Laatste nieuws coronacrisis

CoronaMelder-app stuurt weer meldingen uit bij besmettingsgevaar

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

Dit blog van zaterdag 1 mei over de uitbraak van het coronavirus is gesloten.

Lees hier verder in het blog van zondag 2 mei

Technische storing bij GGD’s voorbij, dagelijkse cijfers van zondag waarschijnlijk vertekend

De technische storing waar de GGD’s zaterdag mee kampten, is voorbij. Door de storing konden sommigen geen afspraak maken voor een coronatest of vaccinatie en konden medewerkers van de GGD’s niet alle cijfers van positieve coronatests doorgeven aan het RIVM. Daardoor heeft de storing waarschijnlijk gevolgen voor de dagelijkse rapportage van het aantal positieve coronatests op zondag; deze vallen mogelijk lager uit, zo heeft koepelorganisatie GGD-GHOR bekendgemaakt. Momenteel kunnen weer afspraken gemaakt worden voor tests en vaccinaties.

De storing werd volgens de organisatie veroorzaakt door een probleem met de hardware van een van de leveranciers van de GGD-GHOR. Die is gekoppeld aan de software die het inloggen op GGD-sites mogelijk maakt. Daardoor konden ook niet alle bron- en contactmedewerkers inloggen en onderzoek uitvoeren. De koepelorganisatie verwacht deze achterstanden „binnen enkele dagen” in te hebben gelopen.

Omdat de GGD’s iedere dag tot 10.00 uur de tijd hebben om positieve coronatests door te geven aan het RIVM en de storing om 09.00 uur begon, is de kans klein dat het aantal positieve testuitslagen van zaterdag sterk is aangetast, zo laat een woordvoerder van GGD-GHOR weten. Eerder vandaag meldde het RIVM 5.836 positieve coronatests, bijna tweeduizend minder dan een dag eerder.

Bijeenkomsten Dag van de Arbeid leiden wereldwijd tot onrust

Wereldwijd zijn zaterdag op meerdere plekken grote groepen mensen bijeengekomen vanwege de Dag van de Arbeid, in veel landen een jaarlijkse officiële feestdag. Op sommige plaatsen stuurde de politie de mensen naar huis vanwege de geldende coronamaatregelen, met onrust en rellen tot gevolg. Dat melden internationale persbureaus.

In Frankrijk raakte de politie op verschillende plekken slaags met demonstranten. In Parijs waren zeker vijfduizend agenten op de been. Aan het eind van de middag waren daar 34 mensen opgepakt. In Lyon trad de politie op tegen zo’n tweehonderd betogers die met vuurwerk gooiden. Daarbij raakten 27 agenten gewond en werden vijf mensen opgepakt.

In Istanbul, de grootste stad van Turkije, werden zeker 212 demonstranten opgepakt. Het land verkeert sinds eerder deze week in een volledige lockdown, in een poging het dagelijkse aantal nieuwe coronabesmettingen omlaag te krijgen. In Berlijn zijn volgens Duitse media duizenden mensen op de been om te demonstreren. In het eveneens Duitse Hamburg zou de politie waterkanonnen hebben ingezet om de mensenmassa te verdrijven.

De Dag van de Arbeid is traditioneel een dag waarop linkse partijen en vakbonden demonstreren en in veel landen is het een officiële feestdag. Hoewel 1 mei geen nationale feestdag is in Nederland, werd ook in onder meer Rotterdam en Amsterdam gedemonstreerd.

Bij de Dag van de Arbeid werd vandaag wereldwijd stilgestaan middels betogingen of bijeenkomsten:

Brusselse politie zet waterkanonnen in bij het ontruimen van een parkfeest

De politie in Brussel heeft zaterdag waterkanonnen en traangas ingezet om een park te ontruimen. Zeker tweeduizend mensen waren in het Ter Kamerenbos bijeen gekomen om een verboden feestje te vieren en de situatie zou er „grimmig” zijn geworden, aldus Belgische media. Volgens de politie respecteerden de feestgangers „de sanitaire maatregelen” niet.

