Een 8-jarige die koppig blijft zitten

Opgevoed Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen.

Illustratie Martien ter Veen

Moeder: „Als gezin met twee kinderen van 5 en 8 jaar maken wij regelmatig een gezinsuitje. Maar bij een wandeling naar een uitkijktoren, het strand, of naar een lokale markt doet zich een herhaald probleem voor: de zoon van 8 gaat zitten. Soms lukt het met grote overredingskracht hem verder te laten lopen, maar dikwijls is de enige optie terugkeren. Met vermoeidheid, of pijn met lopen heeft het niets te maken. Bang om alleen te worden gelaten is hij niet, want hij blijft koppig zitten. Regelmatig vertoont hij soortgelijk gedrag. Toen hij jonger was, vroeg hij dan om gedragen te worden, hoewel hij lichamelijk niets mankeerde. Het ontbreekt hem aan niets, hij heeft een eigen kamer met speelgoed, voldoende tijd voor zichzelf, en hij speelt met vriendjes. Natuurlijk geeft dit gedrag veel spanning en frustratie. De vraag is: wat zit er achter dit gedrag, en hoe kunnen wij dit corrigeren? Als ouders, en als jongste kind, hebben wij hier schoon genoeg van.”

Naam is bij de redactie bekend. (Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen.) Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag of reacties naar opgevoed@nrc.nl

Emoties erkennen

Marga Akkerman: „Om dit gedrag te corrigeren, moeten we eerst precies weten waardoor het wordt veroorzaakt. Wat zegt uw zoon zelf over dit gedrag? U zou hem de volgende vragen kunnen stellen: is hij wel eens heel bang geweest tijdens zo’n uitstapje, ergens heel erg van geschrokken? Zo’n strand, uitkijktoren en een markt; zijn dat plekken waar veel mensen komen en heeft hij misschien moeite om zich daarin staande te houden? Heeft hij een stem bij het kiezen van een uitstapje, en telt dan zijn stem? Kan hij aangeven wat de tegenzin is? Kan een uitstapje hem overvallen omdat hij liever doorgaat met wat hij aan het doen was?

„Als u niet weet welke gevoelens meespelen, zal dat corrigeren lastig kunnen worden en steeds meer verzet oproepen. Emoties laten zich niet corrigeren, emoties vragen om erkenning.

„U geeft aan dat het niet gaat om vermoeidheid of pijn, maar is dit grondig onderzocht? In mijn praktijk ben ik bij gevallen van onverklaarbare vermoeidheid verrassend vaak de erfelijke aandoening Ehlers Danlos tegengekomen, een verzamelnaam voor een onderbelichte groep bindweefselafwijkingen.”

Ga op onderzoek uit

Bas Levering: „Het gedrag van uw zoon roept allerlei vragen op, maar ook de manier waarop u daarop reageert. Pedagogen leren door onderzoek de vraag te begrijpen die achter het lastige gedrag verborgen zit. Bijvoorbeeld: als het om uitjes gaat, vragen we onze kinderen wat zíj leuk vinden om te doen. Wordt dat ook aan hem gevraagd? Is er iets waar hij wel enthousiast van wordt? U zegt dat het hem aan niks ontbreekt. Vindt hij dat zelf ook?

„Het komt regelmatig voor dat kinderen die thuis dwars zijn, zich elders juist heel gezeglijk gedragen. Loopt hij misschien buitenshuis zo op zijn tenen dat hij thuis niet meer in beweging te krijgen is? Praat eens met zijn leerkracht: hoe gaat hij op school? Zit hij lekker in zijn vel? Doet hij daar wat men van hem vraagt? Ook bij de gymles? Informeer ook eens bij een vertrouwde ouder van een vriendje of er iets opvalt aan het gedrag van uw zoon. Hoe gedraagt hij zich daar? Hoe doet hij mee met verjaardagsfeestjes?

„Is er wellicht sprake van gewoontegedrag? Kreeg hij vroeger van u altijd zijn zin op dit soort momenten, werd hij dan gedragen, hoe ging dat?

„Probeer in ieder geval te voorkomen dat er thuis een vervelende sfeer ontstaat waarbij het drie tegen één is.”

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.