Uitstoot door Europese legers gelijk aan die van 14 miljoen auto’s

Verduurzaming Klimaatbeleid in Europa richt zich niet op de uitstoot van de militaire sector. Zelfs de omvang was onbekend, maar nu is er een schatting.

Defensie oefent op het Artillerie Schietkamp bij ’t Harde.
Defensie oefent op het Artillerie Schietkamp bij ’t Harde. Foto Joris van Gennip

De jaarlijkse uitstoot van broeikasgassen door militaire inspanningen van de EU-landen is gelijk aan die van veertien miljoen auto’s. Ondanks een geschatte uitstoot van bijna 25 megaton (miljoen ton) CO2 maakt de vervuiling door de militaire sector geen deel uit van het Europese vergroeningsbeleid.

Dat concludeert een dinsdag verschenen studie die gemaakt is in opdracht van The Left, een coalitie van linkse partijen in het Europees Parlement. Omdat veel gegevens vertrouwelijk zijn, hebben Europese beleidsmakers geen zicht op de uitstoot. De auteurs, gelieerd aan de onafhankelijke denktank Scientists for Global Responsibility (SGR), hebben voor het eerst „een conservatieve schatting” van de uitstoot gemaakt op basis van gegevens van NAVO, EU en het Zweedse onderzoeksinstituut Sipri. „Deze sector kan niet langer buiten de discussie over de klimaataanpak worden gehouden”, aldus de linkse coalitie in het Europees Parlement.

Het Nederlandse leger is volgens SGR verantwoordelijk voor een jaarlijkse uitstoot van 1,25 megaton CO2, circa 0,7 procent van de totale Nederlandse uitstoot. Daarbij gaat het om brandstofverbruik van straaljagers, maar ook om energieverbruik van militaire bases en kantoren. Verder wordt ook de uitstoot door leveranciers als Damen Shipyards, Saab en Fokker meegenomen.

Biobrandstoffen „waar mogelijk”

Volgens het rapport vallen de Nederlandse cijfers lager uit omdat op alle bases gebruik wordt gemaakt van niet-fossiele stroom. In het nationale Klimaatakkoord, dat in 2030 moet leiden tot een halvering van de CO2-uitstoot, speelt de militaire sector nauwelijks een rol. Alleen is afgesproken dat defensie „waar mogelijk” biobrandstoffen gaat gebruiken voor zijn transport.

SGR baseert zijn berekeningen van alle Europese militaire activiteiten op de uitstoot van de zes landen die het meest aan defensie besteden. Frankrijk, dat in de mondiale toptien van defensiebestedingen staat, is jaarlijks goed voor een uitstoot van 8,4 megaton. Duitsland, dat nog iets meer aan defensie besteedt, komt tot een uitstoot van 4,5 megaton. Dat grote verschil wordt verklaard door het feit dat Duitsland minder overzeese aanwezigheid heeft. Aangezien betrouwbare gegevens ontbraken, lukte het de onderzoekers niet om een schatting te maken van de uitstoot van het Poolse militaire apparaat.

Vorig jaar sprak de NAVO zich uit om, net als de Europese Unie, in 2050 klimaatneutraal (zonder uitstoot van broeikasgassen) te zijn. Om dit te bereiken, stellen de onderzoekers van SGR, zou het een goede eerste stap zijn om de lidstaten te helpen hun militaire uitstootcijfers te berekenen en te publiceren.