Laatste nieuws coronacrisis

‘Twee tot vier’ Nederlandse olympiërs ongevaccineerd naar Spelen

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

In dit blog hield NRC op donderdag 3 juni het belangrijkste nieuws rondom de coronapandemie in binnen- en buitenland bij. Volg voor de laatste ontwikkelingen het nieuwe coronablog.

Dit was het belangrijkste nieuws van donderdag:

  • Uit cijfers van het CBS blijkt dat in februari 40 procent minder mensen zijn gestorven aan Covid-19 in Nederland dan in januari. Ook het aantal coronapatiënten in het ziekenhuis blijft dalen. Wel is een kleine stijging te zien in het dagelijks aantal vastgestelde besmettingen.
  • De Nederlandse economie staat volgens economen een toename van faillissementen en werkloosheid te wachten als de steunpakketten voor bedrijven zijn afgelopen.
  • Het gratis testen van Nederlandse vakantiegangers die nog niet volledig zijn gevaccineerd, kan volgens het demissionair kabinet tot 350 miljoen euro gaan kosten.
  • Een speciale parlementaire commissie in Zweden heeft geoordeeld dat de regering op meerdere vlakken heeft gefaald met haar coronabeleid. Volgens de commissie was het testbeleid slecht en was de bescherming van ouderen gebrekkig.
  • Israël onderzoekt of er een verband is tussen een volledige inenting met het coronavaccin van Pfizer en een ontsteking van de hartspier bij jonge mannen tussen 16 en 30 jaar oud.
  • De meeste olympiërs die naar Tokio gaan, zijn gevaccineerd tegen Covid-19. Volgens technisch directeur Maurits Hendriks zijn er „twee tot vier” sporters die zich niet willen laten inenten maar wel meegaan. Donderdag werd ook bekend dat handbalster Yvette Broch niet meegaat omdat ze zich niet wil laten vaccineren en als ongevaccineerde met te veel beperkingen te maken zou krijgen in Tokio.

‘Twee tot vier’ Nederlandse olympiërs ongevaccineerd naar Spelen

Vrijwel iedereen van TeamNL zal komende zomer gevaccineerd zijn tegen Covid-19 bij aanvang van de Olympische Spelen in Tokio. Dat heeft technisch directeur Maurits Hendriks donderdag laten weten aan persbureau ANP. Volgens Hendriks is 99,8 procent van de sporters ingeënt. „Twee tot vier” sporters die meegaan naar de Japanse hoofdstad, zouden zich niet willen laten vaccineren.

Het is voor de sporters formeel niet verplicht om zich te laten inenten. Volgens Hendriks is er wel hard aan gewerkt om „iedereen van TeamNL gevaccineerd te krijgen”. „Daarbij stond het goed informeren van alle betrokkenen centraal. We hebben vanaf het begin aangegeven dat het om de bescherming van de sporters zelf gaat, maar ook van anderen”, aldus Hendriks tegenover ANP.

Eerder op donderdag bleek dat handbalster Yvette Broch (30) niet meegaat naar de Olympische Spelen omdat ze zich niet wil laten vaccineren tegen Covid-19 en daardoor met veel beperkingen te maken zou krijgen in Tokio. Broch zou verteld zijn dat ze wel ongevaccineerd mee mocht naar de Spelen, maar apart zou moeten eten en slapen. De handbalster stelde bovendien dat ze het gevoel had dat ze „geen keuze” had over het nemen van een vaccin.

Lees ook: Handbalster Yvette Broch wil niet naar Tokio vanwege strenge regels voor niet-gevaccineerden

Bij de ingang van sportcentrum Papendal worden de dagen tot de Olympische Spelen afgeteld. (Deze foto is van 25 mei.) Foto Marcel Krijgsman/ANP

Eerste Gay Pride in Jeruzalem sinds coronapandemie

De Gay Pride trok donderdag na een jaartje overgeslagen te hebben weer door de straten van Jeruzalem. Met het evenement wordt in de Israëlische stad sinds 2002 aandacht gevraagd voor de rechten van de lhbti-gemeenschap. Vorig jaar werd de optocht afgelast vanwege de coronapandemie, ook de veel bekendere Gay Pride in Tel Aviv ging toen niet door. Het feest trok dit jaar volgens persbureau AFP tussen de vijf- en achtduizend bezoekers, ongeveer evenveel als tijdens de edities voor de coronapandemie.

