Laatste nieuws coronacrisis

Europese Commissie stelt controle in op export vaccins buiten de EU

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

Hier hield de redactie van NRC op vrijdag 29 januari de belangrijkste ontwikkelingen bij rondom de coronacrisis. Volg voor het laatste nieuws het nieuwe blog.

Dit was het belangrijkste nieuws van vrijdag:

  • Het RIVM meldde vrijdagmiddag opnieuw een daling in het aantal nieuw geregistreerde coronagevallen. Tussen donderdag- en vrijdagochtend zijn bij het Rijksinstituut 4.438 positieve tests gemeld.
  • In 2020 zijn in Nederland 169.000 mensen overleden, 15.000 meer dan vooraf was verwacht, zo bleek vrijdag uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De zogenoemde oversterfte lag vorig jaar op 10 procent.
  • Nederlandse huishoudens stalden in 2020 bijna 42 miljard euro op hun spaar- en betaalrekening, het dubbele van in 2019. Volgens De Nederlandsche Bank (DNB) komt dit voornamelijk door de fors afgenomen consumptie door de beperkende coronamaatregelen.
  • Het vaccin tegen Covid-19 dat is ontwikkeld door het Leidse Janssen Pharmaceutica, onderdeel van de Amerikaanse farmaceut Johnson & Johnson, beschermt gemiddeld voor 66 procent tegen de ziekte. Dat maakte het bedrijf bekend. Het vaccin bestaat in tegenstelling tot andere vaccins uit een enkele dosis.
  • Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) sprak zijn goedkeuring uit voor het vaccin van de Brits-Zweedse farmaceut AstraZeneca. De Europese Commissie besloot daarna het middel toe te laten op de Europese markt.

Volg hier het coronablog van zaterdag 30 januari

In het buitenland: EU gaat export vaccins controleren en Griekenland gaat opnieuw in lockdown

  • De Europese Commissie stelt vanaf zaterdagochtend een noodmaatregel in om de uitvoer van vaccins naar buiten de EU te kunnen monitoren en zo nodig te verbieden. Dat heeft EU-commissaris Valdis Dombrovskis vrijdag gezegd op een persconferentie. De maatregel geldt voorlopig tot eind maart en is volgens Dombrovskis nodig om te verzekeren dat de bestelde coronavaccins zo snel mogelijk bij EU-burgers terechtkomen. Het gaat volgens de commissie specifiek niet om een exportverbod, de maatregel is bedoeld om inzicht te krijgen in de handelsstromen van de vaccins.
  • Ook Frankrijk verscherpt controles aan de landgrenzen: niet-essentiële reizen vanuit landen buiten de Europese Unie worden verboden, heeft premier Jean Castex vrijdagavond bekendgemaakt. Volgens hem vormen de besmettelijkere varianten een gevaar voor verergering van de epidemie in het land, al kan een derde nationale lockdown voorkomen worden. Daarvoor zijn „de komende dagen cruciaal”, zo stelde hij. De geldende maatregelen worden daarom strenger. Zo geldt vanaf een beperking van het aantal mensen in winkelcentra en er wordt strenger gelet op naleving van de avondklok. Vrijdagavond kwamen in het Elysée de belangrijkste betrokken ministers en gezondheidsexperts samen om met Castex en president Emmanuel Macron te spreken over de maatregelen.
  • In Griekenland gaan vanaf zaterdag de winkels weer dicht, nog geen twee weken nadat ze weer open gegaan zijn. Dat meldt persbureau Reuters vrijdag. Plannen voor het heropenen van middelbare scholen zijn voor onbepaalde tijd uitgesteld. In het land loopt het aantal coronabesmettingen weer hard op, nadat op 18 januari de coronamaatregelen werden versoepeld. De nieuwe maatregelen gelden tot zeker 8 februari.

In Frankrijk geldt tussen 18:00 uur en 06:00 uur een avondklok. Deze vrouw is gefotografeerd in Cannes. Foto Eric Gaillard/Reuters

Burgemeester Eindhoven verbiedt demonstraties vanwege mogelijke rellen

De Eindhovense burgemeester John Jorritsma (VVD) heeft twee demonstraties verboden die voor aanstaande zondag in zijn stad waren aangemeld. Dat heeft hij vrijdag bekendgemaakt middels een brief aan de Eindhovense gemeenteraad. De betogingen van anti-islambeweging Pegida en een groep die „tegen de lockdown en politiegeweld” wilde protesteren, kunnen niet doorgaan vanwege de „ernstige vrees voor wanordelijkheden” en het „gevaar voor de volksgezondheid”, schrijft Jorritsma.

Het besluit volgt op de rellen die afgelopen zondag de Brabantse stad teisterden. Toen verbouwden honderden stenengooiende agressievelingen het gebied rondom het centraal station. „Ongekende” rellen waarvan „de stad en haar ondernemers en bewoners” nog steeds nahuiveren, aldus Jorritsma. Volgens de burgemeester zijn er nieuwe „signalen dat personen van plan zijn om naar Eindhoven te komen en daarbij het toepassen van geweld niet schuwen”. Ook speelt mee dat de GGD vanwege corona „opnieuw het advies heeft afgegeven dat samenkomst van grote groepen mensen zeer onwenselijk is” , aldus Jorritsma in de raadsbrief.

In brieven aan de organisatoren van de betogingen schrijft Jorritsma vrijdag dat de politie heeft gewaarschuwd voor nieuwe onlusten in de stad. Uit inlichtingen blijk dat „opgeroepen wordt tot het overgaan tot grof geweldgebruik, vernielingen, plunderingen en brandstichting”, aldus de burgemeester. De overheid en haar gebouwen worden „als doelwit genoemd”. De politie sluit volgens Jorritsma agressieve reacties op de aangekondigde demonstraties evenmin uit en noemt een „confrontatie tussen verschillende groepen onderling dan wel met de politie steeds meer denkbaar”.

In het besluitvormingsproces heeft Jorritsma naar eigen zeggen meegenomen dat het demonstratierecht een „zwaarwegend grondrecht” is. Maar, schrijft hij, „de context waarin het besluit over het toestaan van manifestaties moet worden bekeken, is voor onze stad sinds zondag 24 januari drastisch veranderd”.

