Laatste nieuws Covid-19

Zorgen over ‘Braziliaanse variant’ leiden tot reisrestricties VK

In dit blog lees je het laatste nieuws over het coronavirus in binnen- en buitenland. Wil je via de mail op de hoogte blijven? Schrijf je in voor onze nieuwsbrieven.

Dit blog is gesloten

Dit blog over de belangrijkste ontwikkelingen rond het coronavirus op donderdag 14 januari is gesloten. Volg het laatste nieuws in ons nieuwe blog:

Laatste nieuws Covid-19 Biden presenteert steunplan corona van 1.900 miljard dollar

Dit was het belangrijkste nieuws van donderdag:

  • 6.575 nieuwe besmettingen geregistreerd bij RIVM, 89 patiënten overleden. Op de Nederlandse IC’s lagen donderdag 688 coronapatiënten, vijf minder dan op woensdag.
  • Frankrijk voert nationale avondklok in vanaf zes uur Op woensdag werden er 23.000 nieuwe coronabesmettingen gemeld, terwijl autoriteiten streven naar maximaal vijfduizend besmettingen per dag.
  • Het Verenigd Koninkrijk laat vanaf vrijdag geen reizigers meer toe vanuit Zuid-Amerika en Portugal vanwege zorgen over een mogelijke nieuwe coronavariant uit Brazilië.
  • De Duitse economie is in 2020 met 5 procent in omvang afgenomen. De voornaamste oorzaak is Covid-19. De krimp is beperkter gebleven dan waar aan het begin van de crisis rekening mee werd gehouden.
  • Tennisser Andy Murray test positief op corona, hierdoor is onzeker of hij zal deelnemen aan de Australian Open.
  • In China is voor het eerst in maanden een dode gevallen als gevolg van het coronavirus. Het gaat om het eerste officiële sterfgeval sinds medio mei.

‘Bijna duizend gedetineerden in Nederlandse gevangenissen in quarantaine’

Bijna duizend gevangenen zitten op dit moment in quarantaine na besmettingen in Nederlandse gevangenissen, stelt de NOS op basis van een rondgang. In de inrichtingen van Nieuwegein en Ter Apel moesten alle gedetineerden in quarantaine; respectievelijk 335 en 400 mensen.

In Roermond, Heerhugowaard, Zaanstad en Grave zijn volgens de NOS hele afdelingen in isolatie geplaatst. Gedetineerden moeten in afzondering als een medegevangene corona blijkt te hebben, of als ze contact hebben gehad met besmette bezoekers of personeelsleden.

Momenteel zijn volgens de NOS 29 gedetineerden met het coronavirus besmet. Het grootste deel van hen zit vast in Ter Apel. Een gedetineerde in isolatie mag, om verspreiding van het virus tegen te gaan, niet douchen of zijn of haar kleren wassen. Omdat de gevangenen herkenbaar moeten blijven, mogen ze geen mondkapjes op. Minister Sander Dekker (Rechtsbescherming, VVD) heeft aan het OMT gevraagd of de huidige maatregelen voor gevangenen volstaan om verdere uitbraken tegen te gaan.

Zorgen over ‘Braziliaanse variant’ leiden tot reisrestricties VK

Het Verenigd Koninkrijk laat vanaf vrijdag geen reizigers meer toe vanuit Zuid-Amerika en Portugal vanwege zorgen over een mogelijke nieuwe coronavariant uit Brazilië. Dat laat de Britse minister van Transport donderdag weten op Twitter. Reizigers uit Portugal worden geweigerd omdat tussen dat land en Brazilië veel gereisd wordt.

Eerder deze week kwamen de eerste berichten naar buiten over een ‘Braziliaanse variant’. Na in onder andere Zuid-Afrika en het VK zou het coronavirus nu ook in Brazilië gemuteerd zijn. De details zijn nog onduidelijk, maar volgens persbureau Reuters lijkt de Braziliaanse variant deels op die van de andere twee landen.

De Zuid-Afrikaanse en Britse variant zijn besmettelijker dan de eerder wereldwijd verspreide coronavariant. In het VK zijn de afgelopen week noodhospitalen in gebruik genomen omdat het aantal coronapatiënten zo snel groeit. In december voerde Brazilië al restricties in voor reizigers uit het VK vanwege de Britse variant.

