Studenten willen financiële compensatie

Studieschuld Woensdag demonstreerden studenten in Nijmegen tegen het leenstelsel voor studiefinanciering. Het is het tweede protest in een reeks in verschillende studentensteden.

De meeste politieke partijen willen dat de basisbeurs terugkomt. Volgens recente cijfers van het CBS lenen studenten gemiddeld 700 euro per maand. Partijen verschillen qua standpunten over het lot van de leenstelselgeneratie – de groep studenten en afgestudeerden die niet alle vier de studiejaren een basisbeurs kregen, het zijn er ruim 750.000. „Wij pleiten ervoor dat het kabinet ook genoeg geld uittrekt voor compensatie van de volledige basisbeurs, voor alle studenten die ooit onder het leenstelsel vielen”, zegt Lyle Muns, voorzitter van de studentenvakbond. Dinsdag kwamen zo’n 150 studenten bij elkaar om te demonstreren in Groningen, woensdag deden 300 studenten mee aan het protest in Nijmegen, door vooraf bordjes te maken met daarop hun naam en studieschuld.

Student en medeorganisator van het protest Kayleigh Hofstede (20) denkt wel drie keer na voor ze iets onderneemt waardoor haar studie langer duurt. Een stage in het Midden-Oosten lijkt haar fantastisch, maar een extra studiejaar kost al gauw een paar duizend euro. Ze heeft 35 jaar de tijd om 16.000 euro terug te betalen, toch hoopt ze ergens voor haar 55ste schuldenvrij te zijn.

Een huis kopen

Een andere zorg onder studenten: kun je wel een hypotheek afsluiten? Voor veel starters is de studieschuld een groot obstakel om een huis te kunnen kopen. Zo kwam een starter op de woningmarkt die studeerde aan de TU Delft in de knel. Door een studieschuld van 50.000 euro kon ze, ondanks haar bovenmodale salaris van 3.000 per maand bruto, geen hypotheek afsluiten. Ze wil niet haar naam zeggen, omdat ze die schuld verzweeg voor de hypotheekadviseur. „Ik riep tijdens mijn studententijd al dat ik het zou gaan verzwijgen. Ik wist dat de schuld niet geregistreerd stond bij Stichting BKR, maar toen ik ging googlen stond overal dat zwijgen fraude is, en dus strafbaar.”

Na een grove rekensom – het dubbele van je studieschuld mag je van de hypotheeksom aftrekken – bleek dat ze geen hypotheek kon afsluiten. Van oud-medestudenten, „zonder rijke ouders”, hoorde ze dat je niet verplicht bent om bewijsstukken aan te leveren, ook niet als de hypotheekadviseur daarom vraagt. Volgens Vereniging Eigen Huis is het „zeer onverstandig” om dat te doen, omdat het bij een echtscheiding of baanverlies boven tafel kan komen tijdens onderzoek naar een schadeclaim voor de Nationale Hypotheek Garantie.

De student ligt er niet wakker van dat ze in een doemscenario geen aanspraak maakt op die verzekering. Wel vond ze het „een stressvolle beslissing”, vooral om daadwerkelijk ‘nee’ te zeggen toen de hypotheekadviseur vroeg of ze een studieschuld heeft. „Ik snap echt wel dat je studenten grotendeels zelf verantwoordelijk wil maken voor hun financiële situatie, maar die basisbeurs van een paar honderd euro miste ik gewoon tijdens mijn studententijd.”