In station Eindhoven Centraal wordt het bij de rellen van afgelopen zondag gesneuvelde glas vervangen. Foto Koen van Weel/ANP

Europese Commissie akkoord: AstraZeneca wordt toegelaten op markt van EU

Het coronavaccin van de fabrikant AstraZeneca en de Universiteit van Oxford mag in de 27 lidstaten van de Europese Unie worden verkocht en toegediend. De Europese Commissie heeft vrijdagavond besloten het vaccin toe te laten, in navolging van het positieve oordeel dat het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) eerder op de dag uitgaf. Daarmee is het vaccin van AstraZeneca het derde middel dat in de EU kan worden ingezet tegen de verspreiding van Covid-19.

„Het AstraZeneca-vaccin voor Covid-19 is geautoriseerd door de commissie. We werken de klok rond om te zorgen dat het vaccin zo snel mogelijk voor de bevolking beschikbaar is”, laat EU-commissaris Stella Kyriakides (Volksgezondheid) weten. Ursula von der Leyen, de voorzitter van de Commissie, heeft dezelfde boodschap: „We zullen er alles aan blijven doen om vaccins voor Europeanen, onze buren en onze wereldwijde partners veilig te stellen.”
De EU bestelde bij het bedrijf vierhonderd miljoen doses.

Twitter avatar vonderleyen Ursula von der Leyen We have just authorised the @AstraZeneca vaccine on the EU market following a positive assessment by @EMA_News

I expect the company to deliver the 400 million doses as agreed. We will keep on doing all we can to secure vaccines for Europeans, our neighbours & partners worldwide

Nederland verwacht in de tweede week van februari een eerste, kleine levering vaccins van AstraZeneca, volgens minister Hugo de Jonge. Dit kwartaal zullen in totaal „ergens tussen de miljoen en anderhalf miljoen” doses worden geleverd aan Nederland. Dat is flink minder dan de ruim 4,5 miljoen doses van het AstraZeneca-middel waarop oorspronkelijk was gerekend. De Brits-Zweedse fabrikant zegt met productieproblemen te kampen.

Lees meer over de haastige onderhandelingen tussen de Unie en de vaccinproducenten. Heeft de EU zich door de farmaceuten laten bespelen?

Tot vrijdagochtend ruim 11.500 boetes voor overtreden avondklok

Zes dagen na de invoering van de avondklok zijn in het hele land 11.582 boetes uitgedeeld voor de overtreding ervan. Dat heeft korpschef Henk van Essen vrijdagavond laten weten aan persbureau ANP.

In het eerste weekend werden 5.959 bekeuringen uitgeschreven, in de dagen erna kwamen daar tot vrijdagochtend nog eens 5.623 boetes bij. De avondklok werd zaterdagavond 23 januari om 21:00 uur ingevoerd. Tot 04:30 uur mag niemand zonder geldige reden op straat zijn.

Naast de boetes heeft de politie van maandag 09:00 uur tot vrijdag 09:00 uur in totaal 347 mensen aangehouden voor opruiing, rellen en plunderen. „De tijd van waarschuwen is voorbij”, zegt de korpschef tegen het persbureau. Hij zegt dat zijn agenten „strikt” in de naleving van de avondklok zijn, maar wel met een „warm hart”.

Handhavers vragen voorbijgangers om hun verklaring om op straat te mogen zijn. Foto: Remko de Waal/ANP

Twee Braziliaanse coronavarianten gevonden in Nederland

Het RIVM heeft twee Braziliaanse varianten van het coronavirus, P1 en P2, in Nederland gevonden. Dat meldt het Rijksinstituut vrijdagavond op haar website.

De variant P1 is gevonden in Amsterdam, bij twee mensen die recent in Brazilië zijn geweest. Het duo was bij terugkomst in quarantaine gegaan, kreeg klachten en werd vervolgens positief getest. In Gelderland is bij iemand de Braziliaanse coronavariant P2 gevonden. Ook deze persoon is onlangs naar Brazilië gereisd en bij thuiskomst in quarantaine gegaan. Donderdag werd al bekend dat de P2-variant ook is gevonden bij twee mensen in de regio Brabant, bij tests die in de tweede week van januari waren uitgevoerd. Deze mensen zijn volgens het RIVM niet in Brazilië geweest. De dienst onderzoekt nog hoe zij besmet zijn geraakt.

Beide Braziliaanse varianten zijn mogelijk, net als de Britse en de Zuid-Afrikaanse mutaties van het coronavirus, besmettelijker dan het type dat tot nu toe het meest in Nederland voorkwam. De P1-coronavariant wordt vooral gevonden bij uitbraken in en om Manaus, de hoofdstad van de Braziliaanse staat Amazonas. Het type P2 komt in heel Brazilië voor.

Lees ook: Waar komen al die coronavarianten toch vandaan?

OM corrigeert GGD-GHOR: geen nieuwe arrestaties in zaak datalek

Het Openbaar Ministerie heeft de GGD-GHOR vrijdagmiddag erop gewezen dat ze foutieve informatie naar buiten heeft gebracht over het aantal arrestaties rondom het recente datalek bij de organisatie. Een justitiewoordvoerder bevestigt berichtgeving hierover van een journalist van RTL Nieuws.

De GGD-GHOR, de landelijke koepel van de gezondheidsinstellingen, liet vrijdagochtend weten dat behalve twee eerdere aanhoudingen ook meerdere nieuwe arrestaties hebben plaatsgevonden in de zaak rondom het datalek. Het OM Midden-Nederland, dat het woord voert over het onderzoek naar het lek, weerspreekt dit en zegt de GGD-GHOR op de fout te hebben gewezen. Die heeft daarop de zin over de nieuwe arrestaties uit zijn persbericht gehaald. De koepelorganisatie zegt tegen NRC dat het „een fout van de communicatieafdeling” betrof.

Justitie sluit naar eigen zeggen nieuwe aanhoudingen niet uit. Het onderzoek is nog „in volle gang”, aldus de woordvoerder. De twee eerdere arrestanten zitten nog vast.

Eerder deze week onthulde RTL Nieuws dat miljoenen privacygevoelige gegevens zijn gestolen van de GGD. Het gaat om adresgegevens en telefoon- en burgerservicenummers. Mogelijk zijn deze data vervolgens verhandeld.