Een vrouw wordt getroost voor een ziekenhuis in Manaus. De Braziliaanse stad kampt met een tekort aan medisch materieel. Foto Michael Dantas/AFP

Zeventig aangiftes van misbruik met subsidie voor ondernemers

Tot nu toe is zeventig keer aangifte gedaan van mogelijke fraude met de TVL-subsidie waar ondernemers gebruik van kunnen maken om hun vaste lasten te betalen. Dat schrijft staatssecretaris Mona Keijzer (Economische Zaken en Klimaat, CDA) donderdag aan de Tweede Kamer. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) voert de regeling uit en doet bij vermoedens van fraude aangifte bij het Openbaar Ministerie.

De RVO spoort fraude met de Tegemoetkoming Vaste Lasten op door middel van steekproeven, maar ook kunnen personen, de Inspectie SZW, de FIOD en banken vermoedens van fraude melden. In totaal kreeg de organisatie zo 481 meldingen binnen, waarvan er dus zeventig leidden tot aangifte. Onterecht uitgekeerde subsidies worden waar mogelijk teruggevorderd.

De staatsecretaris schrijft dat verdachte gevallen vaak eenmanszaken zijn. De fraude zit er dan „dikwijls” in dat deze bedrijven in hun aanvraag onjuiste informatie gaven over hun omzet in 2019, waardoor ze nu aanspraak lijken te maken op een hogere tegemoetkoming. Hoewel de meeste fraudeurs volgens de staatssecretaris alleen werken, lieten ondernemers in sommige gevallen ook hun zaak gebruiken om - vrijwillig of onder druk - een subsidieaanvraag voor iemand anders te doen.

Minister De Jonge: niet per direct vaccins voor alle huisartsen

Voor huisartsen worden niet op zeer korte termijn op grote schaal vaccins vrijgemaakt. Dat blijkt uit een brief die coronaminister Hugo de Jonge (CDA) donderdag aan de Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV) stuurde. Hij gaat daarmee niet in op de eis die de LHV eerder op donderdag in een brief aan de minister stelde.

De minister en de LHV steggelen al een aantal dagen over begin januari gemaakte afspraken. De LHV is boos dat huisartsen niet in aanmerking kwamen voor de eerste vaccinatieronde, waarin medewerkers in de acute zorg werden ingeënt. Volgens de huisartsenvereniging houdt De Jonge zich niet aan de volgens haar „glasheldere afspraak” dat 15.000 Pfizer-vaccins op zeer korte termijn naar huisartsen en medewerkers in de huisartsenspoedzorg gaan. De huisartsen zeggen de vaccinatie nodig te hebben om hun werk goed te kunnen doen. „Wij willen niet dat huisartsen zich terugtrekken uit het vaccinatieproces of bij vermoedens van Covid sneller gaan doorverwijzen naar de ziekenhuizen”, aldus de LHV in haar brief.

Volgens De Jonge heeft hij de afspraken niet geschonden. Hij wijst de LHV erop dat huisartsen die ouderen en kwetsbaren vaccineren zichzelf ook mogen inenten. De overige huisartsen komen wat De Jonge betreft in aanmerking voor het vaccin van AstraZeneca. Als dit vaccin niet beschikbaar is op uiterlijk 8 februari zal „gekeken” worden of huisartsen die niet inenten toch al een Pfizer-vaccin kunnen krijgen.

De LHV houdt donderdagavond een ledenraadsvergadering. Daar overleggen de huisartsen over wat ze willen doen nu het ultimatum is verstreken en De Jonge de eis niet heeft ingewilligd. In haar brief uitte de vereniging ook haar boosheid over een vermeend gebrek aan erkenning en respect van De Jonge. De minister zou eerder deze week in de Tweede Kamer onder andere „de indruk” hebben gewekt dat LHV niet namens de huisartsen van Nederland spreekt. „Als dit uw beeld is van ons”, aldus de vereniging in de brief. „Dan kunnen wij niet langer de loyale samenwerkingspartner zijn.”

Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (CDA) woensdag tijdens een Kamerdebat over het coronavirus. Foto Bart Maat/ANP

Reguliere zorg in ziekenhuizen nog niet opgeschaald

De capaciteit van ziekenhuizen om reguliere, niet-corona-gerelateerde zorg aan te bieden, is de afgelopen week niet verbeterd. Dat blijkt uit de jongste cijfers van de ziekenhuizen, meldt de Nederlandse Zorgautoriteit donderdag.

Ziekenhuizen bieden momenteel gemiddeld genomen de helft minder reguliere zorg aan, aldus de zorgautoriteit. Daarmee is het aanbod vergelijkbaar met vorige week, toen de afschaling op 51 procent lag.

Het aandeel ziekenhuizen dat momenteel aangeeft niet alle kritiek planbare zorg te kunnen leveren, is met een procentpunt gestegen naar 32 procent. Dit betreft zorg die binnen zes weken moet plaatsvinden om gezondheidsschade bij patiënten te voorkomen. Net als vorige week geeft 3 procent van de ziekenhuizen aan zelfs niet alle acute zorg te kunnen bieden.

Een belangrijk doel van de lockdown die het kabinet op 15 december vorig jaar heeft ingesteld, is minder uitstel van reguliere zorg. Tot vorige week liep de hoeveelheid reguliere zorg die ziekenhuizen konden aanbieden steeds verder terug.

Frankrijk voert nationale avondklok in vanaf zes uur

Vanaf zaterdag gaat in heel Franrijk een avondklok in vanaf zes uur ‘s avonds. Dat heeft de Franse premier Jean Castex donderdag bekendgemaakt. In sommige Franse departementen gold dat al. De avondklok loopt tot zes uur ’s ochtends.

In het grootste deel van het land gold een avondklok vanaf acht uur ’s avonds, een maatregel die al sinds enkele weken is ingevoerd. De besmettingscijfers in Frankrijk liggen volgens de regering echter nog steeds te hoog. Op woensdag werden er 23.000 nieuwe coronabesmettingen gemeld, terwijl autoriteiten streven naar maximaal vijfduizend besmettingen per dag.

In Frankrijk zijn inmiddels meer dan 247.000 mensen gevaccineerd met het BionTech/Pfizer-vaccin. Onder meer zorgpersoneel is al ingeënt. Vanaf maandag kunnen alle Fransen van boven de 75 jaar hun vaccinatie krijgen.

Premier Jean Castex tijdens de persconferentie. Foto Thomas Coex / AFP

Flink meer scooters verkocht in coronajaar

In 2020 werden bijna 85.000 snor- en bromfietsen verkocht, een stijging van 45 procent ten opzichte van een jaar eerder. Dat meldt de Rijwiel en Automobiel Industrie (RAI) Vereniging donderdag.

Volgens de belangenvereniging komt die stijging mede door de coronapandemie en de beperkingen in het openbaar vervoer van het afgelopen jaar. Daardoor groeide „de behoefte aan individuele vormen van vervoer”, aldus de RAI Vereniging.

Bijna driekwart van de verkochte scooters waren snorfietsen met een maximumsnelheid van 25 kilometer per uur. Ruim 20 procent van die snorfietsen waren elektrisch aangedreven. Volgens het klimaatakkoord moeten in 2025 alle nieuw verkochte snorfietsen elektrisch zijn.

Turkije keurt Sinovac goed en begint vaccinatie

De Turkse gezondheidsautoriteit heeft het Chinese coronavaccin Sinovac Biotech woensdag middels een noodprocedure goedgekeurd. Kort na de goedkeuring liet Fahrettin Koca, minister van Volksgezondheid, zich live op televisie inenten. Hij noemde de goedkeuring van het vaccin volgens persbureau AP een „licht aan het einde van de tunnel”.

Op donderdag begint het vaccinatieprogramma in Turkije. Zorgpersoneel krijgt daarbij prioriteit. In totaal heeft het land vijftig miljoen doses van het vaccin besteld. Het Sinovac-vaccin werd onder meer in Turkije getest, waar het een effectiviteit van 91 procent bleek te hebben. In andere landen, zoals Indonesië en Brazilië, lag dat percentage een stuk lager.