Tijdens de ontruiming raakten agenten slaags met een aantal onruststokers. Zeker twee mensen zouden zijn opgepakt na een vechtpartij en sommige bezoekers van het park zouden rookbommetjes en fietsonderdelen naar de politie hebben gegooid. Eén persoon is volgens de politie gewond geraakt door de sproeistraal van een waterkanon. Hij of zij krijgt momenteel medische zorg, maar lijkt buiten levensgevaar te zijn.

Het illegale feestje in kwestie, ‘La Boum 2’, is een vervolg op een verboden ‘fopfeestje’ van 1 april, ook in het Ter Kamerenbos. De eerste La Boum werd op sociale media aangekondigd. Hoewel het volgens de organisatoren een grap betrof, maakten tienduizenden mensen hun interesse kenbaar voor het feest van 1 april. Duizenden mensen kwamen ook daadwerkelijk naar het park. Ook toen greep de politie in met traangas en waterkanonnen.

De Brusselse politie grijpt in bij een samenkomst in het Ter Kamerenbos. Foto Olivier Hoslet/EPA

CoronaMelder-app stuurt weer meldingen uit bij besmettingsgevaar

De CoronaMelder-app stuurt vanaf deze zaterdag 17.00 uur weer meldingen uit wanneer iemand in de buurt is geweest van een app-gebruiker die positief is getest op het coronavirus. Dat heeft het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) zaterdagmiddag laten weten. De app gaf vanaf woensdagavond geen waarschuwingen meer door vanwege zorgen bij het ministerie over de privacy van gebruikers. Onderzoekers hebben vastgesteld dat de problemen zijn opgelost, aldus een woordvoerder. Iedere gebruiker die de afgelopen dagen een melding had moeten ontvangen, zou deze alsnog moeten krijgen.

Het ministerie had besloten geen meldingen meer te sturen naar aanleiding van problemen met de onveilige opslag van codes op telefoons met het Android-besturingssysteem van Google. Het zou onmogelijk zijn geweest onderscheid te maken tussen telefoons met verschillende besturingssystemen, aldus de VWS-woordvoerder. Daarom is besloten tot stopzetting voor álle telefoons. Volgens Google waren de privacyproblemen woensdag al opgelost. De pauzeperiode zou voor het ministerie nodig zijn geweest om te bekijken of de kwestie inderdaad verholpen was.

Gedurende de stopzetting werden ontmoetingen met positief gesteste app-gebruikers nog wel geregistreerd door de app, die via bluetooth werkt. Daarom krijgen gebruikers die een melding hadden moeten krijgen, alsnog bericht. „Sommige van die meldingen zullen al enkele dagen oud zijn”, aldus de woordvoerder. „In het bericht van de melding staat ook precies wat iemand moet doen: in quarantaine bijvoorbeeld, of zich direct laten testen.”

Eind april hadden zo’n 4.817.523 gebruikers de app gedownload. Hoeveel mensen de CoronaMelder daadwerkelijk gebruiken, is niet bekend. Tot eind april waren in drie maanden tijd tussen de 160.000 en 170.000 meldingen verstuurd aan gebruikers die te lang dicht in de buurt waren geweest van een positief getest persoon.

De CoronaMelder-app van de overheid. Foto Rob Engelaar/ANP

Drukte in binnensteden op eerste zaterdag zonder winkelen op afspraak

In winkelstraten in meerdere steden is het zaterdagmiddag erg druk geworden. De gemeente Eindhoven deed een oproep om niet naar de binnenstad te komen „als het niet nodig is”. Ook in de Amsterdamse Kalverstraat en op de Nieuwendijk zijn volgens de gemeente te veel mensen. Op beide plekken is eenrichtingsverkeer ingesteld. „Stel je bezoek uit of kies een ander winkelgebied of straat in het centrum”, vraagt de gemeente.