Een extra testlocatie wordt opgetuigd in Bergschenhoek in Zuid-Holland. Foto Robin Utrecht

In het buitenland: noodhospitaal in Praag opgedoekt door gebrek aan personeel, Duitsland verscherpt reisbeperkingen

  • Duitsland gaat vanaf zaterdag beperkingen opleggen aan reizen vanuit landen waar meer besmettelijke varianten van het coronavirus op grote schaal in omloop zijn. Het gaat om Groot-Brittannië, Ierland, Portugal, Brazilië en Zuid-Afrika, op zondag gevolgd door de Zuid-Afrikaanse staatjes Lesotho en Eswatini. Dat blijkt uit overheidsdocumenten die zijn ingezien door persbureau Reuters. De maatregel geldt voorlopig tot 17 februari.
  • In Praag wordt een ongebruikt militair veldhospitaal weer afgebroken vanwege personeelstekorten. Dat meldt persbureau Reuters vrijdag. Het noodziekenhuis werd al in oktober neergezet en was bedoeld voor vijfhonderd patiënten. De Tsjechische gezondheidszorg wordt tot het uiterste belast, in het land zijn al meer dan 16.000 mensen bezweken aan het coronavirus. Het land heeft een van de hoogste besmettingsgraden ter wereld.
  • De Zweedse publieke gezondheidsdienst wil dat iedereen die Zweden inreist een negatieve Covid-19-test kan voorleggen. Dat blijkt uit een verzoek dat de dienst aan de Zweedse regering heeft gestuurd. De test zou bij aankomst in het land maximaal 48 uur oud mogen zijn. Of de regering de maatregel in gaat voeren is nog niet duidelijk.

Medicijnwaakhond EMA keurt coronavaccin AstraZeneca goed

Het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) heeft zijn goedkeuring uitgesproken voor het vaccin tegen Covid-19 dat de Brits-Zweedse farmaceut AstraZeneca heeft ontwikkeld. Dat heeft het in Amsterdam gevestigde instituut vrijdagmiddag bekendgemaakt. Daarmee is de weg vrij voor de Europese Commissie om het middel toe te laten tot de Europese markt.

Het EMA heeft het middel geschikt bevonden voor mensen van 18 jaar en ouder. Het is het derde vaccin tegen Covid-19 dat de EMA goedkeurt voor volwassenen. Eerder keurde het instituut de vaccins van Pfizer/BioNTech en van Moderna goed.

In een persbericht verklaart het EMA dat uit de klinische onderzoeken is gebleken dat het vaccin van AstraZeneca „veilig en effectief bij het bestrijden van Covid-19” is. In totaal is het vaccin op 24.000 mensen en in vier studies getest. Het EMA baseert zijn oordeel op twee van deze studies, die in het Verenigd Koninkrijk en Brazilië zijn uitgevoerd - in de andere twee waren te weinig coronabesmettingen om goed te meten.

Twee prikken
Het vaccin bestaat uit twee prikken, net als de vaccins van Pfizer/BioNTech en Moderna. Volgens het EMA moeten er vier tot twaalf weken tussen de twee inentingen van het AstraZeneca-vaccin zitten. Als de richtlijnen worden gevolgd, is het vaccin gemiddeld zo’n 60 procent effectief. Het is mogelijk dat mensen bijwerkingen krijgen, zoals spierpijn en hoofdpijn.

De meeste proefpersonen waren tussen de 18 en 55 jaar oud. Het is dus niet met zekerheid te zeggen hoe het AstsraZeneca-vaccin zal werken bij mensen die ouder dan 55 jaar zijn. Het EMA gaat er echter - onder meer op basis van ervaringen met andere vaccins - vanuit dat ook zij het middel veilig kunnen gebruiken.

Twitter avatar EMA_News EU Medicines Agency 📢 EMA has just recommended granting a conditional marketing authorisation for the #COVID19vaccine AstraZeneca to prevent #COVID19 in people from 18 years of age. 👉Read our press release:
https://t.co/YDbOvZEMUN https://t.co/Sbj6TdlGTW

Ministers verwachten heropening basisscholen op 8 februari

Naar verwachting gaan de basisscholen op 8 februari weer open. Dat stelden verschillende ministers vrijdagmiddag na afloop van de ministerraad. Wopke Hoekstra (Financiën, CDA) was het meest expliciet: hij zei dat de kans „zeer groot” is dat het onderwijs voor basisschoolleerlingen over ruim anderhalve week hervat kan worden.

Ook Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA), onderwijsminister Arie Slob (CU) en Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, D66) zeiden dat het kabinet er alles aan doet om de scholen op 8 februari te heropenen. De Jonge benadrukte dat nog wel gewacht moet worden op het advies van het Outbreak Management Team (OMT).

Sinds woensdag 16 december zijn de basisscholen, net als de middelbare scholen, gesloten in de hoop zo de verspreiding van het coronavirus in te perken. De afgelopen weken werd de roep om het onderwijs te heropenen steeds luider, onder meer vanwege de angst voor een toename van leerachterstanden en ongelijkheid tussen leerlingen.

Volgens de verschillende ministers zou de heropening van de scholen niet alleen in het belang van de kinderen, maar ook van de ouders zijn. „De schade is heel groot”, zei minister Hoekstra bijvoorbeeld. „Kinderen en ouders kijken reikhalzend uit naar dat moment.”

Twitter avatar LamyaeA Lamyae Aharouay Hoekstra bij uitloop ministerraad: ‘Er moet wel iets heel raars gebeuren willen de scholen maandag over een week niet opengaan. Dit onderwerp staat wat mij betreft bovenaan het lijstje.’ Hoe groot schat hij de kans in dat de scholen dan open gaan? ‘Heel groot’
Lees ook dit interview met de Amsterdamse wethouder Moorman over de sluiting van de scholen: ‘Ongelijkheid moet je met ongelijkheid bestrijden’

Brandbare goederen aangetroffen bij teststraat Hilversum

Bij een GGD-teststraat in Hilversum zijn vrijdagochtend „brandbare goederen” aangetroffen. Dat meldt de politie. Een woordvoerder wil vanwege het lopende onderzoek niet zeggen of er ook een ontstekingsmechanisme bijzat. Wel zegt hij dat, „als iets was achtergelaten was dat geen kwaad kan doen”, de zaak niet zo zou worden onderzocht.

De politie roept getuigen of omwonenden met camerabeveiliging op zich te melden. Ze hoopt zo te achterhalen wie „de spullen” daar heeft achtergelaten, en mogelijk ook waarom. De GGD houdt de teststraat de hele dag gesloten en is uitgeweken naar een andere locatie, aldus de politiewoordvoerder.

Vanochtend om 9.50 uur werd bij de teststraat bij het Hilversumse Arenapark een verdacht voorwerp ontdekt. De politie zette daarop de omgeving af en ontruimde enkele omliggende panden. Na onderzoek van het explosieventeam van de politie werd de Explosieven Opruimingsdienst erop gezet. Volgens de politiewoordvoerder nadert het onderzoek van deze eenheid van Defensie zijn einde.