De optocht werd beveiligd door zeker drieduizend agenten, omdat extremisten hadden opgeroepen tot het houden van een tegendemonstratie. Voor het begin van de mars werden enkele mensen gearresteerd die ervan verdacht werden de optocht te willen verstoren. In 2015 werd bij het evenement een deelneemster doodgestoken door een ultraorthodoxe jood. Zes anderen raakten bij deze aanval verwond. Donderdag begon de Gay Pride met een ceremonie ter herdenking van deze gebeurtenis.

Sommige regio’s gaan gele boekjes vrijdag al stempelen

Mensen die zich bij de GGD’s Drenthe, Brabant-Zuidoost of IJsselland laten vaccineren tegen Covid-19, kunnen vanaf vrijdag een bewijs daarvan krijgen in hun gele boekje. Dat meldt persbureau ANP vrijdag. Dat is vier dagen eerder dan het landelijke beleid: eerder werd bekend dat gevaccineerden vanaf maandag bij alle GGD’s een stempel in hun vaccinatieboekje moeten kunnen krijgen. Enkele regio’s stempelen het gele boekje al langer.

De GGD’s Drenthe, Brabant-Zuidoost en IJsselland laten aan ANP weten dat er in korte tijd veel geregeld moest worden om al vanaf vrijdag te kunnen stempelen. Zo moest er een „aparte balie” worden opgetuigd en zijn er speciale stempels gecreëerd.

Mensen die eerder gevaccineerd zijn, kunnen vanaf maandag alsnog een stempel krijgen als ze dat willen. Hiervoor moeten mogelijk tientallen vaccinatielocaties een aparte stempelpost neerzetten, maar daarvoor hoeven geen extra mensen te worden ingeschakeld, zegt de landelijke organisatie GGD GHOR Nederland tegen ANP. „Dat gaan we met de huidige capaciteit voor elkaar krijgen.”

Van Ark: mondkapjesdeals, inclusief die van Sywert, voorgefinancierd door VWS

Het ministerie van Volksgezondheid heeft vorig voorjaar tien ‘mondkapjesdeals’ volledig voorgefinancierd om te verzekeren dat Nederland de mondkapjes daadwerkelijk zou bemachtigen. Dat heeft demissionair minister voor Medische Zorg Tamara van Ark (VVD) donderdag gezegd in de Tweede Kamer. Ook de deal die Sywert van Lienden met zijn BV Relief Goods Alliance sloot en waarmee hij 40 miljoen mondkapjes voor Nederland regelde, werd vooraf betaald door de overheid. Follow the Money onthulde maandag dat Van Lienden daar 9 miljoen euro aan overhield.

Van Ark is er donderdag achter gekomen dat het ministerie verschillende deals heeft voorgefinancierd. Volgens haar is dat „een gebruikelijke gang van zaken in een pandemie”. Ondernemers in landen als China speelden het vorig jaar hard op een wereldmarkt vol schaarste, zei Van Ark. Ze wil de Kamer binnenkort uitgebreider informeren over het voorfinancieren.

Eerder in het Kamerdebat spraken verschillende partijen hun onvrede uit over de ‘Sywert-deal’. Het bekende CDA-lid zei vorig jaar dat hij zonder winstoogmerk mondkapjes naar Nederland haalde, maar onlangs bleek dat hij er veel geld aan heeft verdiend. VVD-Kamerlid Aukje de Vries noemde dit „verwerpelijk”. „Je moet geen slaatje slaan uit een crisis.” PVV-leider Geert Wilders noemde Van Lienden „een CDA-leugenaar” en suggereerde dat hij de deal kreeg door zijn contacten met onder meer CDA-minister De Jonge. „Dit stinkt erger dan rotte vis en is pure vriendjespolitiek en oplichting.”