Ook de gemeente Leiden heeft opgeroepen vanwege de drukte niet meer naar de binnenstad te komen, „behalve als je al een reservering bij een horecagelegenheid had gemaakt”. De gemeente Groningen blokkeerde eerder vandaag de ingang van de Herestraat aan de kant van het Zuiderdiep zodat er voldoende ruimte blijft tussen de verschillende wachtrijen voor winkels en voetgangers. De blokkade gold tussen 13.30 uur en 16.00 uur; bezoekers konden de Herestraat wel verlaten via het Zuiderdiep.

Het is de eerste zaterdag sinds december dat niet-essentiële winkels weer bezoekers mogen ontvangen zonder dat zij daarvoor een afspraak moeten maken. Wel gelden er nog andere beperkende voorwaarden. Zo is er per 25 vierkante meter winkeloppervlak maximaal één bezoeker toegestaan. Winkeliersvereniging Inretail sprak tegenover persbureau ANP van een „gezellige zaterdagdrukte” in verschillende binnensteden.

Drukte in de Amsterdamse Kalverstraat op de eerste zaterdag dat winkelen zonder afspraak weer is toegestaan. Foto Hollandse Hoogte/ANP

RIVM registreert 5.836 positieve coronatests

Het RIVM heeft het afgelopen etmaal 5.836 meldingen van positieve coronatests ontvangen. Dat zijn er bijna tweeduizend minder dan een dag eerder, blijkt uit cijfers van het instituut. Hoewel het aantal gemelde positieve coronatests per dag schommelt, lijkt de afgelopen week een licht dalende trend te zijn ingezet.

Ook kreeg het instituut tussen vrijdag- en zaterdagmiddag meldingen binnen van 21 sterfgevallen als gevolg van Covid-19. Dat is één sterfgeval minder dan een dag eerder. Deze personen overleden niet allemaal op vrijdagmiddag en zaterdagochtend: meldingen van sterfte komen vaak met enige vertraging binnen bij het RIVM.

Deelnemers tweede proefvakantie vertrokken naar Gran Canaria

Vanaf Schiphol zijn zaterdag 177 deelnemers van een nieuwe proefvakantie vertrokken naar Gran Canaria. Doel van deze tweede Fieldlab-proefreis is te ontdekken op wat voor manier vakanties tijdens de coronapandemie veilig kunnen verlopen. De deelnemers verblijven een week lang in een viersterrenresort en mogen dat ook verlaten, anders dan tijdens de eerste Fieldlab-reis van vorige maand naar Rhodos.

Het animo voor het tweede experiment was met 68.000 aanmeldingen groot, maar het aantal beschikbare plekken met 180 beperkt. Vijf deelnemers werd de toegang tot het vliegtuig geweigerd omdat ze zelf besmet waren of in de buurt waren geweest bij iemand die positief is getest, aldus persbureau ANP. Alle reizigers moeten voor de heen- en terugreis een negatieve test overleggen. De organisatie heeft uiteindelijk twee ‘nieuwe’ vakantiegangers gevonden voor de vrijgekomen plekken.

Tijdens de reis, georganiseerd door Corendon en TUI, inventariseren onafhankelijke onderzoekers het gedrag van de deelnemers. Daarbij bekijken ze onder meer of die regelmatig hun handen wassen, mondkapjes dragen en afstand houden. Het onderzoek wordt gefinancierd door de staat, maar de kosten voor de vakantie (ongeveer 800 euro) betalen de deelnemers zelf. Bij de proefreis op Rhodos lijkt niemand besmet te zijn geraakt met het coronavirus: alle deelnemers testten vlak voor de terugreis negatief.

Deelnemers aan een proefvakantie naar Gran Canaria zijn vanmiddag vertrokken. Foto Koen van Weel/ANP

Aantal coronapatiënten in ziekenhuizen daalt naar 2.638

In de Nederlandse ziekenhuizen lagen zaterdag 2.638 coronapatiënten. Dat zijn er 68 minder dan de 2.706 van een dag eerder. Dat blijkt uit cijfers van het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS).

Van de huidige coronapatiënten liggen er 811 op de intensive care, vier meer dan een dag eerder. Op de reguliere afdelingen liggen 1.827 mensen met het virus.