Vanochtend werd bij de Hilversumse GGD-teststraat een verdacht voorwerp aangetroffen. Foto Robin van Lonkhuijsen

Opnieuw minder positieve tests dan gemiddeld, druk op corona-afdelingen neemt iets af

Het RIVM meldt vrijdagmiddag opnieuw een daling in het aantal nieuw geregistreerde coronagevallen. Tussen donderdag- en vrijdagochtend zijn bij het Rijksinstituut 4.438 positieve tests gemeld. Dit aantal ligt ook weer onder het weekgemiddelde van 4.622 nieuwe positieve testuitslagen per etmaal.

Volgens de cijfers van het RIVM zijn in de afgelopen 24 uur 58 overlijdens van coronapatiënten gemeld. Sommige sterfgevallen zijn één of twee dagen geleden gemeld en enige tijd vertraging doorgegeven aan het instituut.

Op de reguliere corona-afdelingen in de ziekenhuizen nam de drukte iets af; met 2.231 mensen liggen er acht minder patiënten met Covid-19 in het ziekenhuis. Van hen liggen 659 patiënten volgens het Landelijk Coördinatienatiecentrum Patiënten Spreiding (LCPS) op de intensive care, wat dan weer een stijging van vijftien patiënten is. Er liggen geen Nederlandse coronapatiënten meer op de IC in Duitsland.

Massaal testprogramma Vietnam na corona-uitbraak en rellen in Libanon

Een overzicht van het coronanieuws uit het buitenland.

  • Vietnam gaat de testcapaciteit fors uitbreiden in onder meer de noordelijke provincie Hai Duong, het epicentrum van een nieuwe corona-uitbraak. Dat meldt de regering vrijdag in een verklaring. Aanleiding zijn tientallen coronabesmettingen onder ruim duizend arbeiders van een elektronicafabriek in Hai Duong.
  • De Libanese autoriteiten hebben vrijdag de rellen die deze week plaatsvonden in de stad Tripoli veroordeeld. In de nacht van donderdag op vrijdag braken voor de vierde dag op rij rellen uit vanwege onvrede over de geldende avondklok. Demonstranten kwamen in botsing met de politie en het gemeentehuis werd in brand gestoken. In een verklaring aan onder meer persbureau Reuters noemt Premier Hassan Diab de demonstranten „criminelen” die „de zwarte haat tegen Tripoli vertegenwoordigen”.
  • De Britse regering heeft een coronacampagne van de nationale gezondheidsdienst NHS offline gehaald vanwege beschuldigingen van seksisme. Een afbeelding toonde een vrouw die huishoudelijke klusjes deed en de kinderen voorlas, terwijl een man ontspande op de bank. Onder anderen gedragswetenschapper Pragya Agarwal uitte haar ongenoegen over de campagne in een tweet: „wie heeft dit gemaakt? En wie heeft dit goedgekeurd? De opvatting versterken dat het de taak van een vrouw is om thuisonderwijs te geven, schoon te maken, de kinderopvang te doen. Zijn de mannen daarbuiten een oorlog aan het voeren of zoiets?” De tweet is inmiddels bijna achtduizend keer geliket. Ook Labour-wethouder Yvette Cooper had kritiek. Zij schreef op Twitter: „blijkbaar verspreidt seksisme uit de jaren vijftig zich ook snel”; verwijzend de tekst op de afbeelding waarop staat dat de nieuwe variant van het coronavirus snel verspreidt. De regering zegt nu dat de advertentie „niet haar visie op vrouwen reflecteert”.

Twitter avatar DrPragyaAgarwal Dr. Pragya Agarwal Who made this? And who approved it?
Heteronormative.
Reinforcing the view that it is a woman’s job to homeschool, clean, do the childcare.
Are the men out there fighting a war or something? https://t.co/Q7tHtIUx4m

Coronavaccin Janssen beschermt voor 66 procent

Het vaccin tegen Covid-19 dat is ontwikkeld door het Leidse Janssen Pharmaceutica, onderdeel van de Amerikaanse farmaceut Johnson & Johnson, beschermt gemiddeld voor 66 procent tegen de ziekte. Dat heeft het bedrijf zojuist bekendgemaakt na tests in klinische setting. Het vaccin bestaat in tegenstelling tot andere vaccins uit een enkele dosis. Nederland neemt minstens 7,8 miljoen doses van het coronavaccin af, zodra deze is toegelaten tot de Europese markt. Dit aantal kan oplopen tot 11,3 miljoen.

Het gemiddelde beschermingspercentage van het vaccin van Janssen ligt wat lager dan dat van de vaccins die tot dusver zijn goedgekeurd door verschillende medicijnenautoriteiten. Zo beschermt het vaccin van Pfizer/BioNTech, dat als eerste werd toegelaten in de EU, en dat van Moderna voor 95 procent. Bij het in het VK al goedgekeurde Oxford/AstraZeneca-vaccin gaat het om gemiddeld 70 procent. Maar ook met dat laatste vaccin was de bescherming in een grote studie in Brazilië lager: 62 procent. Van al die vaccins is per persoon een dubbele dosis nodig.

Het Janssen-vaccin beschermde volgens het bedrijf 28 dagen na vaccinatie volledig tegen ziekenhuisopname en overlijden door een ernstige vorm van Covid-19. Uit het wereldwijde klinisch onderzoek van Janssen blijkt daarnaast dat er geografische verschillen zijn als het gaat om de effectiviteit van zijn vaccin. Zo bleken deelnemers aan het onderzoek in de Verenigde Staten gemiddeld 72 procent beschermd „tegen matige tot ernstige ziekteverschijnselen”, die in Latijns-Amerika gemiddeld 66 procent en in Zuid-Afrika gemiddeld 57 procent.

Dergelijke verschillen tussen landen kwamen ook aan de oppervlakte bij studies van enkele andere vaccinmakers. Het vermoeden is dat die samenhangen met het rondgaan van andere varianten van het coronavirus, maar ook genetische achtergrond en de gezondheid van een bevolking kan een rol spelen.

Rechter verlaagt huursom horecazaak met 50 procent door lockdown

De huurders van het Haagse café Aimée hoeven nog maar de helft van hun huur te betalen zolang de lockdown geldt en de horeca gesloten zijn. De uitbaters werden door hun verhuurder voor de rechtbank van Den Haag gedaagd vanwege een huurachterstand. Hij eiste dat ze werden uitgezet. De uitbaters van het café stelden dat ze de huur niet kunnen ophoesten door de horecasluiting en het daaruit volgende omzetverlies. De rechter bepaalde onlangs dat de huurders mogen blijven, tegen een gehalveerde huursom.