Turkije heeft daarnaast 4,5 miljoen doses van het Pfizer/BioNTech-vaccin besteld, met een optie op nog eens 30 miljoen doses. Sinds het begin van de pandemie zijn er in Turkije ruim 2,3 miljoen besmettingen gemeld, en zo’n 23.000 doden als gevolg van een besmetting met het virus.

In Hongarije zijn de eerste stappen gezet om het coronavaccin van Sinopharm goed te keuren. Bij goedkeuring zou Hongarije het eerste EU-land zijn met het Chinese coronavaccin.

Een verpleegster in Istanbul ontvangt haar eerste prik. Foto AP / Emrah Gurel

De laatste cijfers over verspreiding van het coronavirus per gemeente

NRC houdt de laatste cijfers rondom de verspreiding van het coronavirus in Nederland bij. Het aantal dagelijks gemelde tests neemt op landelijk niveau iets af. Sommige gemeenten en veiligheidsregio’s zitten echter nog op het hoogste inschalingsniveau qua besmettingen.

Lees hier meer over de laatste cijfers rondom de verspreiding van het virus in Nederland

6.575 nieuwe besmettingen geregistreerd bij RIVM, 89 patiënten overleden

Bij het RIVM zijn van woensdag op donderdag 6.575 nieuwe besmettingen geregistreerd in Nederland. Dat is bijna gelijk aan het gemiddelde aantal dagelijkse besmettingen van de afgelopen week, wat 6.464 was. Van dinsdag op woensdag viel het aantal positieve testen lager uit: 6.138.

Op de Nederlandse IC’s lagen donderdag 688 coronapatiënten, vijf minder dan op woensdag. Het totale aantal bezette IC-bedden is wel met 32 gestegen naar 1.141. Buiten de IC’s lagen nog 1.814 Covid-patiënten in het ziekenhuis, zeven minder dan een etmaal geleden. In Duitsland lagen vijf Nederlandse Covid-patiënten op de IC, woensdag waren dat er nog zeven.

Opnieuw werden in Amsterdam het meeste positieve testen geregistreerd, 377. In het afgelopen etmaal zijn 89 sterfgevallen als gevolg van Covid-19 gemeld. Dit zijn naar alle waarschijnlijkheid niet allemaal mensen die in de afgelopen 24 uur zijn overleden, vaak loopt de registratie iets achter. Op woensdag werden er 122 gevallen van fatale Covid-19 geregistreerd.

Correctie 14 januari 15.36 uur: in een eerdere versie van dit bericht stond dat er sinds woensdag honderd besmettingen minder waren geregistreerd. Hierboven is de fout gecorrigeerd en staat het juiste aantal.

Dit jaar geen Popprijs op Noorderslag: ‘Feestelijke uitreiking ongepast’

De Kunstenbond en Buma Cultuur hebben donderdag een streep gezet door de uitreiking van de ESNS Popprijs. De organisatie vindt het „niet op zijn plaats” om een prijs toe te kennen „met alle daarbij behorende feestelijkheden” op een moment dat de Nederlandse muzieksector zwaar lijdt onder de coronapandemie.

„Het is zeker geen eenvoudige beslissing om te breken met een traditie die haar oorsprong vindt in 1986 toen de Popprijs voor het eerst werd uitgereikt”, zegt directeur Frank Helmink van Buma Cultuur. „Maar gezien de situatie waarin de Nederlandse muzieksector nu al vanaf maart vorig jaar probeert het hoofd boven water te houden, past geen feestelijke uitreiking van de Popprijs.”

De directeur wijst op het grote aantal ontslagen, componisten en muzikanten die hun inkomsten zagen verdampen en festivals en concerten die niet door kunnen gaan. Die vormen volgens Helmink „niet het juiste decor voor een prijsuitreiking”. Met de annulering hoopt de organisatie aandacht te vragen voor de getroffen muzieksector.

De editie van Eurosonic Noorderslag van vorig jaar. Foto Paul Bergen/ANP Kippa

Israëlische vrouw vier keer ten onrechte in quarantaine geplaatst door ex

De Israëlische politie is een onderzoek gestart naar een man die werkte in een centrum voor contactonderzoek naar coronapatiënten. Dat melden Israëlische media. De man wordt ervan verdacht zijn ex tot vier keer toe onterecht in quarantaine te hebben geplaatst. De zaak kwam aan het rollen toen de vrouw bezwaar aantekende.

