‘Meldingen over malafide uitzendbureaus leiden nauwelijks tot onderzoek inspectie’

Arbeidsmigranten In 2018 en 2019 kwamen er zo’n 4.100 meldingen binnen en werden er 3.600 niet nader onderzocht. Er werden in totaal 48 overtredingen geconstateerd.
Emile Roemer als voorzitter van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten tijdens een bezoek aan een huisvestingslocatie voor buitenlandse uitzendkrachten in Ter Aar, in juli.
Emile Roemer als voorzitter van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten tijdens een bezoek aan een huisvestingslocatie voor buitenlandse uitzendkrachten in Ter Aar, in juli. Foto Sem vand er Wal/ANP

Meldingen bij de arbeidsinspectie over malafide uitzendbureaus leiden nauwelijks tot minder misstanden. Dat heeft onderzoeksjournalistiek platform Pointer ontdekt via een WOB-procedure bij de Inspectie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ISZW). In 2018 en 2019 kwamen er zo’n 4.100 meldingen binnen en werden er 3.600 niet nader onderzocht. Er werden in totaal 48 overtredingen geconstateerd.

De meldingen gingen over zaken als gebrekkige loonbetalingen, geen uitkering van vakantiegeld of overwerk dat niet werd gecompenseerd. Ook kwamen er meldingen binnen van uitbuiting en klachten over de huisvesting.

Van de 477 onderzoeken werden er 154 gesloten zonder resultaat, meldt Pointer. 178 onderzoeken lopen nog. „Alle meldingen die bij ons binnenkomen, worden bekeken”, zegt een woordvoerder van ISZW.

„Om verschillende redenen kan worden besloten dat er geen nader onderzoek wordt gedaan of kan worden gedaan.” Zo kan een melding „te weinig informatie” bevatten of „geen overtreding” zijn. Ook als het gemelde niet onder het werkterrein van de inspectie valt, volgt er geen onderzoek, of als een melding wordt ingetrokken.

Arbeidsmigranten

Inspectie SZW heeft een speciaal meldpunt voor malafide uitzendbureaus. Hier kan onder andere in het Bulgaars, Roemeens of Pools melding worden gedaan, omdat veel Europese arbeidsmigranten in Nederland via uitzendbureaus aan het werk zijn. Door die uitzendbureaus wordt dan ook vaak de huisvesting geregeld.

Er zijn in totaal zo’n 14.000 uitzendbureaus in Nederland. Voor het oprichten van een uitzendbureau is sinds 1998 geen vergunning meer nodig, dus er worden er jaarlijks duizenden opgericht terwijl er ook weer duizenden worden opgeheven of failliet gaan. Hierdoor zijn ze lastig te controleren door de inspectie.

Bescherming arbeidsmigranten

Vorig jaar is het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten aangesteld, onder leiding van oud-SP-lijsttrekker Emile Roemer. Dat team kwam met vijftig aanbevelingen voor het kabinet om de positie van de arbeidsmigranten te verbeteren, waaronder dat er strengere regelgeving zou moeten komen voor uitzendbureaus. Branchevereniging ABU stelde daar tegenover dat de inspectie te weinig capaciteit heeft voor controles en dat daardoor de pakkans laag is voor uitzendbureaus die de regels overtreden. Niet het gebrek aan regels, maar het gebrek aan controles is volgens deze redenatie het probleem.

Lees ook dit artikel met de belangrijkste bevindingen van Geen tweederangs burgers, het rapport met aanbevelingen om misstanden bij arbeidsmigranten tegen te gaan