Volgens de rechter hebben de coronacrisis en de getroffen coronamaatregelen „geleid tot een fundamentele verstoring van het evenwicht van de huurovereenkomst”. Huurder en verhuurder hadden de huidige omstandigheden niet kunnen voorzien op het moment dat ze de overeenkomst sloten. Daarom moeten ze de financiële schade die de coronapandemie veroorzaakt delen als het gaat om de huursom, zo oordeelde de rechter.

Horecaondernemers en winkeliers hebben de afgelopen maanden vaker huurkortingen via de rechter weten af te dwingen, maar dan middels een kort geding. Deze zaak is een zogenoemde bodemprocedure, die juridisch zwaarder weegt en daardoor mogelijk ook gevolgen kan hebben voor andere cafébazen, restauranthouders en winkeliers, zo stellen deskundigen in het FD. Volgens hen sterkt dit vonnis ze bij het claimen van huurkortingen.

Bierglazen in een andere horecazaak. Foto Koen van Weel/ANP

Spanje en Frankrijk maakten vorig jaar ongekende recessie door

Spanje en Frankrijk maakten het afgelopen jaar de zwaarste recessies door in meer dan zeventig jaar. Door de coronapandemie krompen de economieën tot niveaus die sinds respectievelijk de Spaanse Burgeroorlog (1936-1939) en de Tweede Wereldoorlog (1939-1945) niet meer waren gezien, melden Spaanse en Franse media vrijdag op basis van officiële cijfers.

In Frankrijk daalde het bruto binnenlands product het afgelopen jaar met 8,3 procent, aldus een eerste schatting van het nationaal statistiekbureau van het land. Een uitzonderlijke krimp, maar niettemin beter dan de 9 procent daling die de centrale bank van Frankrijk eerder had voorspeld. In 2019 groeide de Franse economie nog met 1,5 procent.

Zuiderbuur Spanje is nog harder geraakt door de coronacrisis. Het Instituto Nacional de Estadística meldt vrijdag een 11 procent krimp over 2020. Dit cijfer is in lijn met eerdere prognoses van de Spaanse regering, terwijl het Internationaal Monetair Fonds pessimistischer was en op een krimp van 12,8 procent rekende. De Spaanse economie stortte vorig voorjaar in en herstelde slechts gedeeltelijk na de zomer. Door de reisbeperkingen zijn de inkomsten uit het toerisme nagenoeg verdwenen. Het land telde eind vorig jaar meer dan een half miljoen werklozen; met name in de toerismesector en de horeca.

Duitsland rapporteerde onlangs een economische krimp over 2020 van 5 procent. Komende dinsdag maakt Italië de jaarcijfers bekend.

EC publiceert contract met AstraZeneca na week geruzie

Na een week hakketakken over leveringsafspraken en contractvoorwaarden, heeft de Europese Commissie vrijdag een bewerkte versie van het contract met farmaceut AstraZeneca gepubliceerd. Het contract werd eind augustus getekend onder strikte geheimhoudingsvoorwaarden, maar nadat afgelopen week een conflict ontstond tussen de farmaceut en de Commissie over vertraagde leveringen werd die vertrouwelijkheid steeds onhoudbaarder. Zeker nadat AstraZeneca-topman Pascal Soriot in verschillende Europese kranten citeerde uit de afspraken.

Nu het contract gepubliceerd is kunnen sommige vragen over de afspraken opgehelderd worden. Tegelijk is nog niet alles openbaar: een eerste blik op het contract laat al zien dat de precieze leveringen die de EU in het eerste kwartaal en daarna zou mogen verwachten weggelakt zijn. Wel zichtbaar is het bedrag dat de EU heeft aanbetaald: 336 miljoen euro.

‘Alle redelijke inspanningen’

Topman Pascal Soriot van het Brits-Zweedse AstraZeneca benadrukte dinsdag in een interview met de Italiaanse krant La Repubblica dat zijn bedrijf geen wettelijke verplichting heeft om de vaccins tegen Covid-19 volgens een nauwkeurig tijdschema aan de EU te leveren, omdat het bedrijf alleen afgesproken zou hebben om de vaccins te leveren onder een zogenoemde „best-effort”-clausule. Het vrijdag gepubliceerde contract bevat inderdaad zo’n clausule, genaamd „best reasonable efforts”. Daarbij staat zwart op wit dat AstraZeneca „alle redelijke inspanningen moet doen om capaciteit op te bouwen om 300 miljoen doses te produceren” voor de EU. Onder „alle redelijke inspanningen” wordt verstaan dat AstraZeneca dezelfde inspanning moet leveren als bedrijven met dezelfde middelen en een vergelijkbare grootte tijdens een pandemie, staat verderop in het contract.

Of de publicatie van het contract het conflict tussen de partijen ook oplost is nog onzeker. Achter de schermen klinkt in Brussel dat AstraZeneca inmiddels een nieuw bod heeft gedaan voor de levering van wat extra doses, maar dat dit nog altijd onvoldoende is voor de EU.

AstraZeneca kwam vorige week vrijdag met de mededeling dat het in het eerste kwartaal van dit jaar 31 miljoen doses levert aan de EU, 60 procent minder doses dan volgens Brussel was afgesproken. Het bericht leidde tot woede en teleurstelling onder Europese leiders, van wie sommigen zeiden dat AstraZeneca aan de EU beloofde vaccins mogelijk aan andere landen had geleverd.

Lees ook: Conflict tussen AstraZeneca en Brussel ontaardt in moddergevecht

De Franse topman van AstraZeneca, Pascal Soriot, ontkent dat zijn bedrijf harde afspraken heeft gemaakt over vaccinleveringen. Foto Facundo Arrizabalaga/EPA

GGD: meer aanhoudingen in verband met datalek, testuitslagen komen later door

De afgelopen week zijn meer verdachten aangehouden in verband met het datalek bij de GGD. Dat heeft de landelijke koepel van de gezondheidsinstellingen vrijdag bekendgemaakt. Het is niet duidelijk hoeveel aanhoudingen zijn verricht en wie de verdachten zijn. Zaterdag werden al twee jonge mannen gearresteerd. Door het datalek lopen het bron- en contactonderzoek en het doorgeven van testuitslagen vertraging op, aldus de GGD, die zegt „blij” te zijn met de aanhoudingen. „Er is sprake van een ernstig misdrijf met grote impact. Voor ons en eigenlijk voor iedereen in Nederland.”