De 35-jarige Israëliër werkte voor een organisatie die voor het Nationale Ministerie van Volksgezondheid onderzoek deed naar coronabesmettingen. Tijdens zijn werkzaamheden stuurde hij op vier verschillende momenten een officieel bericht van het ministerie naar zijn voormalige vriendin, waarin stond dat ze contact had gehad met een besmet persoon en daarom in quarantaine moest.

Nadat de vrouw meerdere keren bezwaar aantekende bij het ministerie kwamen de acties van de verdachte aan het licht. De man wordt nu verdacht van onder meer valsheid in geschrifte en privacyschending.

EMA-besluit betekent meevaller in toevoer Pfizer-vaccins

Het gegeven dat uit een flesje coronavaccin van Pfizer/BioNTech niet vijf maar zes doses gehaald kunnen worden, heeft geen consequenties voor de levering van het middel aan Nederland. Dat bevestigt een woordvoerder van de farmaceut na berichtgeving door NU.nl. Dat betekent dat Nederland voorlopig meer coronavaccins krijgt dan waar vooraf rekening mee is gehouden.

De afspraken die zijn gemaakt over leveringen van het vaccin gaan uit van doses, niet van flesjes vaccin. In principe zou de farmaceut nu dus minder capsules hoeven leveren. Voorlopig laat het bedrijf het aantal flesjes ongewijzigd omdat de toevoer niet zomaar aan te passen is. Over of, hoe en wanneer een aanpassing komt in leveringen, wordt nog gesproken. Nederland krijgt in het eerste kwartaal van dit jaar 2,4 miljoen doses van het vaccin.

Vorige week gaf het Europees Medicijnenbureau (EMA) toestemming om zes doses uit een flesje Pfizer/BioNTech te halen terwijl aanvankelijk uitgegaan werd van vijf. Er is inmiddels voldoende data „uit het veld” op grond waarvan het EMA deze wijziging verantwoord vindt. Ook de bijsluiter zal worden aangepast. Dat betekent dat Pfizer/BioNTech op productioneel en logistiek vlak veranderingen kan doorvoeren. Dat proces gaat „even duren”, zegt de woordvoerder.

Foto Vincent Jannink/ANP

Eerste dode door Covid-19 sinds maanden in China

In China is voor het eerst in maanden tijd een dode door de gevolgen van het coronavirus. Dat melden Amerikaanse media. Het gaat om het eerste officiële sterfgeval door Covid-19 in China sinds half mei.

De afgelopen dagen stijgt het aantal besmettingen door het coron avirus gestaag in China. Op woensdag werden er 138 nieuwe coronabesmettingen gemeld, een dag eerder waren dat er nog 115. Omdat de verwachting is dat veel mensen volgende maand op reis gaan om Chinees Nieuwjaar met familie te vieren, heeft de overheid strenge maatregelen afgekondigd. Zo is de stad Langfang, waar bijna vijf miljoen mensen wonen, afgesloten van de buitenwereld.

China was in de eerste maanden van de pandemie het zwaarst getroffen land, maar wist door strenge maatregelen de uitbraak onder controle te krijgen. Om meer te weten te komen over de bron van het virus, dat voor het eerst opdook in Wuhan, is een team experts van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) donderdag aangekomen in de stad om onderzoek te doen.

‘Vrijwel alle longartsen laten zich vaccineren tegen Covid-19’

Vrijwel alle longartsen hebben zich laten vaccineren tegen Covid-19 of zijn dat van plan. Dat blijkt uit een enquête van de Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose, meldt ANP. 82 procent heeft zich al laten inenten. 17 procent nog niet, maar is daartoe „zeker” bereid, zo lieten zij weten.

Longartsen horen tot de groep die als eersten gevaccineerd konden worden omdat ze een rol spelen in de behandeling van Covid-19. Van de 316 medici die op de enquête reageerden, waren er zes (nog) niet van plan zich te laten inenten. Drie van hen zagen dat om niet nader benoemde redenen niet zitten, twee achtten het niet nodig omdat ze al Covid-19 hadden gehad. De laatste longarts twijfelt nog. In totaal telt Nederland ongeveer 700 longartsen.