Van Ark benadrukte dat haar ministerie vorig jaar maart onder grote druk stond om zo snel mogelijk mondkapjes te bemachtigen. Daarbij keek VWS naar de prijs, kwaliteit en snelle beschikbaarheid. Het bedrijf van Van Lienden heeft „conform de voorwaarden geleverd”, zei Van Ark, dus zij ziet geen reden het geld terug te vorderen, zoals een deel van de Kamer wil. Van Ark vindt het „niet gek” dat ondernemers als Van Lienden een beetje winst wilden maken op de mondkapjes, maar dat er „exorbitante winsten in crisistijd zijn gemaakt geeft geen goed beeld”.

Lees ook: Sywert van Lienden was niet de enige dealmaker

Tamara van Ark, demissionair minister voor Medische Zorg. Foto ANP / Sem van der Wal

Israël onderzoekt hartontsteking bij jongeren na Pfizer-vaccinatie

Israël gaat onderzoeken of er een verband is tussen een volledige inenting met het coronavaccin van Pfizer en een ontsteking van de hartspier bij jonge mannen tussen 16 en 30 jaar oud. Het Israëlische ministerie van Volksgezondheid meldde dinsdag dat vooral bij jongens tussen de 16 en 19 jaar oud een sterk verband lijkt te zijn. De ontsteking is heel zeldzaam en verloopt mild.

Lees ook: Israël onderzoekt hartontsteking bij jongeren na Pfizer-vaccin

Wereldwijd 2 miljard prikken gezet, kritiek op Zweeds coronabeleid

  • In Zweden heeft een speciale parlementaire commissie geoordeeld dat de regering op meerdere vlakken heeft gefaald met zijn coronabeleid. Dat melden Zweedse media. Volgens de commissie was het testbeleid slecht en was de bescherming van ouderen gebrekkig. Het Scandinavische land is voorlopig de coronapandemie doorgekomen zonder lockdowns; het onderwijs, de horeca en sportscholen mochten de hele tijd open blijven. De maatregelen die wel werden ingevoerd waren grotendeels vrijblijvend. In Zweden overleden meer dan 14.000 mensen aan de gevolgen van het coronavirus, op een bevolking van ruim 10 miljoen. Dat sterftecijfer is gemiddeld lager dan dat van de meeste Europese landen, maar wel hoger dan dat van andere landen in Scandinavië. Vorig jaar gaf de Zweedse premier Stefan Löfven toe dat te veel ouderen in verzorgingshuizen zijn overleden en dat de overheid meer coronatesten had moeten laten uitvoeren.
  • Wereldwijd zijn er inmiddels ruim 2 miljard prikken tegen het coronavirus gezet. Het gaat dan om zowel eerste als tweede prikken. Dat heeft persbureau AFP uitgerekend. In december 2020 begonnen de eerste vaccinatiecampagnes en in de meeste landen zit de vaart er aardig in. Alleen in Tanzania, Tsjaad, Burundi, Eritrea, Noord-Korea en Haïti is nog helemaal niemand ingeënt tegen Covid-19. De meeste prikken zijn gezet in China (704,8 miljoen), de Verenigde Staten (296,9 miljoen) en India (221 miljoen). In de Europese Unie zijn 255 miljoen inentingen gedaan, dat is zo’n 39 procent van de Europese bevolking.
  • In Noorwegen is vorig jaar het aantal besmettingen met geslachtsziektes als chlamydia en hiv fors gedaald. Dat meldt de Noorse gezondheidsdienst FHI, schrijven Noorse media. De dienst vermoedt dat de dalingen te maken hebben met de coronamaatregelen, zoals reisbeperkingen, de anderhalvemeterregel en de sluiting van de horeca. Het aantal gonorroegevallen daalde met 39 procent, er waren 11 procent minder chlamydiabesmettingen en het aantal nieuwe hiv-gevallen lag 20 procent lager dan een jaar eerder. Er was een geslachtsziekte waar juist meer besmettingen van waren: het aantal gevallen van syfilis steeg met bijna 40 procent.

Voor de derde dag op rij meer positieve coronatests

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft tussen woensdag- en donderdagochtend 2.803 positieve coronatests geregistreerd: 222 meer dan tussen dinsdag- en woensdagochtend. Voor de derde dag op rij neemt het aantal positieve tests toe binnen 24 uur.

