Recensie

Recensie Muziek

Ramon van Engelenhoven overdrijft nergens

Klassiek Het ‘Vijfde pianoconcert’ van Prokofjev is een paradepaardje van pianist Ramon van Engelenhoven. In samenwerking met Phion laat Van Engelenhoven je de weg kwijtraken én meedromen.

Ramon van Engelenhoven tijdens de repetitie van Prokofjevs ‘Vijfde pianoconcert’.
Ramon van Engelenhoven tijdens de repetitie van Prokofjevs ‘Vijfde pianoconcert’. Foto Rene Knoop

Het is een gek ding, het Vijfde pianoconcert van Sergej Prokofjev. Het heeft geen drie delen, zoals gebruikelijk voor een soloconcert, maar vijf. En hoewel het vol springerige staccato’s zit en er vaak geen doel of richting lijkt te zijn, bevind je je op verrassende momenten ineens in een kabbelende mijmering vol lange lijnen en dromerige glissando’s.

Het stuk is een paradepaardje van pianist Ramon van Engelenhoven. Hij won er in 2015 het YPF pianoconcours mee, waarna hij het in 2017 mocht meenemen naar Sint-Petersburg voor een uitvoering met het orkest van het Mariinsky Theater onder leiding van Valery Gergiev. Phion wilde het Van Engelenhoven nog eens horen spelen.

Het orkest, hier vooral de Gelderse tak van de samensmelting van Het Gelders Orkest en het Orkest van het Oosten, past in anderhalvemeteropstelling maar net op het paarsverlichte podium van Musis in Arnhem. „Visualiseer maar dat het publiek echt bij ons is, daar achter de camera’s”, begint de beeldregisseur een aanmoedigingsspeech. „Verkoop jezelf ook iets meer, maak wat vaker oogcontact, beweeg net iets meer als je speelt.” Het zijn aanwijzingen voor musici in coronatijd.

Relativerende dreun

Van Engelenhoven speelt de soms lastig te volgen muziek van Prokofjev uiterst licht en helder. Dit pianoconcert zou je makkelijk hard weg kunnen rammen, maar Van Engelenhoven overdrijft nergens. Met helder spel bewijst hij: dit woelige notenbeeld is van zichzelf al opvallend genoeg. Het tweede deel brengt na het springerige eerste een keur aan heerlijke glissandi versus uitroepen van een gedempte trompet, in wat even een goed te volgen collectieve wandelpas van de rest van het orkest lijkt. Maar al snel fladdert iedereen weer lustig alle kanten uit.

Lees ook het interview met Ramon van Engelenhoven

Waar de muziek donker-Russisch moet klinken, missen de wat eendimensionale strijkers van Phion en het lichte spel van Van Engelenhoven net de daadkracht waarnaar je wel verlangt. Het lukt de immer glimlachende dirigent Tianyi Lu niet Phion af en toe met een relativerende dreun op aarde te krijgen. Maar het dromenspel van Van Engelenhovens zacht uitgesponnen glissando’s in het vierde deel doen dat gemis weer vergeten. Er blijken sterkere middelen om je bewogen te krijgen.

Er gebeurt ontzettend veel in een klein halfuur. Voordeel van deze tijd vol onlineconcerten: je kunt streams pauzeren en terugspoelen.

Prokofjevs Vijfde pianoconcert is allesbehalve hapklare kost, maar wel een stuk waarbij een paar keer terugspoelen rijkelijk loont.