Personeel langer en vaker blootgesteld aan chroom-6

Defensie Defensie trof met name in de jaren 70 en 80 te weinig veiligheidsmaatregelen om de gevaren te beperken, blijkt uit nieuw onderzoek.

Op alle locaties die defensie in gebruik had tussen 1970 en 2015, heeft defensiepersoneel uit alle rangen blootgestaan aan het schadelijke chroom-6; een kankerverwekkende stof die werd toegevoegd aan verf om roestvorming tegen te gaan. Dat blijkt uit een onderzoek dat het RIVM maandag presenteerde. Ook heeft defensie, vooral in de jaren zeventig en tachtig, te weinig veiligheidsmaatregelen getroffen om de gevaren voor haar personeel te beperken. Chroom-6 kan onder meer astma, chronische longziektes als COPD en longkanker veroorzaken.

Volgens het RIVM was er niet alleen risico voor personeelsleden die onderhoudswerk verrichtten aan legervoertuigen en dus direct in aanraking kwamen met chroom-6-verf. Ook mensen die regelmatig in defensiewerkplaatsen kwamen, zoals schoonmakers en leidinggevenden, zijn blootgesteld. Hoe vaker mensen in ruimten zijn geweest waar chroom-6 werd gebruikt, hoe groter de kans dat ze aandoeningen ontwikkelen die ermee in verband worden gebracht. Defensie nam daartegen onvoldoende beschermende maatregelen, zoals het installeren van afzuiginstallaties. Stofmaskers waren te weinig aanwezig, of niet effectief. Pas vanaf de jaren negentig kwam er meer aandacht voor beschermende maatregelen.

Excuses in 2018

Uit een onderzoek van het RIVM uit 2018 bleek al dat defensiepersoneel op vijf voormalige NAVO-depots waar Amerikaans legermaterieel werd onderhouden, was blootgesteld aan de stof. Staatssecretaris van Defensie Barbara Visser (VVD) bood destijds excuses aan voor de lakse omgang met de stof.

Er kwam een compensatieregeling voor (nabestaanden van) de oud-medewerkers die op de voormalige NAVO-depots waren blootgesteld. Maar daar kwam kritiek op. Sommige getroffenen voelden zich „afgescheept met een flutbedrag’’. De regeling gold bovendien niet voor mensen met bijvoorbeeld blaas- of slokdarmkanker of afbrokkelende tanden. Het RIVM zag onvoldoende bewijs voor een verband tussen deze ziekten en blootstelling aan chroom-6.