Pianiste Daria van den Bercken: „Zo’n nieuw festival is ook een groot experiment.”

Foto Andreas Terlaak

Interview

Daria van den Bercken: Piano Biënnale is een feest van álle pianomuziek

Daria van den Bercken Corona verhinderde niet dat Daria van den Bercken een nieuw festival begon. Ze hoopt op nieuw publiek. „Er is een zeker missiegevoel.”

Dat er een Fagotfestival in het leven is geroepen om de bekendheid van de fagot wat op te krikken, is begrijpelijk. Hetzelfde geldt voor de harp, waar harpist Remy van Kesteren dit weekend zijn tiende Dutch Harp Festival voor organiseert. Maar heeft de piano ook behoefte aan meer bekendheid? Nederland heeft er vanaf dit weekend een nieuw muziekfestival bij: de Piano Biënnale, opgetuigd door pianiste Daria van den Bercken (41). Lijdt de piano aan een bekendheids- of imagoprobleem?

Nee, het imago verbeteren is niet het doel van Van den Bercken: „Vrienden spoorden me al jaren aan om een festival te beginnen. Lang wist ik niet wat ik kon toevoegen aan de festivalwereld, tot het me drieënhalf jaar geleden inviel: festivals belichten altijd maar één subgenre. Kamermuziek, of Lied, of één componist. Maar er is geen festival dat de hele pianoliteratuur als onderwerp heeft.” Met de Piano Biënnale wil Van den Bercken „álle vormen van pianoliteratuur vieren.”

Vieren, want wat wel een imagoprobleem heeft, is cultuur in het algemeen, stelt ze. Op haar open brief aan demissionair minister-president Rutte (VVD) eind maart in Het Parool, waarin ze Den Haag om erkenning van de waarde van cultuur en de cultuursector vroeg, kreeg ze alleen een automatische ontvangstbevestiging. Ze heeft er nog maar een herinnering achteraan gestuurd, „op Witte Donderdag, de dag van het grote Kamerdebat over ‘Positie Omtzigt’. Dat was achteraf misschien niet zo handig.”

Toch, als je op de website van de nieuwe biënnale rondstruint, lees je dat meer bekendheid voor al dat pianorepertoire wel degelijk een doel is. Van den Bercken: „Er is een zeker missiegevoel. De website is op nieuw publiek aangepast.” Dat betekent voor haar vooral geen formele biografieën of ingewikkelde toelichtingen. „Een tekst over Mozart die zijn muziek toen schreef voor die gelegenheid, terwijl er ook dit en dat gebeurde, daar is niks feestelijks aan. Daar bereik je geen nieuw publiek mee. Iedereen moet binnen kunnen komen met een onbevangen liefde voor muziek.” Wat zou volgens haar dan wel werken? Van den Bercken liet iedere pianist een introductievideootje opnemen. Dat werkt veel inspirerender, verwacht ze. Bewonderaars die een pianist na afloop van een concert achter de schermen graag even ontmoeten, kunnen nu deelnemen aan gratis Zoomsessies.

Kruisbestuiving

Uiteindelijk hoopt ze op een nieuw publiek via een soort kruisbestuiving. Dansliefhebbers die inschakelen voor de voorstelling met dansgezelschap Introdans zullen per ongeluk de pianomuziek van Frederic Mompou en Frederic Rzewski ontdekken die Van den Bercken en pianist Julien Brocal erbij spelen. Wie daarna wil weten wie Mompou en Rzewski zijn, moet zelf even googelen. Grote Mompoufans googelen ondertussen op Introdans.

Van den Bercken geeft toe: zo’n nieuw festival is ook een groot experiment. En het coronavirus heeft dat experiment niet makkelijker gemaakt. Een derde van het programma waar ze drie jaar aan werkte, is geschrapt. De rest gaat online en komt deels op televisie en radio. „Alle pianomuziek past natuurlijk sowieso niet in één festival, maar nu heb ik ook genres moeten schrappen. Lied is doorgeschoven naar de volgende editie.” Eén positieve kant van deze tijd is haar wel opgevallen: „Vóór corona was darlings killen vreselijk moeilijk. Nu kan er zo weinig, dat ik dankbaar ben voor alles wat wel door kan gaan.”

Een van de concerten waarop ze het meest trots is: het kinderconcert De magische draaimolen, vernoemd naar een kinderliedje van Sofia Goebaidoelina uit haar Muzikaal speelgoed dat ooit het pianovuur in de zesjarige Van den Bercken ontstak. Met pianist Pavel Kolesnikov en auteur en dichteres Joke van Leeuwen als verteller zullen, hoopt ze, veel nieuwe vonkjes doel vinden.

De Piano Biënnale, 13 t/m 16 mei, met o.a. Daria van den Bercken, Hannes Minnaar, Amsterdam Sinfonietta en Phion. Prijzen wisselen tussen 0 en 12,50 euro. Programma en uitzendingen op pianobiennale.com. Alles is een maand terug te kijken.