Strijden met een Powerpoint om twee plekken op de Spelen

Atletiek Vijf marathonlopers moeten dinsdag op Papendal een presentatie geven waarin ze uitleggen waarom zij naar de Spelen zouden mogen. „Ik had liever trials gelopen.”

Vlnr: Khalid Choukoud, Bart van Nunen, Michel Butter, Björn Koreman, Frank Futselaar
Vlnr: Khalid Choukoud, Bart van Nunen, Michel Butter, Björn Koreman, Frank Futselaar

De Nederlandse atletiek is in de breedte nog nooit zo sterk geweest. Er wordt een recordoogst aan medailles verwacht, over twee maanden in Tokio. Maar dat die weelde ook tot een luxeprobleem kan leiden, bewijzen de marathonlopers. Liefst zes mannen voldeden in de voorbije maanden aan de kwalificatie-eis van 2.11.30, waar dat vier jaar geleden alleen Abdi Nageeye lukte. Probleem is: er mogen maar drie naar de Spelen. De Atletiekunie nam in 2019 de internationale marathonlimiet over vlak voor de schoenenrevolutie begon; met carbonplaten in de zolen lopen atleten tot wel drie minuten sneller dan voorheen. Dat is een van de verklaringen voor het gedrang van nu. Het ligt in de lijn der verwachtingen dat de limieten voor Parijs 2024 strenger zullen zijn.

Een presentatie voor alle coaches

De snelste van het stel, Nageeye, is opnieuw zeker van deelname, maar de andere twee moeten worden aangewezen. De meest objectieve keuze zou zijn op basis van tijd. De snelste drie gaan naar Sapporo, waar de olympische marathon wordt gelopen; geen discussie mogelijk. Maar in de reglementen van de bond staat dat er in dit unieke geval allerlei zaken in overweging kunnen worden genomen; de positie op de seizoensranglijst, de timing van en de omstandigheden tijdens de prestatie, en het zogenaamde prestatiepaspoort. De bond kwam met een ludiek idee: de vijf mannen die nog in de race zijn, is gevraagd deze dinsdag op het bondsbureau op Papendal een presentatie te houden ten overstaan van alle bondscoaches. Met NRC delen ze hun belangrijkste wapenfeiten.

Khalid Choukoud (35),
2,09.55, op 11 april 2021 in Siena

„Eerlijk gezegd zou ik het raar vinden als ik niet naar de Spelen mag. Daar horen de snelsten thuis, en ik ben dat na Abdi [Nageeye]. Daar is geen twijfel over. Er zijn maar drie atleten in Nederland ooit sneller geweest dan ik. Het is moeilijk voor de andere jongens, want zij trainen net zo hard als ik en leven ook voor hun sport. Maar ze hebben minder hard gelopen. Als ik hen was, zou ik mijn olympische droom al hebben opgegeven. Ik zou namelijk nooit iemands plek afpakken. Daar zou ik ongelukkig van worden. Ik zou me altijd blijven afvragen waarom ik dat gedaan heb. Het is topsport en we geven elkaar geen cadeautjes. Zelfs als een van hen mijn broertje was geweest, zou ik mijn plekje niet afstaan.

„Ik heb zoveel tegenslagen gehad de afgelopen jaren en daar heb ik het mentaal moeilijk mee gehad. Maar toch ben ik altijd blijven geloven dat ik nog een goede marathon kon lopen. Het zou er een keer uit gaan komen. En dat gebeurde in Siena, ondanks regen en slecht asfalt. Eindelijk liep ik onder de 2.10, na anderhalf jaar geen marathon te hebben gelopen. Ik voel me fris, op mijn 35ste. In de marathon zegt leeftijd niet veel. Voor mij is het pas net begonnen. En dat zal ik tegen de selectiecommissie ook zeggen. Daar hoef ik me niet op voor te bereiden.”

Bart van Nunen (25),
2.10.16, op 6 december 2020 in Valencia

„Het is een bijzonder idee, die presentatie. Ik snap de gedachte erachter wel: de selectiecommissie is als de dood dat ze bepaalde dingen over het hoofd gaan zien, argumenten die misschien wel heel sterk zijn. Ze willen ons allemaal de kans geven ons verhaal te doen. Maar ik denk dat ze eigenlijk al weten wie naar de Spelen zullen gaan. Ze zullen ons echt niet afrekenen op onze presentatieskills.

„We kregen een mail waarin de uitgangspunten voor selectie nog eens stonden uitgelegd. Volgens mij kijken ze naar de positie op de ranglijst, de onderlinge resultaten en het moment waarop de marathon is gelopen. De meesten liepen dit voorjaar, maar ik al in december. Dat betekent dat ik meer tijd heb gehad voor een ideale voorbereiding. Ik ben al naar Sapporo geweest voor een halve marathon op het olympische parcours.

„Op de marathon kun je maar twee keer per jaar pieken. Dus als je kort voor de Spelen nog een marathon hebt gelopen is dat niet ideaal.

„Michel [Butter] zal in zijn praatje sowieso over de hitte beginnen. Hij liep sterk in Boston, waar het ook warm was. Maar goed, dat is lang geleden [in 2012]. Het punt is: hitte is te trainen. Ik heb alles voor ‘Tokio’ laten doorlichten in een klimaatkamer. Ik snap dat hitte een argument kan zijn. Maar daar mogen ze niet op selecteren.