Maandag onthulde RTL Nieuws dat miljoenen adresgegevens, telefoon- en burgerservicenummers afkomstig uit twee GGD-systemen zijn gestolen en illegaal verhandeld. De GGD onderschrijft vrijdag dat de gegevens gestolen zijn, maar zegt dat nog wordt onderzocht of ze ook daadwerkelijk werden verkocht. „Mensen die werken voor een GGD zijn op een onjuiste en onzorgvuldige manier omgegaan met persoonsgegevens”, aldus de gezondheidsorganisatie. „Als kwaadwillende mensen moedwillig gegevens uit een systeem halen, dan is dat bijna niet te voorkomen. Elk systeem is zo sterk als de zwakste schakel en meestal zijn de mensen de zwakste schakel. Dat lijkt ook in dit geval zo te zijn.”

De twee systemen waaruit het lek is ontstaan, zijn CoronIT, dat de privégegevens van op corona geteste Nederlanders opslaat, en HPzoneLight, de software voor het uitvoeren van het bron- en contactonderzoek. De GGD kondigt aan de beveiliging daarvan te verbeteren. Dit leidt tot vertraging in het bron- en contactonderzoek en het doorgeven van testuitslagen, aldus de organisatie. „Beperkingen in toegang van mensen tot gegevens vertraagt de snelheid waarmee wij ons werk kunnen doen en verlengt de doorlooptijden.”

Ellis Jeurissen, portefeuillehouder bron- en contactonderzoek bij de GGD’s, zei donderdag tegen NRC dat de GGD-afdelingen zo snel mogelijk willen stoppen met het gebruik van HPzone. „We werken op dit moment met man en macht aan de overstap naar een ander, veel veiliger portaal. Je wilt niet dat mensen zich niet meer laten testen, omdat ze zich zorgen maken over hun gegevens”, aldus Jeurissen.

Maandag onthulde RTL Nieuws dat miljoenen adresgegevens en telefoonnummers uit twee GGD-systemen zijn gestolen en verhandeld. Foto Flip Franssen

Limburgse gemeenten vrezen rellen en stellen noodverordeningen in

De gemeente Venray heeft vrijdagochtend een noodverordening afgekondigd. De maatregel gaat per direct in en geldt vooralsnog tot 9 februari. Burgemeester Luc Winants zegt dat dreigende avondklokrellen de aanleiding zijn voor de maatregel. Op sociale media zouden berichten circuleren waarin wordt opgeroepen zaterdag te gaan relschoppen in Venray.

Overtreders van de noodverordening kunnen een strafblad krijgen. De gemeente roept inwoners op de politie te bellen als ze grote groepen mensen zien op openbare plekken. Eerder hebben ook tien andere Limburgse gemeenten een noodverordening afgekondigd wegens dreigende rellen. Onder meer Maastricht, Roermond, Weert en Venlo stelden de maatregel in.

Nederlanders spaarden bijna 42 miljard euro meer in 2020

Nederlandse huishoudens stalden in 2020 bijna 42 miljard euro op hun spaar- en betaalrekening, twee keer zoveel als in 2019. De belangrijkste oorzaak voor deze „exceptionele toename” noemt De Nederlandsche Bank (DNB) de fors afgenomen consumptie door de beperkende coronamaatregelen. Dit terwijl het beschikbare inkomen van de meeste Nederlanders, mede door de omvangrijke overheidssteun vanwege de coronacrisis, ongeveer gelijk bleef. In totaal hadden huishoudens aan het einde van vorig jaar ruim 487 miljard euro op betaal- en spaarrekeningen bij Nederlandse banken staan.

Iets meer dan helft van het ‘extra’ spaargeld (21 miljard euro) werd gestald op vrij opneembare spaarrekeningen, de rest op reguliere betaalrekeningen. Slechts een klein deel van de besparingen werd afgelopen jaar gebruikt voor beleggingen in aandelen(fondsen) en het aflossen van schulden.

„Bij het onderbrengen van deze besparingen lijken de huishoudens een voorkeur te hebben voor liquide spaarvormen”, schrijft de centrale bank, die daarmee wil zeggen dat mensen tijdens de coronacrisis te allen tijde bij hun spaargeld willen kunnen komen, mocht dat onvoorzien nodig zijn. Op spaarrekeningen met een vaste looptijd werd „opvallend” minder extra geld weggezet, aldus DNB.

Een pinautomaat en geldstortautomaat in Rotterdam. Foto Sem van der Wal/ANP

Afrikaanse Unie stelt 400 miljoen doses AstraZeneca-vaccin veilig

De Afrikaanse Unie heeft nog eens 400 miljoen doses van het AstraZeneca-vaccin veiliggesteld. De Kameroense viroloog John Nkengasong, tevens directeur van de Africa Centers for Disease Control and Prevention, liet dit donderdag weten in een online briefing. Eerder bereikte het blok van Afrikaanse landen een deal over 270 miljoen doses. Het doel is om de komende drie jaar zestig procent van 1,3 miljard inwoners van het continent te kunnen vaccineren tegen Covid-19.

Slechts een handvol Afrikaanse landen is begonnen met het toedienen van het vaccin. Het continent worstelt met het binnenslepen van genoeg vaccins voor alle 1,3 miljard mensen. Zuid-Afrika, dat met 1,44 miljoen besmettingen en 43.000 doden van alle Afrikaanse landen het hardst is getroffen, begint maandag met inenten. Het AstraZeneca-vaccin is voor Afrikaanse landen de meest geschikte optie aangezien het geen opslag bij zeer lage temperaturen vereist, zoals wel het geval is bij het vaccin van Pfizer en BioNTech.

Hoewel het coronavirus Afrika nog niet zo ernstig heeft getroffen, kunnen welvaartsverschillen, logistieke moeilijkheden en „vaccinatie-nationalisme” door ontwikkelde landen het armste continent in de problemen brengen. Tot nu toe zijn er in heel Afrika 3,5 miljoen besmettingen en 88.000 doden vastgesteld. Sinds het opduiken van de nieuwe en naar alle waarschijnlijkheid besmettelijkere mutatie in Zuid-Afrika neemt het aantal besmettingen in zo’n 22 landen toe. De Britse mutatie is inmiddels ook in Nigeria en Gambia gevonden.

Lees ook dit commentaar: De noodzaak van vaccinsolidariteit boven vaccinnationalisme is groot

Een vrouw loopt langs een muurschildering in het township Sebokeng, Zuid-Afrika. Foto Themba Hadebe/AP

‘Avondklok (vanaf 23.30 uur) in delen van provincie Antwerpen geen effect’

De avondklok die vorige zomer van 23.30 uur tot 06.00 uur gold in de gehele provincie Antwerpen heeft vrijwel alleen een positief effect gehad op het aantal besmettingen in Antwerpen-stad. Uit een evaluatie van de autoriteiten, die de kranten Gazet van Antwerpen en Het Nieuwsblad hebben ingezien, blijkt dat de maatregel nauwelijks invloed had op het aantal besmettingen in de randgemeenten of andere steden in de provincie.