Aantal coronapatiënten in ziekenhuizen blijft dalen

Er liggen momenteel 1.098 coronapatiënten in de Nederlandse ziekenhuizen: 91 minder dan een dag eerder. Dat blijkt donderdag uit cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS). Van deze patiënten werden 394 mensen opgenomen op de intensive care, 26 minder vergeleken met een dag eerder.

RIVM: voor nu hooguit veertigduizend vaccins naar Suriname

Voor 13 juni kunnen niet meer dan veertigduizend vaccins naar Suriname worden gestuurd. Dat zegt een woordvoerder in reactie op berichtgeving van de NOS, waarin wordt gesteld dat Nederland honderdduizend vaccins kan sturen naar Suriname, gebaseerd op de huidige leveringsschema’s en voorraden. Pas in week 24 wordt volgens de woordvoerder duidelijk of de beloofde leveringen van AstraZeneca ook daadwerkelijk doorgang vonden, en of het overschot dus naar Suriname kan.

De veertigduizend vaccins worden door Nederland volgende week naar Suriname gestuurd. Dit aantal is volgens het RIVM nu mogelijk omdat dinsdag bleek dat de bestellingen van huisartsen iets lager uitvielen. In Suriname is al enige tijd sprake van code zwart in de ziekenhuizen, waardoor artsen moeten besluiten welke patiënt als eerste hulp krijgt. Daarom heeft het land Nederland gevraagd om extra zorgpersoneel, vaccins en medische hulpmiddelen.

In totaal heeft Nederland voor de huisartsen, GGD’s en GGZ-instellingen nog ruim één miljoen doses nodig, inclusief een veiligheidsmarge. Deze ligt nu niet op honderdduizend doses, maar op tienduizend doses van het AstraZeneca-vaccin. Met de voorraad die er nu nog ligt en de leveringen die deze en volgende week op de planning staan, moeten aan het einde van volgende week ruim één miljoen vaccins beschikbaar komen. Met die prikken worden de zestigplussers de komende weken van een tweede AstraZeneca-inenting voorzien.

Of dus uiteindelijk nog meer vaccins naar Suriname worden gestuurd, hangt sterk af van leveringen van AstraZeneca die - zo zegt het RIVM - „nog erg onzeker” zijn. Uiteindelijk staan na week 24, dus na 13 juni, nog meer leveringen van het vaccin op de planning. Volgens de berekeningen van het RIVM is alles wat dan nog wordt geleverd overtollig. Vanaf week 25 worden daarom extra vaccins geleverd aan Suriname. Nederland wil tot 750.000 doses naar Suriname sturen, dat liet demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) vorige week weten in een Kamerbrief.

Nederland stuurt volgende week veertigduizend AstraZeneca-vaccins naar Suriname. Volgens de NOS valt dat aantal mogelijk hoger uit, maar dat klopt niet volgens het RIVM. Foto Milo Espinoza / ZUMA Wire

WHO: geen nieuwe variant in Vietnam, Indonesiërs weer niet op bedevaart naar Mekka

Een overzicht van het coronanieuws in het buitenland:

