Hoogste Britse rechter: Uber-chauffeurs zijn geen zelfstandigen

Dienst De chauffeurs die voor Uber rijden hebben weinig invloed op hun verdiensten. Zij gelden daarom niet als zelfstandigen, maar als medewerkers, oordeelde het hooggerechtshof in het VK.
Het hooggerechtshof in Londen oordeelde vrijdag dat Uberchauffeurs recht hebben op minimumloon en vakantiedagen.
Het hooggerechtshof in Londen oordeelde vrijdag dat Uberchauffeurs recht hebben op minimumloon en vakantiedagen. Foto Toby Melville/Reuters

Uberchauffeurs zijn voor de wet in het Verenigd Koninkrijk geen zelfstandigen, maar medewerkers van het bedrijf. Dat heeft de hoogste rechter van de staat vrijdag bepaald. De uitspraak betekent dat de chauffeurs onder meer recht hebben op minimumloon en betaald verlof. De uitspraak heeft gevolgen voor Uber en de tienduizenden chauffeurs die in het land voor de dienst rijden, maar mogelijk ook voor miljoenen anderen die onder vergelijkbare voorwaarden voor andere bedrijven werken.

In de Britse wet staat dat mensen een medewerker van een bedrijf zijn als ze werk verrichten voor een klant met wie ze zelf geen zaken doen. Daar is in het geval van Uber sprake van, stelde het hof vast. De chauffeurs rijden passagiers rond die een rit geboekt hebben via de app van de chauffeursdienst. Uber stelt slechts een platform te zijn dat technologie aanbiedt waarmee gebruikers een chauffeur kunnen vinden, en zegt dat het zo ook in de voorwaarden staat. Dat doet er volgens het hof weinig toe. Uber heeft grote invloed op de ritten die chauffeurs kunnen rijden en de wet is er om hen te beschermen, zo stelt het.

Uber is een Amerikaans bedrijf, maar de technologie is in handen van een Nederlandse BV. Volgens persbureau Reuters rijden er in het Verenigd Koninkrijk naar schatting zo’n zestigduizend chauffeurs voor de dienst, van wie driekwart in Londen. Deze rechtszaak is door 25 chauffeurs aangespannen. De rechter moet nog uitzoeken of zij recht hebben op geld van het bedrijf. Dat kan naar schatting nog maanden in beslag nemen. Door het grote aantal medewerkers in het VK kan het oordeel van het hooggerechtshof het bedrijf veel geld kosten.

Workers

Volgens het Britse recht zijn de Uberchauffeurs ‘workers’. Dat is een groep medewerkers die tussen zelfstandigen en vaste werknemers in zit. Ze hebben meer rechten dan zelfstandigen, maar genieten bijvoorbeeld minder ontslagbescherming dan mensen met een vaste baan of vast contract.

In reactie op de uitspraak benadrukt Uber in een blog dat deze uitspraak geen betrekking heeft op alle chauffeurs in het VK. „We respecteren het besluit van het hof die ging over een klein aantal chauffeurs die de app van Uber in 2016 hebben gebruikt”, liet het hoofd van de Noord- en Oost-Europese tak van het bedrijf Jamie Heywood weten tegenover persbureau Reuters. Toch zien de twee chauffeurs die deze rechtszaak begonnen het vonnis als een overwinning op de platformeconomie in het algemeen, die volgens hen gebouwd is op „uitbuiting van werkenden doormiddel van algoritmisch en contractueel bedrog”.

Uber stelt dat de chauffeurs graag als zelfstandige willen werken. Ook benadrukt het bedrijf dat de voorwaarden verbeterd zijn, en zegt het met de medewerkers in gesprek te gaan over de vraag of die meer veranderingen willen. Het bedrijf waarschuwt verder dat dit vonnis ertoe kan leiden dat minder mensen werk hebben terwijl het VK in een economische crisis zit. „Op dit moment waarop we meer banen nodig hebben in plaats van minder, denken wij dat Uber en andere platforms een brug kunnen slaan naar duurzaam economisch herstel.”