Het geduld van PSV is op met toptalent Ihattaren

Voetbal Mohamed Ihattaren stond bekend als het supertalent van PSV en een belofte voor Oranje. Maar hij ligt onder vuur bij zijn eigen club.

Mohamed Ihattaren is teleurgesteld tijdens de Eredivisiewedstrijd van PSV tegen ADO Den Haag, op 13 februari. Het werd 2-2 in Den Haag.
Mohamed Ihattaren is teleurgesteld tijdens de Eredivisiewedstrijd van PSV tegen ADO Den Haag, op 13 februari. Het werd 2-2 in Den Haag. Foto Maurice van Steen/ANP

Uit de kleedkamer van PSV onder 19, het belangrijkste jeugdelftal, klinkt opzwepende hiphopmuziek. Het is oktober 2018, een fraaie herfstdag op de Herdgang, het trainingscomplex van PSV aan de noordrand van Eindhoven. De sfeer is uitgelaten nadat in de blessuretijd Internazionale is verslagen in de UEFA Youth League, een jeugdcompetitie in de schaduw van de Champions League.

Eén jongen valt in het bijzonder op: Mohamed Ihattaren, het toptalent van de PSV-jeugdopleiding. Met zestien jaar is hij de jongste op het veld. De spelverdeler maakt indruk met zijn techniek, steekpasses, harde afstandsschoten en versnellingen. Een typische ‘linkspoot’, met veel creativiteit, vernuft en flair.

Hij zegt verstandige dingen, in een kort gesprek met NRC na afloop. De Youth League noemt hij goed voor zijn ontwikkeling. „Zeker tegen de clubs waar we nu mee in de poule zitten, dat zijn de beste ploegen van Europa. Dan weet je waar je staat.” Hij hoopt in de winterstop al mee te kunnen op trainingskamp met het eerste elftal. „Ik wil zo snel mogelijk naar één, maakt niet uit hoe.”

Lees ook: Charmeoffensief van Marokkaanse bond kon Ihattaren niet overhalen

Ihattaren groeide op in het Utrechtse Kanaleneiland als jongste telg in een groot migrantengezin uit Marokko – met vijf broers en een zus. ‘Mo’tje’, noemen ze hem op de Herdgang. Europese topclubs zijn al langer geïnteresseerd in hem en kunnen meer betalen, maar Ihattaren kiest bewust voor de route bij PSV: daar wil hij zich eerst bewijzen.

Getouwtrek

Januari 2019 maakt hij al zijn debuut in het eerste, kort voor zijn zeventiende verjaardag. Hij groeit uit tot de revelatie van PSV. En er ontstaat getouwtrek tussen het Marokkaans elftal en Oranje – waar hij uiteindelijk voor kiest.

Bij PSV weten ze dan al dat Ihattaren het niet altijd even nauw neemt met de (tactische) discipline. Zo wisselt Ruud van Nistelrooij, trainer van onder 19, hem in september 2018 in de Youth League op bezoek bij FC Barcelona kort voor tijd bij een gelijke stand. Ihattaren schakelde niet meer om bij balverlies, verklaart de coach, en vormt zo een defensief risico.

Oud-profspeler Adil Ramzi, ook van Marokkaanse afkomst, werkte eerder intensief met Ihattaren bij onder 16. De jeugdtrainer van PSV denkt dat hij meer arbeid moet leveren om het straks in de top te redden. Hij krijgt het vertrouwen van de familie om als een soort persoonlijke begeleider aan zijn fysiek te gaan werken, vertelt Ramzi in het vorig jaar verschenen boek Marokkaanse trots.

Ihattaren was „te dik”, zegt Ramzi, wat mede komt door de eetgewoonten in de Marokkaanse cultuur, met veel koolhydraten. Waar PSV dacht hem met een voedingsschema op het juiste gewicht te krijgen, weet Ramzi dat dit zo niet werkt, zegt hij in het boek. „Deze jongen moet je dwingen. Zo werkt dat in onze cultuur. De boodschap moest zijn dat als je het niet doet, je maar weg moet wezen. Je moet hem niet de keuze geven.”

Ook op mentaal gebied vond hij dat Ihattaren tekort kwam. In overleg met de familie en de club stelde Ramzi een plan op om hem sterker te maken. Hij ging met hem hardlopen in de bossen en deed na de trainingen nog extra oefeningen. „We hebben drie weken met zijn tweeën hard getraind”, zegt Ramzi. „Hij kreeg vrij snel door dat hij meer kon.”

Dat was ook het signaal dat Ihattaren eind 2020 gaf, toen hij op de weg terug leek nadat PSV-coach Roger Schmidt hem eerder in het seizoen wegstuurde van een training omdat hij ongemotiveerd en te zwaar was.

„Mo is terug”, zei Ihattaren na een goal tegen FC Utrecht, die hij vierde door Schmidt in de armen te vallen. Wat de coach van hem verlangde, leek te zijn doorgedrongen: meer verdedigende discipline, meer diepgang, meer rendement.

De opleving bleek van korte duur. Rond het belangrijke Europa League-duel van donderdag tegen Olympiakos gedroeg Ihattaren, die reserve stond, zich volgens Schmidt dermate onprofessioneel dat hij hem uit de selectie hield voor de wedstrijd tegen Ajax zondag. De coach noemde zijn houding „totaal onacceptabel”. Met opzet deed hij lang over het omkleden en hij was negatief richting medespelers, schreef het AD.

‘PSV-onwaardig’

Het geduld van PSV met zijn grootste talent is op. De club stelde zondag op Instagram dat staf, spelers en directie er de afgelopen tijd „alles aan gedaan” hebben om hem te ondersteunen. „Die mogelijkheid heeft hij niet aangegrepen.” De verklaring is „PSV-onwaardig”, zei zijn zaakwaarnemer Mino Raiola tegen VI. „En van wat ik begreep, wordt het statement niet eens gedragen door de selectie.” Naast Ihattaren begeleidt Raiola ook ploeggenoten Donyell Malen, Pablo Rosario en Denzel Dumfries.

Ruim twee jaar na zijn debuut, lijkt een vertrek van Ihattaren onvermijdelijk. Zijn contract loopt volgend jaar zomer af, gesprekken over verlenging liepen tot nu toe op niets uit. Wil PSV nog een bedrag aan hem overhouden, zal hij komende zomer verkocht moeten worden.

PSV toonde zich in het verleden geduldig met talenten met een rafelrandje – zoals Memphis Depay. Maar waar ligt die grens? „Je moet je niet laten leiden door geld”, zegt oud-PSV-coach Sef Vergoossen. „Je moet puur kijken: hoe kunnen we hem naar het hoogste niveau brengen dat hij structureel meerwaarde heeft voor PSV.”

Over Ihattaren (19) zegt hij: „Het zou ook wel eens kunnen zijn dat straks de conclusie moet worden getrokken dat hij uiteindelijk niet geschikt is voor topsport.”