Opinie

Hirsi Ali’s ‘oplossingen’ zijn ondoordacht

Migratie In haar voorstellen miskent Ayaan Hirsi Ali de complexiteit van asiel en integratie in Nederland, reageert .
Een asielzoekerscentrum in Amsterdam.
Een asielzoekerscentrum in Amsterdam. Foto Michel Utrecht

Met enige verbazing las ik het interview met Ayaan Hirsi Ali in NRC (20/2). Hoewel ik het vaak niet met haar eens ben, heb ik nooit getwijfeld aan haar intelligentie en analytisch vermogen. Nu dus wel. In haar verhandeling spreekt zij over Nederland als een soort kunstmatig immigratieland. Nederland zou een land zijn met universele, onveranderbare normen waar iedere nieuwkomer zich van bewust moet zijn en zich aan conformeert. Migranten zouden bovendien uit vrije keuze naar Nederland komen en ook weer terug kunnen naar hun vaderland als zij zich niet kunnen aanpassen. Er is natuurlijk wel een probleem met jonge mannelijke nieuwkomers die zich misdragen.

Om met het eerste te beginnen, een Nederland met universele normen en waarden. Alleen al aan de enorme diversiteit van politieke partijen die willen deelnemen aan de komende verkiezingen is te zien dat deze zienswijze niet klopt. Grote thema’s als abortus, euthanasie, migratiebeleid, klimaat, gezondheidszorg, onderwijs, veiligheid, woningbouw, sociale zekerheid en tolerantie tegenover andersdenkenden vormen vaak niet of nauwelijks te overbruggen problemen bij het formeren van een kabinet. En als we er vanuit mogen gaan dat het kabinet de bevolking representeert is de analyse van Hirsi Ali dat er „heersende normen en waarden” zijn die nieuwkomers moeten accepteren niet houdbaar. Wat Hirsi Ali lijkt te bedoelen is dat iedereen moet denken zoals zij. Dat mag natuurlijk, maar voor een lid van internationale denktanks lijkt dit toch wat ondoordacht.

Uitzichtloze situatie

Dan kijken we naar de nieuwkomers zelf. Hirsi Ali ziet voor zich dat mensen uit andere landen zich melden omdat ze zo graag hier willen wonen en werken. Dan zouden ze, na het doorlopen van een „traject”, hier op proef mogen komen en als het bevalt, mogen ze blijven, en als het niet bevalt moeten ze terug – het „repatriëringselement”. Voor kwetsbaren als vrouwen en kinderen is er „een integratieschool” waar ze „een certificaat” moeten behalen om hier te mogen blijven. Voor de meeste nieuwkomers geldt echter dat zij gevlucht zijn uit een uitzichtloze situatie, vaak met oorlog, geweld of gevaar voor vervolging wegens politieke activiteiten. Voor praktisch al deze gevallen geldt dat zij niet ‘zomaar’ terug kunnen naar hun land wanneer wij hun aanwezigheid ongewenst vinden. Sterker nog, de meeste landen werken daar ook niet aan mee. De ‘niet willen/kunnen aanpassen, dan terug naar je land optie’ van Hirsi Ali is daarom een niet realistisch bedachte oplossing voor het probleem van zich slecht gedragende jonge nieuwkomers.

Wat dan wel? We zouden jonge nieuwkomers in kampen kunnen stoppen en ze leren hoe alle Nederlanders denken of zouden moeten denken. Dat wordt dus lastig, gezien de enorme diversiteit van denken over belangrijke onderwerpen in Nederland. Ik heb ook zo’n gevoel dat dit niet echt bij ons past, het is meer een ‘Chinese’ oplossing. Kunnen we dan niets? Ja, natuurlijk wel. Wat er nu gebeurt, is dat mensen bij elkaar gezet worden, niets te doen hebben, de taal niet mogen leren, niet mogen werken, en vaak niet zelf mogen koken. De meeste van deze mensen berusten en liggen vooral in bed. Hoe jonger hoe energieker echter. De jonge mannen gebruiken hun energie soms voor gedrag wat ongepast en soms ook strafbaar is. Ook is er een groot gebrek aan kennis van hoe we hier met elkaar omgaan.

‘Eer’

Dit alles uitbannen, lukt natuurlijk nooit helemaal; jongeren geven nu eenmaal gedoe, die vragen om een andere aanpak. Maar iedere nieuwkomer is een mens die op zoek is naar een beter bestaan en een betere toekomst. Wanneer wij deze mensen vanaf dag één de taal leren, aan het werk laten gaan, met hen praten en tussen neus en lippen vertellen hoe de wereld hier zo’n beetje in elkaar steekt, geef ik op een briefje dat de problemen zullen afnemen.

Vanaf het allereerste begin zal de nieuwkomers inderdaad moeten worden aangeleerd dat vrouwen hier gelijkwaardig zijn aan mannen. Dat vrouwen zich zo mogen kleden als ze zelf willen. Dat iedereen hier verantwoordelijk is voor zijn eigen ‘eer’ en dat het niet aan de vrouw is om de eer van de familie te beschermen. Onze moeizaam verworven denkbeelden over vrouwen moeten meekomen met de taalles.

Kwestie van opvoeden in plaats van aan hun lot overlaten.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.