De ziekenhuisopnames zijn voor het eerst in zeven dagen gedaald. De druk op de ziekenhuizen en IC-afdelingen blijft echter hoog. Om deze reden heeft het kabinet eerder op de dag bekendgemaakt het overleg over verdere versoepelingen met een week op te schuiven.

GGD’s door storing telefonisch en online minder goed bereikbaar

Door een technische storing kan het sinds enkele uren lastig zijn een telefonische of online afspraak te maken voor een coronavaccinatie of -test. Ook bij het opvragen van een testuitslag kunnen „problemen ontstaan”. Dat meldt koepelorganisatie GGD-GHOR op Twitter, die schrijft te „werken aan een oplossing”. De storing heeft te maken met de koppeling met de authenticatievoorziening DigiD. Wanneer de systemen weer naar behoren werken, is niet duidelijk.

Het is niet het enige probleem met coronagerelateerde systemen. Zo stuurt de app CoronaMelder sinds woensdag geen waarschuwingen meer naar gebruikers die enige tijd in de buurt zijn geweest van een besmet persoon. Demissionair minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) laste deze pauze in omdat de privacy van gebruikers met een Android-telefoon mogelijk niet goed beschermd was. De problemen zouden inmiddels zijn opgelost en vanaf vandaag 17.00 uur worden de meldingen naar verwachting hervat. Hoeveel mogelijke coronabesmettingen in de tussentijd zijn gemist, is nog onbekend.

Daarnaast werd de GGD GHOR begin dit jaar geconfronteerd met gebreken rondom bepaalde software, en dan met name in de beveiliging daarvan. Hierdoor kon privacygevoelige data van mogelijk miljoenen Nederlanders gestolen worden.

Twitter avatar GGDGHORNL GGD GHOR Nederland Op dit moment hebben wij te maken met een storing in de koppeling met DigiD. Tijdens het maken van een test- of vaccinatieafspraak (telefonisch en online), of tijdens het opvragen van een testuitslag kunnen problemen ontstaan. Probeer het vanmiddag nog een keer als het niet lukt.

Hoogstwaarschijnlijk geen verdere versoepelingen vanaf 11 mei

De versoepelingen van de coronamaatregelen die mogelijk vanaf 11 mei zouden ingaan, laten hoogstwaarschijnlijk langer op zich wachten. Dat heeft de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) zaterdag laten weten. Het gaat om de heropening van de sportscholen en de zogenoemde doorstroomlocaties, zoals musea en dierentuinen. Ook het verruimen van het buitensporten stond op de planning.

Midden april presenteerde het demissionaire kabinet een stappenplan waarmee de samenleving kan worden heropend. Onder de voorwaarde dat het aantal ziekenhuisopnames van coronapatiënten „duidelijk afneemt” zou de tweede versoepelingsronde op 11 mei ingaan. Volgens de RVD ligt de druk op ziekenhuizen en IC-afdelingen momenteel echter te hoog om al verder te versoepelen. „We zien dat de cijfers over de piek heen raken, maar de daling is nog niet voldoende zichtbaar om de volgende stap van het openingsplan verantwoord te kunnen zetten.”

De betrokken bewindslieden zouden zondag op het Catshuis overleggen over de beoogde versoepelingen op 11 mei. Dit overleg is nu met een week verplaatst. Volgens de RVD ligt het voor de hand dat de versoepelingen daarmee ook een week opschuiven, en dus op 18 mei ingaan.

Ook diergaarde Blijdorp moet hoogstwaarschijnlijk langer dichtblijven. Foto Koen van Weel/ANP

Denemarken laat gevaccineerde EU-burgers toe, Spanje en Portugal openen grens

Een greep uit de ontwikkelingen rond het coronavirus in het buitenland:

