Onrust en verbijstering binnen politie na milde sanctie tegen racisme

Werksfeer Politieagenten voelen zich ‘onveilig’ door het milde optreden tegen discriminatie in eigen gelederen, laat de Amsterdamse politiebaas Frank Paauw weten. „Behoorlijk wat collega’s en partners ervaren het als pijnlijk.”

Agenten in een dienstauto. Een (niet-afgebeelde) agent hoort al 26 jaar racistische opmerkingen binnen de politie. „Ik hoop nog steeds dat we als organisatie veranderen.”
Agenten in een dienstauto. Een (niet-afgebeelde) agent hoort al 26 jaar racistische opmerkingen binnen de politie. „Ik hoop nog steeds dat we als organisatie veranderen.” Foto Koen van Weel / ANP

Binnen de Nationale Politie is er grote beroering ontstaan over wat vooral veel politieagenten met een migratieachtergrond beschouwen als een te lankmoedige aanpak van racisme en discriminatie binnen de eigen organisatie. Volgens de Amsterdamse politiebaas Frank Paauw leidt die aanpak „tot gevoelens van onveiligheid”. Ook elders is er onrust.

Directe aanleiding is de lichtste disciplinaire sanctie – een schriftelijke berisping – die vijf Rotterdamse agenten vorige maand kregen nadat ze zich in een appgroep herhaaldelijk racistisch hadden geuit. Burgers werden aangeduid als „kankervolk”, „kutafrikanen” en „pauperallochtonen”.

Bij de Amsterdamse politie, het meest diverse korps van Nederland, lopen de gemoederen hoog op. Donderdag is hierover overleg geweest tussen de eenheidsleiding en vertegenwoordigers van de verschillende netwerken, zoals de Caribische, Marokkaanse, Turkse en ‘roze’ agenten. Volgens Paauw zijn er „behoorlijk wat collega’s en partners” die het „als pijnlijk ervaren” dat er niet nadrukkelijker wordt opgetreden tegen discriminatie. „De uitlatingen zorgden al eerder terecht voor verontwaardiging en ook de strafmaat roept nu emotie op”, schrijft Paauw in een e-mail die hij woensdag namens de eenheidsleiding stuurde naar alle Amsterdamse agenten en die NRC heeft.

Volgens een andere topfunctionaris bij de politie is er „landelijke onrust” onder agenten over deze kwestie. Een teamchef uit Oost-Nederland zegt dat agenten zich storen aan wat ze zien als het meten met twee maten. „Als je je als burger keert tegen de politie geldt dit als strafverzwarende omstandigheid. Het racistisch bejegenen van burgers door een politieman is kennelijk een verzachtende omstandigheid.”

Lees ook dit artikel: Racismedebat zaait verdeeldheid bij Nationale Politie

‘Het zijn goede dienders’

De Rotterdamse politiebaas Fred Westerbeke zegt ervan „op de hoogte te zijn dat er in verschillende eenheden gesprekken worden gevoerd en er ook onvrede is” over de sancties die hij oplegde aan zijn agenten. „Er is een breed scala aan reacties op de beslissing, wat dat betreft is de politie niet anders dan de samenleving.” Hij besloot tot de lichtste sanctie omdat de agenten „spijt” hadden en „goede dienders” zijn.

Korpschef Paauw schrijft dat de ophef blijkt op het intranet van de politie. Daar, en op sociale media, reageren honderden agenten op de kwestie. Een van hen zegt op intranet al 26 jaar racistische opmerkingen binnen de politie te horen. „Ik hoop nog steeds dat we als organisatie veranderen.” Een agente zegt de berisping „beschamend en walgelijk” te vinden. „Politiemensen die vinden dat dit een gepaste straf is, maken deel uit van het culturele probleem.”

Ook op LinkedIn klagen agenten: „Ik begrijp hier werkelijk als mens, als politieman en als moslim met Marokkaanse roots en werkzaam bij dezelfde eenheid helemaal niets van.” Een ander: „Ik ben na dagen boos zijn, vooral verbaasd en geraakt door dit besluit. Het doet mij pijn dat deze politiemensen nog steeds onderdeel uitmaken van een organisatie die elke dag de veiligheid van mijn zusje, broertje, moeder en vader probeert te waarborgen.”

Paauw schrijft met collega’s „een vuist te willen maken” tegen discriminatie. „Omdat we dat uit medemenselijkheid en collegialiteit gewoon zouden moeten willen. En omdat het bittere noodzaak is want politie die partijdig lijkt en niet rechtvaardig, verliest aan vertrouwen, aan draagvlak en uiteindelijk aan bestaansrecht. Laten we elkaar met respect blijven behandelen!”

Een verzoek om een reactie van de voorzitters van de politienetwerken wijst de Amsterdamse politie op dit moment af. Ook Paauw geeft geen toelichting.

Lees ook dit artikel: Ombudsfunctionaris politie wil ‘urgentere’ aanpak discriminatie in eigen organisatie