Een panel van pubers beoordeelt vegaburgers: ‘Kunnen we stoppen?’

Vleesvervangers Wat wil je van een vegan burger? Dat er vitamine B12 in zit of dat je rook proeft? Drie pubers proberen in de Week Zonder Vlees negen burgers. Alles beter dan de smaak van groente.

Foto Getty Images/bewerking NRC

Je hoeft geen vegetariër te zijn om af en toe een vegaburger te eten. Felix de Boer (15), Liv ten Thije (15) en Noor van Weerdenburg (15, dochter van de redacteur) eten vlees als zij het voor het kiezen hebben en vegetarisch als hun ouders hun dat voorzetten. Ook prima. „Mijn vader had laatst Beyond Burgers gebakken”, zegt Felix. „Die waren best goed.”

Je moet die vegaburgers niet met een hamburger van rundvlees vergelijken, vinden ze. Er gaat weinig boven een sappige burger van de slager of een Big Mac, waarvan de smaak altijd precies is wat je verwacht. Maar vlees vergeten als je vegaburgers proeft, dat blijkt onmogelijk. „Ik proef het altijd meteen als ik stiekem een vegaburger krijg”, zegt Noor.

En dat terwijl de plantaardige burger in alles refereert aan het dierlijke voorbeeld. Zo zijn ze bedoeld. Niet voor niets heeft de Vegetarische Slager het altijd over ‘vlees’ als het over zijn plantaardige producten gaat. Geen dierlijk vlees, maar wel vlees.

Daarom serveren we de vegaburgers zoals we een hamburger thuis zouden serveren. Op een hamburgerbroodje (Jumbo), met gebakken ui, sla, tomaat en plakjes augurk. We laten kaas en sauzen weg, om de smaak van de burgers niet te veel in de weg te zitten. De drie burgervrienden proeven blind: ze weten niet welk merk ze voorgezet krijgen.

We testen met een lekenpanel dus. En hoewel Felix met zijn bijbaantje als restaurantkok wel een neus heeft voor de uitgesproken aroma’s in sommige burgers, hebben de panelleden geen culinaire pretenties. Ze proeven zoals thuis en geven commentaar zoals thuis. Want in deze tijd eten ze vooral thuis, en doen ze het meestal met wat de supermarkt te bieden heeft.

En waarom vega? Omdat het de Week Zonder Vlees is. Omdat de omzet van vleesvervangers vorig jaar met 32 procent is gegroeid ten opzichte van 2019. Omdat er zoveel keuze is. Of gewoon, voor de afwisseling.

We hebben de burgerste burgers gekocht – geen groenteburgers, maar patties die qua smaak en structuur op vlees willen lijken. De simpele vraag aan de vijftienjarigen is: hoe smaakt-ie?

Te zout

Of de lekkerste ook de gezondste keuze is, zal dit puberpanel worst wezen. Maar voor wie het wil weten: aan een goede „vegetarische keuze”, zoals het Voedingscentrum vleesvervangers noemt, zijn ijzer en vitamine B1 of B12 toegevoegd, ze bevatten minder dan 0,45 gram zout per 100 gram en voldoende eiwit: 20 procent van de energie. 1 gram eiwit is 4 kcal. Een burger met 250 kcal zou dus minstens 12,5 gram eiwit moeten bevatten.

Opvallend: alle gekozen burgers bevatten genoeg eiwit maar te veel zout. Hoewel dat laatste trouwens ook voor veel vleesburgers geldt.

Duurzaamheid is dan weer lastiger te beoordelen. Niet alle vleesvervangers zijn even duurzaam. Maar alle vleesvervangers hebben een kleinere impact op klimaatverandering en op water- en landgebruik dan alle soorten vlees, berekende adviesbureau Blonk. Ook als je evenveel eiwit uit vegaburgers als uit hamburgers eet. Vegaburgers met kippenei-eiwit hebben een grotere footprint dan 100 procent plantaardige burgers, producten met lokale eiwitbronnen scoren beter dan die met soja van ver. Maar soja bevat dan weer meer eiwit dan erwten of tuinbonen en laat zich makkelijker verwerken. Dan kun je nog kijken naar productiewijze, verpakking en…

De vijftienjarigen zijn inmiddels afgehaakt. Ze hebben honger. Aan tafel, voor acht vegan burgers en één vegetarische. En een snoeihard oordeel.

Vivera Plantaardige burger

Eiwit uit: soja en tarwe. Vegan. Vitamine B12 en ijzer toegevoegd. 2,39 euro (2 X 75 gram)

Per 100 gram:

177 kcal

9 g vet

17 g eiwit

1,4 g zout

Panel: „Een beetje droog, maar wel lekker”, zegt Liv. „Ik vind ’m kikkererwtig smaken”, zegt Noor. Felix: „Je proeft dat ze proberen ’m rokerig te maken.” Noor vindt het positief dat-ie niet te dik is. „Want dat is die van McDonald’s ook niet.”

