Opinie

Waarom is Nederland zo gefascineerd door Duitse kritiek op Rutte?

Mediacolumn Gretig citeren Nederlandse kranten een Duitse journalist die kritiek uit op Nederland – een land dat hij vooral kent uit de Nederlandse kranten.

Juurd Eijsvoogel

Buitenlandse media, we zijn er dol op in Nederland. Vooral als ze het over ons hebben. En helemaal als ze beweren wat wij zelf ook al vinden, maar dan liefst nog wat scherper geformuleerd. Dan worden zelfs Duítse kranten gretig gelezen. Of nou ja, gelezen - er wordt een kop uit geciteerd, of in elk geval: gedeeld op Twitter.

„Een wereld vol leugens en bedrog”, stond er begin april boven een commentaar van de Süddeutsche Zeitung over de politieke crisis in Den Haag. De online-versie ging vergezeld van een stemmige foto van premier Rutte op een donker Binnenhof. „Vermoedelijk zal het nog wel een tijdje duren”, schreef de commentator met nauw verholen ongeduld, „voor Rutte zelf inziet dat hij geen premier kan blijven.”

Vergelijkbare zinnen waren ook uit de Nederlandse pers te vernemen. Maar een stem uit het buitenland weegt toch een onsje zwaarder, dus werd het stuk veelvuldig gedeeld door Nederlandse twitteraars. Nu hoorde je ’t eens van een ander!

Hoe vreemde ogen naar ons kijken is altijd interessant. En dit was geen krant uit België of Denemarken, maar „de NRC van Duitsland”, schreef Wierd Duk van De Telegraaf vol ontzag. De auteur, Thomas Kirchner, is een ervaren buitenlandredacteur. Hij schrijft met veel kennis van zaken over Nederland – niet alleen op de nieuwspagina’s, maar tot vreugde van zijn Nederlandse publiek ook op de opiniepagina en Twitter.

„Het is tijd om het geduld te verliezen”, stond boven een volgend commentaar. Rutte had de crisis tot nu toe overleefd, maar alleen omdat de coalitiepartijen Beißhemmung hadden, bijtschroom. „Je zou willen dat het Nederlandse publiek langzamerhand z’n geduld verloor, en niet alleen met Rutte.”

In elk geval werd het geduld van de Duitse commentator zélf zwaar op de proef gesteld. Weer een paar dagen later, Rutte was nog steeds niet uitgespeeld, schreef hij een vlammend twitterdraadje. De diepe crisis waarin Nederland sinds de toeslagenaffaire verkeert, schreef hij, heeft niet alleen het vertrouwen in de premier ondergraven, maar ook het vertrouwen in de hele uitvoerende, wetgevende, rechtsprekende macht én de media. De pers heeft in het schandaal gelukkig „nog één en ander boven water weten te krijgen”, maar bestaat in Den Haag vooral uit „tandeloze buddy-journalisten”. „Niemand durft de verantwoordelijken hard aan te vallen.” Het draadje werd massaal rondgetwitterd.

Is in Nederland écht niet doorgedrongen hoe ernstig de huidige crisis is? Of zijn het de grote woorden, afkomstig uit een groot land en in een andere taal, die ons het gevoel geven dat nu pas gezegd wordt waar het op staat?

Kirchner, die al een jaar niet in Nederland is geweest en thuis in München naar eigen zeggen vooral de Volkskrant leest, werd zaterdag over zijn kijk op Nederland geïnterviewd door ... de Volkskrant. Waar blijft de publieke verontwaardiging dat Rutte nog premier is?, stond er boven.

Het hele weekeinde stond het interview bovenaan het lijstje bestgelezen stukken van de Volkskrant. Het is duidelijk: Nederlanders willen nu wel eens weten waarom ze niet verontwaardigder zijn.

Juurd Eijsvoogel vervangt deze week Karel Smouter.