  • De zeer besmettelijke coronamutatie die in Vietnam is aangetroffen, blijkt geen nieuwe variant te zijn. Het gaat om de zogeheten delta-variant, die voor het eerst is aangetroffen in India. Dat zegt een medewerker van de Wereldgezondheidsorganisatie donderdag tegen persbureau Nikkei. Wel is het virus gemuteerd en is meer onderzoek geboden, zegt Kidong Park van de WHO. Wat hem betreft is voorlopig geen reden tot paniek. De Vietnamese minister van Volksgezondheid Nguyen Thanh Long maakte zaterdag bekend dat een nieuwe variant zou zijn aangetroffen. Die zou zich zeer snel vermenigvuldigen.
  • Inwoners van Indonesië mogen voor de tweede keer niet op bedevaart naar Mekka. Dat heeft de minister van Religieuze Zaken Yaqut Cholil Qoumas bekendgemaakt, meldt persbureau Reuters. Hij vindt het vanwege de coronapandemie niet veilig. Volgens de minister heeft Saudi-Arabië daarnaast de grenzen nog niet geopend voor pelgrims. De bedevaart is voor Indonesische moslims vaak een eenmalige ervaring. De gemiddelde wachttijd is twintig jaar, omdat elk land een quotum heeft aan mensen die naar Saudi-Arabië mogen afreizen.
  • Hoewel het aantal besmettingen in Taiwan toeneemt, vindt gezondheidsminister Chen Shih-chung het te vroeg om over een lockdown te praten. Dat meldt persbureau Reuters. Wel stemt de stijging van het aantal coronabesmettingen hem niet optimistisch. Donderdag werden 583 positieve coronatests gemeld. Tot voor kort was Taiwan een van de landen die de pandemie onder controle leek te hebben. Hoewel het aantal besmettingen niet explosief toeneemt, maakt de regering zich wel zorgen. Er is een aantal maatregelen ingesteld. Zo mogen inwoners beperkt samenkomen en werden evenementenlocaties gesloten. Het land telt 23,5 miljoen mensen en slechts 3 procent van de bevolking is gevaccineerd.

Een vrachtwagen in Vietnam die al rijdend desinfectiespray verspreidt. Foto Reuters / Stringer

13.000 mensen hebben afspraak voor Janssen-vaccin gewijzigd

Ongeveer 13.000 mensen hebben hun afspraak voor een Janssen-vaccin omgezet naar een afspraak voor een mRNA-vaccin. Dat bevestigt een woordvoerder van koepelorganisatie GGD GHOR na berichtgeving van de NOS. Het gaat om 9 procent van alle afspraken die gepland stonden.

Ze krijgen nu een vaccin van Pfizer/BioNTech of Moderna. Woensdagochtend waren 167.000 afspraken gepland met het vaccin van Janssen, zegt de woordvoerder. Die dag werden „iets meer dan 25.000” vaccins geprikt. Dat betekent dat nog zeker 130.000 mensen de komende tijd een afspraak hebben staan voor een inenting met het Janssen-vaccin.

De Gezondheidsraad adviseerde woensdag mensen onder de veertig jaar niet meer met het Janssen-vaccin te prikken. Dat besluit heeft het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) overgenomen. Tot nu toe kwamen drie geboortejaren in aanmerking voor het vaccin: 1967, 1968 en 1976. Mensen die nu nog aan de beurt komen om een afspraak te maken, zijn veertig jaar of jonger en krijgen dus automatisch een van de mRNA-vaccins.

Vanaf maandag overal vaccinatiestempel in ‘gele boekje’

Vanaf maandag kan wie dat wil op verzoek een stempel in het zogenaamde ‘gele boekje’ krijgen na een coronavaccinatie. Dat meldt koepelorganisatie GGD GHOR donderdag op Twitter. In de gele inentingsboekjes worden ook andere vaccinaties bijgehouden. Volgens de GGD werd al gestempeld in het boekje, maar vanaf maandag moet dit op alle locaties kunnen als de gevaccineerde daarom vraagt. De registratiekaart kan wel nog steeds het beste worden ingevouwen, voegt de GGD daaraan toe.

Het gele boekje is een officieel en internationaal erkend vaccinatiebewijs vanuit de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Het kon in het verleden tijdens reizen dienen als bewijs voor vaccinaties. Er was nog geen vast beleid voor het gebruik van het boekje na het zetten van een coronavaccinatie. Toen in mei bleek dat sommige GGD’s de vaccinatie niet wilden registreren in het boekje, liet het ministerie van Volksgezondheid weten dat het gele boekje slechts ter aanvulling diende van de registratiekaart.

De Europese Unie werkt momenteel aan het invoeren van een digitale reispas. Hiermee moet het mogelijk worden om binnen de EU te reizen als iemand is gevaccineerd, negatief is getest, of immuniteit verkregen door een recente coronabesmetting.