Puberrapport: 6,8

Moving Mountains

Eiwit uit: oesterzwam. Vegan. Vitamine B12 toegevoegd. 3,99 euro (2 X 113,5 gram)

Per 100 gram:

250 kcal

17,6 g vet

15,3 g eiwit

1,3 g zout

Panel: „Gatver, hij ruikt raar”, zegt Noor. „De structuur is raar”, zegt Liv. „De structuur van vlees is óók raar”, werpt Felix tegen. Ten positieve: hij is goed sappig en de kleur is vlezig. „Maar er zit niks herkenbaars in qua kruiden”, zegt Noor. „ Ik wil dit niet opeten.”

Puberrapport: 5

Albert Heijn Ruig Burger

Eiwit uit: soja. Vegan. Vitamine B12 en ijzer toegevoegd. 3,49 euro (2 X 114 gram)

Per 100 gram:

202 kcal

10 g vet

17 g eiwit

1,15 g zout

Panel: Hij ziet er goed uit en hij ruikt lekker, vinden ze. „Ik ruik van die Italiaanse knakworsten”, zegt Felix. „Meer Würstel dan rookgeur.” „Maar zonder iets erbij smaakt-ie naar weinig”, vindt Liv. „Beetje flauw.” Al met al toch een heel behoorlijke burger, vinden ze.

Puberrapport: 7

Vegetarische Slager Ereburger

Eiwit uit: soja en tarwe. Vegan. Vitamine B12 en ijzer toegevoegd. 4,49 euro (2 X 113 gram)

Per 100 gram:

207 kcal

14 g vet

12 g eiwit

1,3 g zout

Panel: „Hij heeft de goede dikte”, vindt Felix. Heel dik en heel sappig. Dat is de eerste indruk. Tweede indruk: „Ieuw, hij smaakt zoetig, naar fruit”, zegt Noor. En de structuur, proeven ze nu, glibbert een beetje als rubber tussen de tanden. Dat blijkt onoverkomelijk voor deze proevers. Keihard afgewezen.

Puberrapport: 3

Beyond Meat Beyond Burger

Eiwit uit: erwten. Vegan. 5,99 euro (2 X 113 gram)

Per 100 gram:

252 kcal

19 g vet

17 g eiwit

0,75 g zout

Panel: „Ze doen te veel hun best op die rooksmaak”, valt Felix weer op. Hij heeft deze burger eerder gegeten maar herkent ’m niet als Beyond Burger. Er zitten „stukjes” in, maar de structuur is prettiger dan de vorige, vinden ze alledrie. Gewoon prima, is het oordeel.

Puberrapport: 6,5

Garden Gourmet Sensational Burger

Eiwit uit: soja. Vegan. 3,65 euro (2 X 113 gram)

Per 100 gram:

197 kcal

13 g vet

14 g eiwit

0,73 g zout

Panel: De meningen lopen uiteen. Noor ruikt kattenpaté, daardoor zou ze een 4,5 geven. Felix vindt de structuur en de smaak behoorlijk goed. Hij proeft vlees en een gebalanceerde rooksmaak. Liv denkt aan paprika van de barbecue, best oké.

Puberrapport: 6,5 (Felix, Liv).

Iglo Green Cuisine Vegetarische burger

Eiwit uit: erwten. Vegan. IJzer toegevoegd. 3,55 euro (2 X 100 gram)

Per 100 gram:

237 kcal

17 g vet

14 g eiwit

1,5 g zout

Panel: „Ik zie het al, er zit groente in.” En dat is niet positief bedoeld. Noor: „Alsof er takjes in zitten! Deze komt uit het bos!” Felix haalt zijn schouders op. Het is allemaal schromelijk overdreven. „Ik vind ’m prima.” Liv: „Nee! Paarden! Paardenvoer. Stro!”

Puberrapport: 5

Future Farm Future Burger

Eiwit uit: soja. Vegan. 3,89 euro (2 X 115 gram)

Per 100 gram

223 kcal

14 g vet

14 g eiwit

0,5 g zout

Panel: „Hij ziet er heul echt uit”, zegt Felix. „Goede structuur”, zegt Liv. „Lekker sappig”, zegt Noor, „maar ik proef niks.” „Ook niet zo overdreven rokerig,”, zegt Felix. „Beetje zout erbij en dan is-ie helemaal goed. Ik zou ’m kopen.”

Puberrapport: 8

Lidl Vegetarische burger

Eiwit uit: soja en tarwe. Vegetarisch (bevat kippen-eiwit). Vitamine B12 en ijzer toegevoegd. 1,59 euro (2 x 100 gram)

Per 100 gram:

169 kcal

4,4 g vet

17,5 g eiwit

1,48 g zout

Panel: „Wel dun en droog”, vindt Felix. Maar de smaak is prettig neutraal, vinden ze alledrie. En neutraal – dat blijkt een pre te zijn. Na acht keer een kwart hamburger proeven is het alleen moeilijk om nog met smaak te eten. Noor: „Kunnen we stoppen?”

Puberrapport: 7,5