorzitter heeft daartoe immers geen formele bevoegdheid.”

Conceptverklaring aangepast

Overigens heeft NRC dat nooit zo opgeschreven. Wel heeft deze krant achterhaald dat toenmalig voorzitter Arib op persoonlijke titel in februari Kamerlid Graus de toegang had beperkt tot het Kamergebouw. Dat deed Arib „achter de schermen, buiten de regels en protocollen om”, schreef de krant. Zo omzeilde ze de formele beperking die ze had als Kamervoorzitter om actie te ondernemen na dergelijke beschuldigingen.

De conceptverklaring bevat nog een tweede ingetrokken passage: „Daarnaast heeft de Kamervoorzitter ook niet de bevoegdheid om het OM te vragen om onderzoek te doen naar Kamerleden. Dat is in dit geval dan ook niet gebeurd.” Ook dit stond niet in het NRC-artikel. Daarin staat dat Arib als voorzitter de afdeling beveiliging van de Kamer „contact” liet opnemen met de Rijksrecherche. Die dienst neemt eerdere beschuldigingen over Graus – die gaan over misbruik, belastingfraude en gerommel met zijn verblijfsvergoeding – onder de loep. Die beschuldigingen zijn gedaan door zijn ex-vrouw, tevens PVV-medewerker. Deskundigen gespecialiseerd in mensenhandel en zedenzaken bekijken door haar ingeleverd geluids- en audiomateriaal, appjes en sms’jes.

De PVV-fractie zelf heeft nog niet gereageerd op de nieuwe beschuldigingen aan het adres van Graus.

Met medewerking van Rik Rutten
Luister ook deze aflevering van Haagse Zaken: Over machtsmisbruik in de Tweede Kamer