De avondklok was effectiever op plaatsen waar meer besmettingen waren - zoals in Antwerpen-stad het geval was, zo wordt geconcludeerd in de evaluatie. Daar nam het aantal positieve tests na ingang van de avondklok in ruim een maand tijd af van ongeveer 1.000 dagelijkse besmettingen naar minder dan 400. Het onderzoek is geleid door onder anderen de gouverneur van Antwerpen, Cathy Berx. Ondanks de beperkte effecten in omliggende gemeenten, is ze tevreden met het besluit ook daar een avondklok in te voeren. „Het doel van de reeks maatregelen was om een zeer snelle gedragswijziging te creëren en zo de stijging van de besmettingen te doen stoppen.” Een verklaring voor het gebrek aan effect in de provinciesteden wordt niet gegeven.

De maatregel kwam eind juli bovenop een reeks nationale maatregelen, zoals verplicht thuiswerken, een mondkapjesplicht en het eerder sluiten van de horeca. Volgens Berx was extra ingrijpen noodzakelijk vanwege de toename van het aantal positieve tests in Antwerpen-stad - hoewel de maatregel dus voor de hele provincie ging gelden. Momenteel geldt in Antwerpen opnieuw een avondklok - van 24.00 uur tot 05.00 uur - en een samenscholingsverbod, net als in de rest van het land.

Lege straten in Antwerpen na het ingaan van de avondklok. Foto Jonas Roosens/ANP

CBS: in 2020 stierven 10 procent meer mensen dan verwacht

In 2020 zijn in Nederland 169.000 mensen overleden. Dat zijn er 15.000 meer dan vooraf was verwacht, blijkt vrijdag uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In totaal lag de zogenoemde oversterfte vorig jaar op 10 procent.

Tijdens de eerste en tweede golf van de coronapandemie was de oversterfte het hoogst. Ook tijdens de zomerse hittegolf stierven meer mensen dan verwacht. Het CBS berekent de oversterfte op basis van actuele data en gegevens uit eerdere jaren. In 2020 lag de oversterfte volgens het CBS hoger dan in jaren met een grote griepuitbraak, zoals in 2015 en 2018.

De oversterfte was het hoogst in de oostelijke regio van Noord-Brabant en Limburg. Zaanstreek, Flevoland en Rotterdam waren andere gebieden waar meer mensen stierven dan verwacht. In Friesland en Groningen was de oversterfte relatief het laagst en gingen ‘slechts’ 2 procent meer mensen dood dan verwacht.

Ook in het nieuwe jaar blijft de oversterfte aanhouden, zo blijkt uit andere CBS-cijfers. Vorige week - van 18 tot en met 24 januari - stierven naar schatting 3.800 mensen. Dat zijn er 450 meer dan vooraf werd verwacht in deze periode. Wel nam het aantal sterfgevallen af ten opzichte van eerdere weken.

Lees ook: Sinds de oorlog overleden er niet zo veel mensen als in 2020

De oversterfte blijft ook dit jaar aanhouden. Foto Remko de Waal/ANPL

Forse boete voor overtreden Britse coronaregels, meer besmettingen Aruba

Een overzicht van het coronanieuws uit het buitenland.

  • Twee mannen in de Noord-Engelse stad Leeds hebben ieder een boete van 10.000 pond (ruim 11.000 euro) gekregen voor het organiseren van een sneeuwballengevecht in coronatijd. Dat meldt de plaatselijke politie. De mannen van 20 en 23 jaar oud zouden op 14 januari honderden mensen bij elkaar hebben gebracht, en niemand zou daarbij afstand van elkaar hebben gehouden. Het organiseren van een bijeenkomst met meer dan dertig mensen is in het Verenigd Koninkrijk vanwege de coronapandemie niet toegestaan. „Het was een flagrante schending van wetgeving die van kracht is om mensen te beschermen”, aldus de hoofdinspecteur.
  • Het aantal dagelijkse coronabesmettingen op Aruba neemt sinds maandag weer toe, meldt persbureau ANP vrijdag. Die dag werd bekend dat op het eiland vijf besmettingen zijn aangetroffen met de Britse variant van het virus. Donderdag werden 49 nieuwe positieve tests gemeld; zondag waren dat er 19. Tot nu toe zijn volgens de officiële cijfers 59 personen op Aruba overleden aan het coronavirus. Donderdag overleed voor het eerst een toerist op het eiland aan de gevolgen van de ziekte. Het betreft een 73-jarige Amerikaan die voor vakantie naar Aruba was gekomen.
  • Het Verenigd Koninkrijk verbiedt vanaf vrijdag rechtstreekse passagiersvluchten vanuit de Verenigde Arabische Emiraten, Burundi en Rwanda vanwege de verspreiding van de ‘Zuid-Afrikaanse’ coronavariant aldaar. Dat betekent dat alle vliegreizigers uit die landen de toegang wordt geweigerd. De regel geldt niet voor Britten en Ieren, die worden wel toegelaten maar moeten bij thuiskomst tien dagen in quarantaine, meldt de Britse minister van Transport Grant Shapps op Twitter.
Twitter avatar GMB Good Morning Britain Two men who organised a huge snowball fight in Leeds have been fined £10,000 for organising an illegal gathering. The police said it put people ‘at an unnecessary risk’. Do you agree with the fine? Watch GMB today👉https://t.co/fzcHkA6S4k https://t.co/xhqWimLwyM

CBS: recordgroei omzet detailhandel in coronajaar

Ondanks de coronacrisis is het aantal verkopen in de Nederlandse detailhandel het sterkst gestegen sinds 2001. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek vrijdag. De stijging komt met name door het hoge aantal verkopen in supermarkten. Ook is online veel gewinkeld. De totale omzet van de gehele detailhandelsector steeg met 5,9 procent ten opzichte van 2019. Dat is volgens het CBS de op één na hoogste groei van de eeuw.

Door de coronacrisis waren de verschillen tussen bedrijfstakken groot. De kleding- en schoenenwinkels hadden door de sluiting een slecht jaar. Maar supermarkten en andere levensmiddelenverkopers hadden juist profijt van de coronamaatregelen, zoals een sluiting van de horeca. Er werden meer boodschappen en voedsel gekocht. De hele voedingsbranche behaalde met 6,9 procent de hoogste omzet van de eeuw.