  • EU-burgers die volledig zijn gevaccineerd en niet afkomstig zijn uit een land met relatief hoge besmettingscijfers, mogen vanaf vandaag Denemarken weer in- en uitreizen. Dat betekent dat reizigers bij aankomst geen negatieve testuitslag hoeven te tonen of in thuisquarantaine moeten gaan. Dat heeft het Deense ministerie van Buitenlandse Zaken zaterdag bekendgemaakt. Ook voor reizigers die niet (volledig) zijn ingeënt, zijn de regels versoepeld. Zij moeten maximaal 48 uur voor aankomst negatief zijn getest, voorheen was dat 24 uur.
  • Bij een brand in een Indiaas ziekenhuis met coronapatiënten zijn vrijdag zeker achttien mensen omgekomen, onder wie twee zorgmedewerkers. Dat melden internationale persbureaus. De brand ontstond rond middernacht op de intensive care van een ziekenhuis in de West-Indiase staat Gujarat. Volgens de politie is de vermoedelijke oorzaak kortsluiting. Premier Narendra Modi heeft enkele uren geleden via Twitter op de brand gereageerd en stelt dat hij „bedroefd is door het verlies van levens”.

    Een week geleden was India ook in het nieuws vanwege een dodelijke ziekenhuisbrand in een buitenwijk van Mumbai, waarbij twaalf mensen oveleden. Intussen kampt het land met een van de zorgwekkendste coronagolven ter wereld. Om verdere verspreiding van het virus in te dammen, komen vanaf vandaag alle volwassenen in aanmerking voor een inenting, hoewel sommige staten worstelen met vaccintekorten.

  • Na een maandenlange sluiting heeft Portugal vandaag de grens met Spanje weer opengesteld. Dat melden Spaanse media. De Portugese autoriteiten stelden eind januari een strikte lockdown in vanwege het oplopend aantal coronabesmettingen. Sindsdien was de grens alleen open voor grensarbeiders, vrachtverkeer en andere essentiële reizen. Sinds maart heeft Portugal de regels versoepeld en zijn scholen, horeca en winkels weer open. Ook in Spanje is een aantal coronamaatregelen onlangs losgelaten.
  • Beelden van de ziekenhuisbrand in India:

    Twitter avatar EremNews إرم نيوز مقتل 18 على الأقل في حريق بمستشفى لعلاج #كورونا بـ #الهند #إرم_نيوز #India #Gujarat #Bharuch #Covid19 #BharuchHospitalFire https://t.co/0OlibB13XW

‘Kabinet bestelde tegen advies in onnodig veel mondkapjes’

Het ministerie van Volksgezondheid heeft vorig jaar tegen het advies van professionele inkopers in extra mondkapjes en andere beschermingsmiddelen besteld, waardoor de voorraad onnodig is opgelopen tot 2,5 miljard stuks. Dat meldt de Volkskrant zaterdag. De spullen zijn maar beperkt houdbaar en moeten vermoedelijk gedeeltelijk worden vernietigd. Het ministerie bevestigt het overschot desgevraagd, maar kan niet direct zeggen of de bestellingen tegen eerdere adviezen zijn ingegaan.

Het Landelijk Consortium Hulpmiddelen (LCH), dat bestaat uit professionele inkopers en samenwerkt met het ministerie, zou in juni vorig jaar al hebben gewaarschuwd dat extra bestellingen niet meer nodig zijn. Onder het motto better safe than sorry bestelde het ministerie desondanks bij. In totaal werd vorig jaar voor bijna 2 miljard euro aan onder meer mondkapjes, handschoenen en spatbrillen ingekocht. Slechts 15 procent daarvan zou tot nu toe zijn geleverd aan de zorg. Het ministerie kan dit percentage zaterdag niet direct bevestigen.

De mondkapjes hebben een houdbaarheid van enkele jaren. In april schreef demissionair minister Tamara van Ark (Medische Zorg, VVD) in een Kamerbrief al wat er met het overschot moet gebeuren: een groot deel van de voorraad zal worden verkocht, een ander deel wordt geschonken aan andere landen. De minister stelde ook dat het onvermijdelijk is dat een gedeelte moet worden vernietigd, al wil ze dat „zoveel mogelijk voorkomen”. Het ministerie zegt zaterdag dat het nog niet duidelijk is hoe groot dit gedeelte is.

