Opinie

Kamer van Koophandel maakt van zzp’er schietschijf

Privacy De wijze waarop de Kamer van Koophandel omgaat met gegevens van zzp’ers werkt intimidatie en bedreiging in de hand, schrijven onder anderen en . De wet moet nodig aangepast.
De Kamer van Koophandel in Utrecht.
De Kamer van Koophandel in Utrecht. Foto Harold Versteeg / Hollandse Hoogte

De recente bedreigingen van verschillende wetenschappers, politici, kunstenaars en opiniemakers maken duidelijk dat de manier waarop de Kamer van Koophandel (KVK) omgaat met de persoonsgegevens van zelfstandigen niet langer houdbaar is. Onze vrijheid van meningsuiting, persvrijheid en vrije democratie staan hierdoor onder druk.

Het maatschappelijk debat is in 2021 in verregaande mate gepolariseerd. Wie onwelgevallige meningen uit, kan niet alleen rekenen op een vloed aan haatberichten, maar ook op bedreigingen. Niet zelden worden familie en kinderen betrokken. Vrouwen en mensen van kleur zijn disproportioneel vaak doelwit, zo bleek in een uitgebreid onderzoek van De Groene Amsterdammer Het publiceren van adresgegevens – gevonden via de KVK – en het bezoeken van de huizen van politici, journalisten, en columnisten is standaard onderdeel van intimidatiecampagnes geworden. Zo plakten volgers van het extreem-rechtse twitteraccount ‘Vizier op Links’ intimiderende stickers op voordeuren van progressieve activisten, en werd de voordeur van een columnist naar aanleiding van haar steunbetuiging aan schrijfster Lale Gül geforceerd. Keer op keer blijkt het KVK-register de bron te zijn van deze ellende.

Makkelijk vindbaar

Wie zich als journalist, columnist, kunstenaar, of in andere vorm mengt in het maatschappelijk debat kan vaak niet anders dan zich inschrijven als zelfstandige. Maar wie zich in Nederland inschrijft als zzp’er wordt gedwongen om er akkoord mee te gaan dat de adresgegevens van het ‘bedrijf’ worden gepubliceerd. Wie eigen werk verkopen op een website worden daarbij ook nog eens wettelijk verplicht om hun KVK-nummer, btw-nummer, adres en telefoonnummer ‘makkelijk vindbaar’ op hun website te zetten.

Lees ook: Dreigende sticker op de voordeur: ‘Deze locatie wordt geobserveerd’

Wie adverteert met bedrijfsnaam, of de eigen naam in zijn of haar bedrijfsnaam verwerkt, is daarmee dus direct voor iedereen te vinden. De enige andere optie is het permanent huren van een kantoorruimte. Iets wat voor veel zzp’ers niet alleen onnodig is, maar ook onbetaalbaar.

Volgens sociale-mediaplatformen zijn deze adresgegevens geen privé informatie, omdat ze al ergens anders staan gepubliceerd. De politie moedigt mensen aan om melding te doen, maar kan in de praktijk weinig betekenen en loopt mede door tekortschietende regelgeving achter de feiten aan.

Bureaucratisch apparaat

De manier van werken van de Kamer van Koophandel is onhoudbaar. Eerdere kritiek op deze werkwijze is door het kabinet genegeerd, omdat betere privacybescherming zou kunnen leiden tot „administratieve lasten” of „economische schade”. Het is onacceptabel dat de persoonlijke veiligheid van opiniemakers, kunstenaars, politici en journalisten en hun familie wisselgeld is voor de werkwijze van een bureaucratisch apparaat.

Al sinds het begin van het jaar ligt er een door een ruime Kamermeerderheid aangenomen motie, van voormalig D66-Kamerlid Kees Verhoeven, om de Kamer van Koophandel ertoe te bewegen voortaan geen privégegevens meer te delen en te verkopen van ingeschrevenen die hebben aangeven dat niet te willen. Elke dag dat dit langer duurt, lopen wij gevaar. Dat roept de vraag op waar demissionair staatssecretaris van Economische Zaken Mona Keijzer (CDA) op wacht.

Zij moet zo snel mogelijk werk maken van het uitvoeren van deze motie en de Handelsregisterwet aanpassen. Dit is geen kwestie van politieke kleur, maar een kwestie van de pluriformiteit van een vrije democratie, persvrijheid en vrijheid van meningsuiting.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.