Vanaf maandag wordt bij alle GGD’s een stempel gezet in het gele boekje, als de gevaccineerde daarom vraagt. Foto Koen van Weel / ANP

Gratis testen vakantiegangers kan tot 350 miljoen euro kosten

Het gratis testen van Nederlandse vakantiegangers die nog niet volledig werden gevaccineerd, kan tot 350 miljoen euro gaan kosten. Dat schrijven demissionair ministers Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur, VVD) en Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) donderdag aan de Tweede Kamer.

De ministers overwegen drie scenario’s - of een combinatie van twee dan wel drie - voor het gratis testen. Zo zou de reisbranche vergoed kunnen worden voor het afnemen van testen. Een andere optie is een aanbesteding beginnen, waarmee ook andere partijen dan de reisbranche kunnen testen. Dat is volgens de ministers juridisch van groot belang om rechtszaken te voorkomen. Tot slot is het een mogelijkheid de testcapaciteit van enkele GGD-teststraten aan te wenden.

Risico’s op onrechtmatigheden en fraude
Er kleven veel risico’s aan het gratis testen, schrijven de ministers, vooral vanwege het korte tijdsbestek wat uitvoering betreft. „Het kabinet concludeert dat de uitvoering van de motie naar het huidige inzicht risico’s op onrechtmatigheden en fraude met zich mee zal brengen. Uiteraard zal het kabinet er alles aan doen om deze zo goed mogelijk te beheersen, maar uitsluiten kan het kabinet dit helaas niet.” De ministers doelen daarmee onder andere op fraudegevoelige ICT-systemen.

Vakantiegangers gratis testen is een wens van de Tweede Kamer. Het gaat om de periode van 1 juli tot en met 31 augustus. Reizigers die nog niet volledig werden gevaccineerd, kunnen dan voor de heenreis een gratis test krijgen. Kosten voor een test voor de terugreis worden niet vergoed. Het kabinet zal de Kamer binnenkort informeren over de uitvoering en de financiële consequenties.

Wie niet volledig is ingeënt en naar het buitenland afreist, zou een gratis test moeten kunnen krijgen. Foto Robin van Lonkhuijsen / ANP

Nederlanders geboren in 1982 aan de beurt voor coronaprik

Vanaf vandaag kunnen mensen die werden geboren in 1982 een afspraak maken voor een coronavaccinatie. Dat heeft demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) donderdag bekendgemaakt. Sinds 10.00 uur kan de leeftijdsgroep een afspraak maken via corona-vaccinatieafspraak.nl. Ze krijgen het vaccin van Pfizer/BioNTech of Moderna.

Afgelopen tijd maakte het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) dagelijks nieuwe geboortejaren bekend die een afspraak in konden plannen. 1982 zou volgens die planning woensdag al aan de beurt zijn geweest, maar toen bleef de bekendmaking uit, waarschijnlijk omdat te weinig vaccins beschikbaar waren. Farmaceuten Janssen en Pfizer leveren de komende tijd minder prikken dan gepland. De Jonge maakte woensdag bekend dat mensen onder de veertig geen prik meer krijgen met het vaccin van Janssen.

Twitter avatar hugodejonge Hugo de Jonge Vandaag kan iedereen die geboren is in 1982 een afspraak maken voor vaccinatie met BioNTech/Pfizer of Moderna. Rond 10:00 uur kun je terecht op de site. Zegt het voort en plan de prik online. 👉 https://t.co/2yx4ShlHzv https://t.co/M7XKwkf6Zc

‘Einde steunpakketten leidt faillissementen en werkloosheid in’

De Nederlandse economie staat een toename van faillissementen en werkloosheid te wachten als de steunpakketten voor bedrijven zijn uitgewerkt. Dat blijkt woensdag uit een inventarisatie van BNR Nieuwsradio onder economen van ING, Rabobank en ABN Amro. Naar verwachting zet het kabinet de noodsteun over enkele maanden stop en zal dat de horeca- en cultuursectoren hard raken. De economen stellen dat de tijdens de lockdown opgebouwde schulden veel bedrijven uiteindelijk zullen nekken.