Australiërs die vanuit India terugreizen riskeren boete of celstraf

De Verenigde Staten en Australië hebben vrijdag inreisverboden voor reizigers uit India aangekondigd vanwege het oplopend aantal coronabesmettingen aldaar, melden media in die landen. De maatregelen verschillen wel van elkaar. Zo geldt de restrictie in de VS alleen voor buitenlandse reizigers, terwijl Australië ook zijn eigen inwoners weigert als die onlangs in India zijn geweest.

Australiërs die India hebben bezocht en binnen veertien dagen terugkeren riskeren vanaf maandag een boete van 66.000 Australische dollar (ruim 42.000 euro) of tot vijf jaar gevangenisstraf. Burgers zijn hiermee strafbaar als ze terugkeren naar huis. Het land hanteerde al een inreisverbod voor Indiase staatsburgers en ook repatriëringsvluchten vanuit dat land liggen stil.

Oppositieleden toonden zich de afgelopen uren kritisch op de maatregel en vinden het te ver gaan om terugkerende burgers strafbaar te stellen. Elaine Pearson, de directeur van Human Rights Watch in Australië, sloot zich daarbij aan. „Dit is een schandalige maatregel,” zei zij. „Australiërs hebben het recht om naar hun eigen land terug te keren.” Het land heeft het coronavirus bijna uitgeroeid - vrijdag werden ‘slechts’ rond de twintig nieuwe besmettingen geregistreerd.

Inreisverbod VS
Ook de Verenigde Staten scherpen het reisbeleid ten opzichte van India aan. Vanaf komende dinsdag worden alle inkomende Indiase vluchten geweerd, maakten de autoriteiten vrijdag bekend. De maatregel is volgens president Joe Biden nodig om de volksgezondheid van Amerikanen te beschermen tegen mogelijk besmette reizigers uit het zwaar getroffen India. Ook in Nederland en andere landen geldt momenteel een inreisverbod voor reizigers vanuit India.

In India zijn zaterdag in één dag bijna 402.000 nieuwe coronagevallen geregistreerd, opnieuw een recordaantal. Het land wordt momenteel geteisterd door een zeer besmettelijke nieuwe coronavariant, die razendsnel om zich heen grijpt. Ziekenhuizen zijn overvol en kampen met zuurstoftekorten. Desondanks vonden de afgelopen weken diverse massale religieuze feesten plaats, bezocht door miljoenen mensen. Ondertussen is de ‘Indiase variant’ in zeker zeventien landen opgedoken, maakte de Wereldgezondheidsorganisatie deze week bekend. Ook in Nederland zijn zeker twee gevallen geconstateerd.

Reizigers op Brisbane Airport. Foto Dave Hunt/EPA

Welkom in dit blog

Hier houdt NRC de laatste ontwikkelingen omtrent de coronapandemie bij. We beginnen met een overzicht van het belangrijkste nieuws van vrijdag 30 april.

  • Er werden in het afgelopen etmaal 7.830 positieve coronatests gemeld. Daarnaast werd er in die periode melding gemaakt van 22 sterfgevallen door het coronavirus. Er lagen ruim 2.700 patiënten met Covid-19 in het ziekenhuis, waarvan 807 op de intensive care.
  • Het besluit om tot twee keer toe tijdelijk te stoppen met het vaccineren met AstraZeneca heeft meer gezondheidsschade aangericht dan dat het gezondheidswinst heeft opgeleverd. Dat zegt een groep medisch specialisten. Ruim 1,300 van de mensen die hun prikafspraak afzegden, raakten in die periode besmet.
  • AstraZeneca heeft in het eerste kwartaal van 2021 voor zo’n 225 miljoen euro aan coronavaccins verkocht. Het grootste deel van die omzet werd gegenereerd in Europa. Wereldwijd zegt het bedrijf 300 miljoen vaccins te hebben geleverd.
  • In Frankrijk zijn de eerste gevallen van de Indiase variant van het coronavirus ontdekt. Het gaat bij alle drie de gevallen om mensen die recent zijn teruggekeerd uit India.
Lees hierhet hele blog van vrijdag 30 april terug