Opinie

Wees zuinig met ons mooie Valckesteynse bos

Dat Bos Valckesteyn in de Albrandswaard wordt genoemd als mogelijke woningbouwlocatie is een heel slecht idee, stellen bewoners Ger van Tussenbroek en Piet Kruithof. Het bos is pas twintig jaar oud waardoor het van grote waarde is voor het klimaat. En dit stuk natuur heeft voor veel mensen ook een sociale functie.

Illustratie Stella Smienk

Het Valckesteynse bos is onderdeel van de groene buffer aan de noordkant van de dorpen Poortugaal en Rhoon (gemeente Albrandswaard) tegen de industrie en de havens van Rotterdam. Het industriegebied is destijds uitgebreid met het Distripark Waal- Eemhaven, waardoor de industrie verder kon oprukken naar de kernen van de twee dorpen. Als compensatie is onder meer het Bos Valckesteyn aangelegd. Het staat er nu twintig jaar.

Zoals elke gemeente is ook de gemeente Albrandswaard bezig met het maken van een ‘Omgevingsvisie 2040’. In het concept ervan is dit bos genoemd als één van de zeven mogelijke woningbouwlocaties. In maart werden de omwonenden hiermee totaal verrast.

Begrijpelijkerwijs vonden zij dat een heel slecht idee, evenals een groot deel van de overige inwoners van de gemeente. Met een aantal burgers hebben we ons verenigd in de Bezorgde Bewoners Valckesteynse bos (BBV) met als doel het bos als mogelijke woningbouwlocatie uit de Omgevingsvisie te krijgen.

In maart is de BBV een petitie begonnen, waarvan de teller intussen op ruim 3.400 ondertekenaars staat. Deze petitie is 12 mei overhandigd aan de verantwoordelijke wethouder Ronald Schneider (Leefbaar Albrandswaard).

Een groepje reeën

Het bos is na twintig jaar van dunne sprietjes uitgegroeid tot een serieus bos waarin het goed recreëren is voor mensen uit de wijde omgeving. Veel verschillende soorten bomen zorgen voor een heel gevarieerd beeld. Er zijn onder andere buizerds, haviken, spechten, uilen en ijsvogels te zien – als je geluk hebt kruis je zomaar het pad van een groepje reeën. En ’s avonds zie je de vleermuizen verschijnen. Voor veel mensen heeft het bos ook een sociale functie. Wandelaars, hardlopers en hondenliefhebbers verzamelen zich en genieten samen van de natuur.

Het bos is op rijksniveau, provinciaal niveau en gemeentelijk niveau aangeduid als natuur- en recreatiegebied. Bossen zijn de groene longen van de randstad.

Lees het artikel In het Kralingse Bos voel je je ver verwijderd van de stadse drukte

Mocht het ooit tot kappen komen, zal ook dit compensatiebos op zijn beurt weer gecompenseerd moeten worden. Dat zou erg onverstandig zijn; doordat het een jong bos is, is het van grote waarde voor het klimaat. Jonge bossen nemen in hun groei snel veel CO2 op en laat die groeispurt nou net beginnen na een jaar of twintig.

Sterke twijfels

De mensen van BBV wisten tot voor enkele maanden geleden niets van de plannen van de gemeente af. Er was wel een burgerparticipatietraject in 2018 en 2019, maar daarover is helaas niemand van de bewoners geïnformeerd . Er leven bij ons sterke twijfels of de optie van het opofferen van het Valckesteynse bos wel expliciet is besproken.

Het lijkt erop dat het uitgangspunt ‘wonen dichtbij metrostations’ van de visie is vertaald naar wonen in of op het grondgebied van het bos, aangezien het bos in de nabijheid ligt van metrostation Poortugaal. Het is moeilijk te reconstrueren hoe de burgerparticipatie precies verlopen is. De gemeente en het bureau dat is ingehuurd voor de burgerparticipatie geven helaas onvoldoende informatie over de participatie. Zo is het tot op heden nog niet gelukt de verslagen hiervan te krijgen.

De provincie heeft aan de gemeente aangegeven dat het nadrukkelijk de bedoeling is de woningbouwdoelstelling te realiseren binnen bestaand stad- en dorpsgebied. Het bos valt daarbuiten en de bijdrage vanuit het Valkesteynse bos aan de realisatie van de doelstelling zou vanwege ongunstige verkaveling slechts beperkt zijn.

Dualisme in optima forma!

Als BBV-leden zijn we actief met de lokale politiek in gesprek gegaan om te voorkomen dat de raadsleden onomkeerbaar verkeerde besluiten nemen. De raad lijkt er in meerderheid inmiddels wel van overtuigd, dat het bos gespaard moet worden. Zelfs Leefbaar Albrandswaard, de partij van wethouder Schneider die de Omgevingsvisie in zijn portefeuille heeft, is tegen. Dualisme in optima forma, kom daar in Den Haag maar eens om!

Ook de provincie heeft belang bij het in stand houden van het bos. Momenteel bestaat slechts 3 procent van het oppervlakte van de provincie uit bos en de provincie wil dat percentage verhogen. Het provinciale bos- en bomenbeleid heeft als eerste pijler de bescherming van bestaande bossen (‘behouden wat je hebt’) en als tweede pijler het uitbreiden van het areaal bos en bomen.

Sowieso bestaat er een steeds bredere wens vanuit de samenleving om meer bos. Tijdens het schrijven van dit artikel komt er een mailing binnen van het Zuid-Hollands Landschap met een oproep voor meer beschermde natuur. Doel is 10 procent meer natuur te realiseren in Zuid-Holland.

Een omgevingsvisie gaat niet alleen over bouwen en wonen, zij maar moet ook gaan over recreatie, duurzaamheid, klimaat, biodiversiteit, gezondheid en milieu. Redenen genoeg om heel zuinig zijn op zo’n prachtig jong bos.

Ger van Tussenbroek en Piet Kruithof wonen in Poortugaal. Zij schreven dit artikel namens de actiegroep ‘Bezorgde Bewoners Valckesteynse bos’