Door de coronapandemie gingen veel Nederlanders hun eigen woning opknappen en daar profiteerden kluswinkels, keuken- en vloerenzaken van. Ook elektronicawinkels en meubelzaken verkochten meer dan andere jaren en boekten zelfs recordomzetten. De hoogste omzetgroei zag het CBS bij webwinkels, waar 43 procent meer is omgezet in 2020 - de sterkste groei in zes jaar tijd.

De Jonge: Nederland zal vaccinatie-achterstand inhalen

Minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, CDA) stelt dat Nederland binnen een maand de opgelopen achterstand met vaccinaties heeft gedicht. „In de komende twee à drie weken gaan we meer wegprikken dan er binnenkomt. Dat betekent dat we met een paar weken bij zijn, we trekken ons been écht bij”, zegt hij vrijdag in een interview met het AD.

Volgens De Jonge zal de voorraad eind februari „zo klein zijn dat je ternauwernood kunt prikken wat er in de week daarna in de agenda staat”. Daarom pleit de minister voor voorzichtigheid. „We moeten wel zorgen dat we over een tijdje ook nog genoeg op voorraad hebben om de ingeplande prikken te kunnen garanderen. Het gaat maar om één ding: komen er voldoende vaccins binnen? Dat bepaalt het tempo van de vaccinatie.”

Nederland is één van de traagste landen in Europa als het gaat om vaccineren. Bovendien is het onzeker of Nederland de beloofde vaccindoses van farmaceut AztraZeneca op tijd krijgt. Het Brits-Zweedse bedrijf kampt met productieproblemen en kan daardoor slechts een kwart van het toegezegde aantal vaccins leveren in het eerste kwartaal. Nederland zou 11,6 miljoen vaccins ontvangen. De Europese Commissie reageerde als een wesp gestoken op die mededeling, omdat het stelt dat AstraZeneca door de vertragingen de leveringsvoorwaarden uit het contract schendt.

De Jonge in gesprek met journalisten op het Binnenhof. Foto Bart Maat/ANP

Zeker vier doden bij brand in Roemeens ziekenhuis

Een brand op een ziekenhuisafdeling voor coronapatiënten in de Roemeense hoofdstad Boekarest heeft vrijdag zeker vier personen het leven gekost. Dat melden lokale media en persbureau Reuters. Het is vooralsnog niet duidelijk of de slachtoffers patiënten waren.

Meer dan honderd Covid-patiënten moesten worden geëvacueerd, van wie tientallen zijn overgebracht naar andere ziekenhuizen in de buurt. Het gaat om het Matei Balş Instituut voor infectieziekten. De brand, die inmiddels is geblust, brak midden in de nacht uit op de begane grond van een van de panden. De oorzaak wordt nog onderzocht. Het Balkanland telt tot nu toe meer dan 700.000 coronabesmettingen en 18.000 Covid-doden.

Vaccin Novavax blijkt 89 procent effectief bij grote proef in VK

Een coronavaccin van de Amerikaanse farmaceut Novavax is 89,3 procent effectief bij het voorkomen van besmetting met Covid-19, zo is gebleken uit een grootschalige proef in het Verenigd Koninkrijk. Dat heeft het bedrijf donderdag verklaard, meldt Reuters. Het vaccin biedt volgens Novavax bijna evenveel bescherming tegen de Britse, besmettelijkere variant van het virus.

Een proef met het vaccin die nog gaande is in Zuid-Afrika, waar een andere nieuwe virusvariant de ronde doet, wijst op een effectiviteit van 60 procent onder patiënten die niet besmet zijn met HIV.

Aandelen van Novavax stegen met 34 procent in handel na het sluiten van de financiële markten naar aanleiding van het nieuws. Volgens het bedrijf gaat het om voorlopige resultaten; volgens bestuurders zal het twee tot drie maanden duren voordat het bedrijf klaar is om goedkeuring aan te vragen bij toezichthouders. De proef in het Verenigd Koninkrijk, waaraan 15.000 mensen deelnamen, zal worden gebruikt voor aanvragen in het VK, de Europese Unie en andere landen.

Novavax is al begonnen met het aanleggen van een voorraad van het vaccin bij zes productiefaciliteiten. Het bedrijf is van plan het vaccin te gaan produceren in acht faciliteiten in zeven landen, met een snelheid van 2 miljard doses per jaar. Goedkeuring van het vaccin zou een welkome aanvulling zijn in Europa, waar landen kampen met gering aanbod van vaccins, mede doordat er tot nu toe minder zijn geleverd van de Pfizer/BioNTech- en AstraZeneca-vaccins dan voorzien.

Een vrijwilliger krijgt in oktober het experimentele vaccin van Novavax toegediend bij een proef in Londen. Foto Alastair Grant / AP

Welkom in een nieuw blog

In dit blog houdt NRC dagelijks de laatste nationale en internationale ontwikkelingen rond het coronavirus bij. Dit was het belangrijkste nieuws van donderdag 28 januari:

  • Er waren meerdere ontwikkelingen rondom de verschillende vaccins: zo adviseert het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA) voortaan dat er slechts drie weken verstrijken tussen de eerste en de tweede prik van het Pfizer-vaccin. Het Duitse gezondheidsinstituut RKI stelt dat ouderen beter niet worden ingeënt met het AstraZeneca-vaccin.
  • Bij het RIVM werden in het etmaal tussen woensdag- en donderdagochtend 4.740 nieuwe coronagevallen gemeld, iets minder dan een dag eerder. Wel is in Nederland inmiddels de Braziliaanse variant van het virus aangetroffen.
  • Het lek in het GGD IT-systeem CoronIT, het systeem achter de afspraken voor de coronatesten en -vaccinaties, is al sinds april aanwezig, zo wist de NOS te melden.
  • Door de coronacrisis staan in Nederland 189.000 banen op de tocht, volgens het UWV. De instantie verwacht dat in de horeca, een van de zwaarst getroffen sectoren, 59.000 banen zullen verdwijnen. (Al zijn er in de zorg meer banen bijgekomen.)
  • Neem dit trieste gevolg van de coronacrisis: het is voor de Amsterdamse dierentuin Artis niet mogelijk meer om de leeuwen te houden. De inkomsten zijn teveel teruggelopen.
Lees ook het hele blog terug van gisteren

Een verpleegkundige in beschermende kleding, gefotografeerd buiten de spoedeisende hulp van het Santa Maria-ziekenhuis in Lissabon. Foto Patricia de Melo Moreira/AFP