Hoogleraar bedrijfseconomie Joris Knoben van de Radboud Universiteit Nijmegen zegt tegen BNR dat branches als cultuur, recreatie en horeca hun verloren omzet nauwelijks kunnen compenseren. „Voor andere sectoren is de ‘inhaalvraag’ wel gedeeltelijk mogelijk”, aldus de hoogleraar. Andere economen verwachten dat de coronacrisis voor structurele veranderingen in de economie heeft gezorgd. Bijvoorbeeld, het is door de toename van het thuiswerken lastig voor bedrijven die kantoordiensten bieden of zakelijk reisverkeer regelen om na de lockdown hun financiële schade te herstellen.

Economen hadden eerder al vastgesteld dat de coronasteun de economie kunstmatig in leven houdt. Dat heeft veel ontslagrondes afgewend, maar wellicht ook zogeheten ‘zombiebedrijven’ gered die al voor de coronacrisis geen toekomstperspectief meer hadden. Het kabinet heeft in totaal zo’n 66 miljard euro aan coronasteun vrijgemaakt voor 573.000 bedrijven.

Vorige week werd aangekondigd de steun zeker tot eind september te verlengen. Het Centraal Planbureau (CPB) adviseerde eerder om dat niet te doen en de pakketten af te bouwen in het geval van versoepelingen. CPB-directeur Pieter Hasekamp stelt dat de steun vooral terechtkomt bij „relatief bevoorrechte groepen”, zoals ondernemers met een behoorlijk inkomen. Kwetsbaren op de arbeidsmarkt, zoals flexwerkers, jongeren en zzp’ers, krijgen volgens Hasekamp „meestal helemaal niets”.

Lees ook dit artikel: Economen adviseren de noodsteun af te bouwen, Kamerleden willen niet stoppen

Voorzitter: Olympische Spelen niet opnieuw uitgesteld of geannuleerd

De voorzitter van het Olympisch Comité voor Tokio - Seiko Hashimoto - sluit uit dat de Spelen dit jaar opnieuw worden uitgesteld of zelfs geannuleerd. Dat meldt persbureau Reuters donderdagochtend (Nederlandse tijd). Ze reageert daarmee op twijfels van gaststeden en zorgpersoneel over of het evenement wel veilig doorgang kan vinden tijdens de pandemie.

Uit peilingen onder Japanse inwoners blijkt steeds dat een meerderheid het liefst wil dat het sportevenement wordt uitgesteld dan wel geannuleerd. Autoriteiten en inwoners vrezen onder meer voor nieuwe mutaties van het coronavirus en dat de zorg daar last van gaat krijgen. Desondanks zei Hashimoto tegen dagblad Nikkan Sports dat de Spelen weer verzetten niet tot de opties behoort.

Japan worstelt met een vierde golf van coronabesmettingen. Ondertussen verloopt de vaccinatiecampagne langzaam. De stad Ota heeft veel kritiek van inwoners gekregen, omdat het lokale bestuur heeft besloten preventief vaccinaties te geven aan onder anderen het hotelpersoneel dat zorgt voor de Australische atleten die daar verblijven. Voor tien regio’s in Japan, inclusief Tokio, geldt tot zeker 20 juni een noodtoestand. Shigeru Omi, de belangrijkste medisch adviseur van Japan, zei woensdag tegen een parlementaire commissie dat het „niet normaal” is de Spelen in de huidige situatie door te laten gaan.

Lees ook: Japanners zien weinig in Spelen, maar protesten slaan niet aan

CBS: aantal coronadoden in Nederland daalde in februari

Het aantal coronadoden is met 40 procent afgenomen in februari ten opzichte van januari. Dat blijkt donderdag uit onderzoek van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In februari stierven iets meer dan 2.500 mensen aan Covid-19. Dat is het laagste aantal in vier maanden tijd. In totaal stierven daarmee tot dusver ruim 24.000 Nederlanders aan de gevolgen van het coronavirus. Ruim 2.800 overleden „vermoedelijk” aan Covid-19.

De CBS-onderzoekers analyseerden de doodsoorzaak na verklaringen van artsen. Het aantal overlijdensgevallen te wijten aan het coronavirus steeg in de tweede golf tot 1.178 in de week van 28 december. In die week was van alle sterfgevallen 29 procent aan Covid-19 toe te schrijven. Na eind december daalde het aantal coronadoden tot 479 in de laatste week van februari.

