Hoe leer je een 16-jarige te leven vanuit haar hart?

Opgevoed Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen.

Illustratie Martien ter Veen

Vader: „Mijn vrouw is een jaar geleden thuis komen zitten met een burn-out. Dat rationele stemmetje dat het altijd meer en beter kan heeft zijn tol geëist. Door deze situatie hebben we geleerd dat het de moeite waard is om meer op je gevoel te gaan leven in plaats van continu die kritische stem in je hoofd te laten domineren. Dit brengt rust in ons leven. Hoe kunnen we onze 16-jarige dochter leren meer te leven vanuit het hart dan het hoofd? We zien nu al dat ze soms verstrikt raakt in een wirwar van gedachtes, en haar gevoel buitenspel zet. Toen ik zo oud was, lag ik blowend in het park mijn gevoelens weg te drukken. Ik zou het zo fijn vinden als zij wat eerder in het leven beter met emoties om leert gaan.”

Naam is bij de redactie bekend. (Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen.)

Mogen opkrabbelen

Stijn Sieckelinck: „Wie erg opgaat in een activiteit kan opbranden. Burn-outs horen helaas bij het leven, ze zijn uitputtend, maar verraden ook de passie waarmee iemand in het leven staat. Dat uw dochter die les nu al meekrijgt via haar moeder is onbetaalbaar. Wat haar moeder ook kan tonen, is de tijd nemen om te mogen opkrabbelen als het leven je onderuithaalt. Dat is een kostbaar voorbeeld.

„Het is mooi als uw dochter het inzicht krijgt dat behalve hoofd ook hart én handen ertoe doen. Ruimte maken voor emoties, door te praten samen, helpt om zorgen en angsten niet hun weg te laten vinden in lichamelijke klachten. Werken met de handen biedt tegenwicht aan afleiding en piekeren.

„Met deze kennis in het achterhoofd kan jullie 16-jarige nu haar eigen fouten gaan maken en haar eigen pad vinden. Die balans is immers voor iedereen verschillend, al is de kans wel groot dat je dochter over enkele jaren zal merken dat ze meer op haar moeder lijkt dan ze al die tijd wilde toegeven.”

Gesprek aangaan

Susan Bögels: „Moeder en vader kijken elkaar aan nu een van de twee een burn-out heeft, en gunnen hun kind een minder kritische stem. Maar het voorbeeld is al gegeven. De boodschappen uit onze jeugd werken sterk door: ik herinner me een poster op het atelier van mijn moeder van een vrouw zonder mond met de tekst: ‘Een vrouw moet 10 keer zo hard werken als een man voor hetzelfde resultaat.’ Die woorden hebben mij sterk beïnvloed. Maar je kunt sommige boodschappen als ouders gewoon zelf nog niet zien. En pas op dat je zelfkritische stem niet nu ook je opvoeding becommentarieert.

„Wat je als ouders wel kunt doen is het gesprek aangaan over de boodschappen die het kind in de opvoeding heeft meegekregen, en de voor-en nadelen daarvan. Op elke leeftijd kun je dat gesprek heropenen, ook als kinderen volwassen zijn.

„Boodschappen over ‘meer en beter’ leert uw dochter trouwens ook bij leeftijdgenoten, op school, in haar studie straks, in de maatschappij in zijn geheel. Praat daarover samen.

„Dat wat de maatschappij van ons vraagt en wat ons innerlijke kind eigenlijk het liefst wil, zullen we zelf moeten ontdekken. Die balans vinden is ieders persoonlijke levensopgave. U kunt zeggen: ‘Wat er ook gebeurt, hoe je ook omvalt, we zullen er altijd zijn om je op te vangen.’ Daarnaast helpt het om uw eigen emoties en die van uw kind gelijkmoedig welkom te heten, of ze nu positief of negatief zijn.”

Wilt u een dilemma in de opvoeding voorleggen? Stuur uw vraag of reacties naar opgevoed@nrc.nl

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.