Internationaal onderzoek naar mestfraude in België en Nederland

Mestfraude De politiediensten van België en Nederland zijn donderdag bij 31 bedrijven binnengevallen in verband met mogelijke mestfraude.
De mestfraude zou plaatsvinden tussen Nederland en België.
De mestfraude zou plaatsvinden tussen Nederland en België. Foto Merlin Daleman

De politie verricht donderdag een internationaal opsporingsonderzoek naar grensoverschrijdende mestfraude in de grensstreek tussen Nederland en België. Agenten uit beide landen werken samen met de Nederlandse voedsel- en warenautoriteit (NVWA) en hebben invallen gedaan in Noord-Brabant, Limburg, Utrecht, Oost- en West-Vlaanderen en in verschillende andere Belgische plaatsen. Dat bevestigen de politie, NVWA en de Antwerpse politie aan NRC. Ook het Europese politieagentschap Europol was betrokken bij het onderzoek.

In België zijn zeventien mensen gearresteerd. Daarnaast is er onder meer administratie meegenomen voor verder onderzoek en is er beslag gelegd op banktegoeden, onroerend goed en een aantal voertuigen bij verschillende organisaties in Nederland.

Volgens het Belgische OM zijn er 24 huiszoekingen uitgevoerd in België en acht in Nederland. Het gaat om een groep bedrijven in de akkerbouw, veeteelt, voedingsindustrie en mestverwerking rondom het Belgische dorp Merksplas, in de buurt van Antwerpen. De bedrijven zouden hebben samengewerkt bij de fraude. Een van de Belgische bedrijven zou ook actief zijn in Nederland.

Justitie verdenkt de bedrijven in kwestie ervan te hebben gefraudeerd met hun mestboekhouding. Het Belgisch parket stelt dat mestondernemers in het zuiden van Nederland en België de regels voor het verwerken en afvoeren van mest aan hun laars lappen. Veehouders zouden samenwerken met akkerbouwers bij het vervoeren en bemesten van akkers.

Lees ook: Het Mestcomplot ‘Ze rijden met lege vrachtwagens heen en weer, vervalsen administratie en omzeilen gps-controles.’ NRC bracht de omvang van de fraude in kaart.

Akkerbouw

De gewassen van akkerbouwers leveren meer rendement op bij hogere bemesting. Volgens het Belgisch Parket zijn mesthandelaren de spil in de illegale praktijken: zij zorgen dat te grote hoeveelheden mest van de veehouders bij de akkerbouwers terechtkomen. Het OM verdenkt de mesthandelaren ervan cijfers te manipuleren, zodat het lijkt of veehouders lagere fosfor- en stikstofgehaltes afvoeren en akkerbouwers minder schadelijke stoffen verspreiden.

Ook zou er zijn gefraudeerd met organisch afval uit de voedingsindustrie. Via het afbreekbare afval zou biogas vrijkomen, waarmee via warmtekrachtkoppelingen groene stroom wordt opgewekt. Het restproduct daarvan zouden akkerbouwers gebruiken als bemesting. Zowel bij de afval- als bemestingsverwerking zou zijn gefraudeerd. Daarbij heeft een Nederlandse mestverwerker mogelijk onterecht subsidie ontvangen.

Grens

De autoriteiten hebben aanwijzingen dat de mesthandelaren daardoor illegaal te veel mest hebben geëxporteerd, in overtreding van milieu- en mestwetgevingen. De illegale praktijken konden ze maskeren door dicht op de grens te opereren. In Nederland zijn landbouwondernemers sinds vorig jaar verplicht om hun aankoop- en gebruik van kunstmest bij te houden vanwege een mestoverschot. Vlaanderen hanteert een boekhoudsysteem dat afwijkt van de Nederlandse, daardoor konden de verdachten de grens mogelijk als camouflagemiddel gebruiken.

In 2017 onthulde NRC dat twee derde van de mestondernemers in Oost-Brabant en Noord-Limburg is veroordeeld, beboet of verdacht door toezichthouder NVWA of het Openbaar Ministerie vanwege fraude. Daarna zijn verschillende invallen geweest bij mestondernemers en loonbedrijven, waarbij de politie mestmonsters meenam en de boekhouding doorzocht.