„Ik heb een Powerpoint gemaakt. Een hele goede hoor, waarmee ik iedereen omver zal blazen. Laat ik dit erover zeggen: het is een unieke presentatie geworden. Gespannen ben ik er niet voor, maar ik heb me heel goed voorbereid. Je weet nooit hoeveel invloed het gaat hebben.”

Michel Butter (35),
2.10.30, op 8 april 2021 in Enschede

„Een paar maanden geleden dacht ik nog: dit was het, het zit er niet meer in. Ik was geen marathonloper meer, zat veel meer op de fiets. Een vrijere benadering van sport beviel goed. Alleen maar lopen had een te zware impact op mijn lijf. Mijn vrouw zag het plezier weer bij me terugkomen. Dus ik wilde de limiet proberen te lopen en dat lukte. Ik heb niet meer het niveau dat ik had. Maar dat maakt ook niet uit.

„Sommigen zijn zenuwachtig voor de presentatie. Ze denken de hele dag aan dingen die ze nog zouden kunnen toevoegen aan hun verhaal. Ik heb dat pitch-gevoel niet zo, maar heb me wel goed voorbereid. De selectiecriteria zijn helder. Het heeft alleen zin om dingen te zeggen in relatie tot die criteria. Hoewel: in de selectiecommissie zitten ook coaches van buiten de marathon. Geen idee of dat een voor- of een nadeel is.

„Op de ranglijst sta ik vierde. Dat is één factor. Maar dan heb je de omstandigheden. En in dat prestatiepaspoort zitten veel elementen. Ik heb goed gelopen in een Major Marathon [Boston]. Maar ik ga ervan uit dat ze kijken naar wie het goed gaat doen in Japan. En het is niet zo dat het mij gegund wordt omdat ik de vorige Spelen op acht seconden miste.

„‘Tokio’ zal een strijdmarathon worden. Ik ben blij dat de marathon in breder perspectief wordt bekeken dan alleen een tijd. Twintig minuten krijg ik dinsdag. Daarna spring ik op de fiets. Donderdag horen we het.”

Björn Koreman (30),
2.11.07, op 13 december 2020 in Wenen

„Ik kom pas net kijken in het hardloopwereldje, maar ik voldoe wel aan alle eisen voor de Olympische Spelen. Dat kunnen ze in mijn ogen dus niet zwaar laten meewegen in hun overwegingen. De selectiecommissie wil niets over het hoofd zien. Dat is mooi. Maar of het ook nodig was, vraag ik me af. Als ze van tevoren gewoon hadden gezegd dat de drie snelsten zouden gaan, dan was iedereen daar akkoord mee gegaan en was er geen discussie. Nu duidelijk is dat het dus niet alleen maar om de snelste tijd gaat, gaan er ook andere factoren tellen.

„Dat ik het afgelopen jaar van 2.17 naar 2.11 ben gegaan, spreekt dan in mijn voordeel. In 2018 liep ik de halve marathon nog langzamer dan mijn huidige doorkomsttijd op de marathon. En er zijn nog wel meer dingen die ik kan aankaarten. Het selectieproces is subjectief geworden, maar dat betekent nog niet dat ze mogen kiezen op basis van sympathie voor een loper.

„Omdat er andere dingen zijn gaan meetellen dan enkel de tijd, heb ik ervoor gekozen om na Wenen geen marathon meer te lopen, zodat ik in Tokio fris aan de start zal staan. Je kunt dan nu niet alsnog voor de snelsten kiezen. Anders had ik namelijk nog wél een marathon gelopen onder betere omstandigheden dan in Wenen.

„Volgende week loop ik een tien kilometer in een oranje shirt, tijdens een Europa Cup. Dat hoop ik deze zomer weer aan te mogen trekken.”

Frank Futselaar (29),
2.11.30 , op 6 december 2020 in Valencia

„In de basis vind ik een presentatie onnodig en nergens op slaan. Ik vind dat de drie snelsten moeten gaan. Maar in het huidige reglement zitten veel subjectieve, vage punten. Dan is een presentatie weer een goede toevoeging. Het liefst had ik een trial gezien, zoals in Groot-Brittannië. Daar hielden ze trials voor plek twee en drie tijdens één marathon. Dat was bij ons ook perfect geweest. Nu wringen wij ons in allemaal bochten om toch nog een prestatie neer te zetten, terwijl de marathon geen onderdeel is dat je elke week even doet.

„Ik maak me dinsdag geen enkele illusie. Ik heb de zesde tijd gelopen en het gaat om twee plekken. Ik vind dat Khalid en Bart het verdienen om naar de Spelen te gaan. Hardlopen is eerlijk: je loopt een tijd en het is duidelijk. Ze hadden dit hele circus makkelijk kunnen voorkomen. Ik ga mijn praatje ook gebruiken om te vragen of dit anders kan in de toekomst, bij een EK of WK. Het gebeurt niet vaak dat je in gesprek kunt met het voltallige technisch hart van de Atletiekunie. Voer trials in, in het vervolg. Dan kunnen we tegen elkaar lopen en creëer je ook nog een toernooi-simulatie. Of houd het bij hardere criteria. De snelsten gaan. Klaar.

„Ik ben nog wel benieuwd naar de vierde man, want die gaan ze als reserve aanwijzen. Daarbij is de vraag: hoe gaan ze erop toezien dat ook hij serieus blijft doortrainen, alsof hij de marathon in Sapporo zal lopen?”