Mogelijk hangt de daling van het aantal coronadoden in februari samen met de vaccinatiecampagne. Gedurende de pandemie zijn relatief veel verpleeghuisbewoners en andere zorgbehoevenden gestorven aan Covid-19. Deze groepen waren ook als eerste aan de beurt voor hun inenting. Daardoor zijn ze grotendeels beschermd tegen het coronavirus.

Dat lijkt effect te hebben op de sterftecijfers: in februari daalde het aantal coronadoden onder langdurig zorgbehoevenden volgens het CBS met bijna de helft. In deze groep werden ook verpleeghuisbewoners meegeteld. Covid-19 was in februari bij 25 procent van de langdurige zorgbehoevenden de doodsoorzaak; in januari lag dat percentage op 36 procent.

Een doodskist in een crematorium Foto Piroschka van de Wouw / ANP XTRA

OMT: Ook na oudere besmetting geen twee prikken nodig

Voor iedereen die al besmet is geweest met het coronavirus volstaat één dosis van een mRNA-vaccin, ook als de besmetting al langer dan een half jaar geleden is. Dat stelt het Outbreak Management Team op basis van recente onderzoeken.

„Het doormaken van een infectie met SARS-CoV-2 leidt tot een brede stimulering van de afweer”, staat in het meest recente OMT-advies dat demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. „Daarom kan bij personen die een SARS-CoV-2-infectie hebben doorgemaakt, volstaan worden met eenmalige mRNA-vaccinatie in plaats van twee keer vaccineren, zoals de standaard is.”

Het maakt ook niet uit of iemand ernstige klachten heeft gehad, een beetje of helemaal geen. Alleen mensen met een verzwakt immuunsysteem kunnen volgens het OMT beter de gebruikelijke twee prikken krijgen.

Minister De Jonge laat aan persbureau ANP weten dat het kabinet „in beginsel” positief oordeelt over het advies en zich gaat beraden „op de uitvoeringsconsequenties”. Op dit moment zijn de vaccins van BioNTech/Pfizer en Moderna de enige twee goedgekeurde mRNA-vaccins in Nederland.

Doosje ampullen met het coronavaccin van Moderna. Foto Rob Engelaar/ANP

Welkom in dit blog

In dit blog houdt NRC het belangrijkste nieuws rondom de coronapandemie in binnen- en buitenland bij. Dit was het belangrijkste nieuws van woensdag 2 juni:

  • Ongeveer 54 procent van alle bloeddonoren in Nederland heeft antistoffen tegen het coronavirus in het bloed. Een maand geleden was dit nog 32 procent. Bloedbank Sanquin zegt dat de snelle toename vooral te danken is aan de vaccinatiecampagne. Met name bij de leeftijdsgroepen die al gevaccineerd zijn is een sterke stijging te zien.
  • Een fabriek in het Limburgse Geleen gaat jaarlijks 300 miljoen Moderna-vaccins produceren. Het gaat om zogeheten boosters met een lagere dosering van het vaccin. Deze zijn in de toekomst nodig om reeds ingeënte mensen langer te beschermen tegen het coronavirus. Het is de tweede Europese fabriek die Moderna-boosters gaat produceren.
  • De Gezondheidsraad raadt af het Janssen-vaccin te gebruiken bij jongeren, vanwege mogelijke bijwerkingen. Mensen die nu nog een prikafspraak moeten maken, zouden alleen nog met mRNA-vaccins als die van Pfizer/BioNTech en Moderna moeten worden geprikt.
  • Een 48-jarige man uit Sittard heeft acht weken celstraf opgelegd gekregen vanwege het bedreigen van RIVM-baas Jaap van Dissel. De man uitte doodsbedreigingen in een besloten Facebookgroep en vorig maand tijdens een demonstratie bij de rechtbank in Den Haag. Daar stonden op dat moment twee vrouwen terecht die in een Telegram-groep hadden opgeroepen tot geweld tegen Van Dissel.

Lees hier het hele blog van 2 juni terug