Opinie

Het midden is het nieuwe links

Tommy Wieringa

Wakker worden in een land dat opeens een beetje scheef staat. Alsof alles plots naar rechts overhelt. De bomen, gewoonlijk getuigend van de wijsheid van het midden, en ook het redelijke gras – alles rechts vandaag. Boven deze dingen hangt een conservatieve hemel en er waait een kille boreale wind; zelfs de kippen kijken verdacht uit hun complotgevoelige oogjes vandaag. Ze staan me nog net een geradicaliseerd eitje af, maar van harte gaat het allemaal niet.

De kiezer stemde een zootje ongeregeld het parlement in, waarvan de een nog griezeliger en kolderieker opvattingen huldigt dan de ander. Met alle respect natuurlijk. We tellen 28 zetels voor figuren met een verhoogde tolerantie voor antisemitisme, racisme en complotdenken, als ze niet al openlijk antisemitisch, racistisch en/of complotdenker zijn. Godwin van de dag: met acht zetels behaalde Forum voor Democratie er vier meer dan de NSB op haar hoogtepunt in 1937. (Waarbij aangetekend dat er toen honderd zetels te verdelen waren. Reken maar uit.)

De nummer acht van Forum voor Democratie, Pepijn van Houwelingen, schreef een boek waarin het Derde Rijk wordt verheerlijkt, maar uiteraard was dat ‘ideeënkunst’ bedoeld ‘om de grenzen van het toelaatbare, het redelijke en het menselijke te onderzoeken’ – net als zijn baasje dat nooit iets meent van zijn identitaire, Völkische filosofietjes. Alles spel. Falderie, faldera. Van Houwelingen was ook een van de initiatiefnemers van het referendum tegen het associatieverdrag met Oekraïne destijds, uit weerzin tegen de Europese Unie die hem ‘heel erg aan de Sovjet-Unie deed denken’. Hij ontwaarde zogezegd een Stalin in Merkel en een Beria in Timmermans. Ik raadde hem toen al een tijdje Goelag aan om zijn verhitte wanen een beetje te laten afkoelen; het mocht niet baten. Deze Pepijn van Houwelingen dus – volksvertegenwoordiger.

Hij zal het uitstekend kunnen vinden met de nummer zeven van de lijst, Freek Jansen, Bierkelleragitator met de opplakbaard van een meisje dat ter zee wil gaan; ook al zo’n verklaard bewonderaar van het Duizendjarige Rijk. Great minds think alike. Man, die economische formule van Hitler, supertof. Verdomd jammer alleen dat hij die oorlog verloor… En gelieve de Holocaust met een korrel zout te nemen. Dit en meer, uit zijn mond vernomen. Die Freek Jansen dus – volksvertegenwoordiger. Baudets stem had hij alvast binnen.

Op nummer twee vinden we de dégénéré van de VVD die beweert dat verkeersdoden worden geregistreerd als coronadoden, en zich het predicaat ‘vrijheidsstrijder’ graag laat aanleunen. Zijn oorlog heet corona. ¡No pasaran! Gandhi, Mandela, Van Haga…

Bij JA21 vinden we de rechtsnationalisten die op de valreep een detox van Baudets racisme en antisemitisme hebben ondergaan en hun eigen groezelige partijtje begonnen, en bij Wilders tenslotte de alledaagse vreemdelingenhaat waar niemand nog van opkijkt.

Goedemorgen Nederland.

Natuurlijk, die Gedanken sind frei, maar in dit gezelschap zijn de Gedanken wel erg ver buiten de grenzen van waarheid, redelijkheid en empathie geraakt.

De mensen stemmen zo omdat ze de lockdown beu zijn, hoor je zeggen, of omdat ze hun bedrijf kapot zien gaan en hun pensioen zien verdampen, maar wie daarom zo stemt, accepteert cruciale onderdelen van een van de moorddadigste utopieën die de vorige eeuw heeft voortgebracht. Het naakte eigenbelang brengt ze gevaarlijk dicht bij het politieke extremisme dat zich niet meer verontschuldigt, maar luid wil klinken, en zich in al zijn intolerantie wil laten gelden.

Ze zijn met velen, met meer dan ooit zelfs, en wat was er nu helemaal voor nodig om ze gekozen te krijgen? Een pandemie, een pakket onwelgevallige maatregelen, een schep nepnieuws en een chronisch pesthumeur; heel veel meer vroeg het niet om 18,2 procent van het electoraat van een van de gelukkigste en welvarendste landen ter wereld te mobiliseren voor radicaal-rechts.

En dat het midden het nieuwe links is, ook dat draagt aan de grimmige verrechtsing bij. Bidden wij dat Sigrid Kaag die verantwoordelijkheid kan dragen.

Tommy Wieringa schrijft elke week op deze plek een column.