Hervormde Vaticaanse wet maakt seksueel misbruik expliciet strafbaar

Rooms-Katholieke Kerk De afgelopen decennia kwamen wereldwijd meerdere gevallen van structureel misbruik in de Kerk aan het licht. De roep om strengere wetgeving klonk sindsdien steeds luider.
Archiefbeeld van de Sint-Pietersbasiliek in het Vaticaan.
Archiefbeeld van de Sint-Pietersbasiliek in het Vaticaan. Gregorio Borgia/ AP

Het Vaticaan heeft met de grootste hervorming van het eigen wetboek in veertig jaar tijd seksueel misbruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk expliciet strafbaar gesteld, meldt persbureau Reuters. Dinsdag presenteerde paus Franciscus de aanpassingen van de Codex van Canoniek Recht, waarin sancties zijn opgenomen tegen geestelijken die kinderen of kwetsbare volwassenen seksueel misbruiken. De daders kunnen onder meer verbannen worden uit de Rooms-Katholieke Kerk.

De wetswijziging is de uitkomst van een lang proces dat in 2007 werd ingezet door de toenmalige paus, Benedictus XVI. Zijn opvolger, paus Franciscus, zei dinsdag tegen het Vaticaanse staatsmedium Vatican News dat de nieuwe wettekst gemakkelijker toe te passen is en „onmiddellijk” moet worden ingezet. Dit om „ernstiger kwaad te voorkomen en de wonden te verzachten die door menselijke zwakheid zijn veroorzaakt”.

De afgelopen decennia zijn meerdere gevallen van grootschalig misbruik binnen de Rooms-Katholieke Kerk aan het licht gekomen. De roep om strengere wetgeving op dit terrein klonk daarna steeds luider. In de herziene wettekst zijn overigens ook een hoop andere aanpassingen gedaan. Zo zijn er hogere straffen vastgesteld voor geestelijken die fraude plegen of vrouwen tot priester wijden.

Ook in Nederland dekten kardinalen en bisschoppen seksueel misbruik toe, waardoor daders nog veel meer slachtoffers konden maken. NRC zette op een rij welke hoge kerkleiders hieraan bijdroegen.

Onthullingen wereldwijd

Rond de eeuwwisseling onthulde de Amerikaanse krant The Boston Globe hoe in de bisdommen in de Amerikaanse staat Massachusetts decennialang op grote schaal ontucht werd gepleegd. De Katholieke Kerk stopte de misbruikzaken lang in de doofpot, en plaatste beschuldigde priesters over naar andere bisdommen. De publicaties in The Boston Globe bleken het topje van de ijsberg. In de jaren erop doken uit alle hoeken van de wereld verhalen op over seksueel misbruik in de context van de Katholieke Kerk.

Zo onthulde NRC in 2010 dat paters van het klooster Huize Don Rua in het Gelderse ’s-Heerenberg in de jaren zestig en zeventig op grote schaal kinderen misbruikten. Het was de eerste van vele publicaties in Nederland. De Nederlandse Rooms-Katholieke Kerk besloot hierop eind 2010 een onderzoek in te stellen naar seksueel misbruik binnen zijn gelederen.