De voorzitter van de vereniging Leon van den Toorn zegt tegen ANP blij te zijn met de uitkomsten van de enquête. „We hopen dat dit een stimulans is voor andere zorgmedewerkers, zodat we tot een zeer hoog percentage gevaccineerden in de zorg komen.”

Budgetmaatschappij Norwegian stopt met transatlantische vluchten

De noodlijdende Noorse luchtvaartmaatschappij Norwegian Airlines stopt met het aanbieden van goedkope vluchten van Europa naar de VS. In een donderdag gepresenteerd businessplan staan forse bezuinigingen, en wordt verder aangekondigd dat de budgetmaatschappij zich uitsluitend gaat concentreren op vluchten binnen Europa, zo meldt onder meer persbureau Bloomberg. Door de plannen zal de Noorse vloot krimpen van 140 naar vijftig vliegtuigen en gaan 1.100 banen verloren. De bezuinigingen moeten ervoor zorgen dat Norwegian in aanmerking komt voor staatssteun. Eind vorig jaar werd dit geweigerd vanwege de „riskante” financiële structuur.

De luchtvaartmaatschappij lijdt grote verliezen; vorig jaar voerde Norwegian door de coronacrisis vrijwel uitsluitend binnenlandse vluchten uit. Dit jaar hoopt het bedrijf weer meer te kunnen vliegen. In totaal zijn vijftig Boeing 737-toestellen gereserveerd voor binnenlandse en Europese vluchten. Dat aantal moet in 2022 zijn uitgebreid naar zeventig toestellen.

In 2018 kwam Norwegian in het nieuws door rechtstreeks vanaf Schiphol naar JFK te vliegen tegen sterk verlaagd tarief. Dit jaar neemt de luchtvaartmaatschappij tevens afscheid van de Boeing 787 Dreamliners waarmee het vanuit Amsterdam de Atlantische Oceaan over vloog.

Andy Murray test positief op corona, deelname Australian Open onzeker

De Schotse tennisser Andy Murray heeft positief getest op het coronavirus. Dat heeft zijn management donderdag laten weten aan Britse media. Door de besmetting is het onzeker of Murray in februari kan uitkomen op de Australian Open. Voor het eerste grandslamtoernooi op de tenniskalender kreeg hij eerder een wildcard, na terug te zijn gekomen van een heupblessure.

Murray gaf eerder te kennen graag terug te keren op de Australian Open. Daarvoor moest voor de Brit veel wijken. Zo zegde hij volgens Daily Mail een ander toernooi rondom de feestdagen af, zodat het risico afnam dat hij besmet zou raken en zijn reis naar Australië zoo niet in gevaar zou komen.

De Britse tennisser is naar verluidt besmet geraakt op zijn trainingscomplex, waar afgelopen week een uitbraak was. Murray zat al in quarantaine. De Schot hoopt ondanks zijn besmetting op tijd fit te zijn voor de Australian Open, die op 8 februari begint.

Murray met mondkapje op tijdens Roland Garros in september. Foto Charles Platiau/Reuters

Duitse economie kromp tijdens coronacrisis met 5 procent

De Duitse economie is in 2020 met 5 procent in omvang afgenomen. Dat meldt het Duitse statistiekbureau donderdag op basis van voorlopige data. De voornaamste oorzaak is Covid-19. Dat de krimp beperkter uitpakt dan waar rekening mee werd gehouden, komt volgens het Statistisches Bundesamt door kordaat optreden van de federale overheid. Het begrotingstekort komt uit op 4,8 procent van het bruto binnenlands product: 158 miljard euro.

Maatregelen om de verspreiding van het coronavirus in te dammen, drukten op het Duitse bbp. De export daalde daardoor met een kleine 10 procent en de import met bijna 9 procent. Particuliere consumptie is met zes procent gedaald. De regering van bondskanselier Angela Merkel heeft dat enigszins kunnen ondervangen door overheidsuitgaven met 3,4 procent te stuwen. Ook is er voor 1,5 procent meer geïnvesteerd in de bouw. De schade is zo beperkter dan tijdens de financiële crisis in 2009, toen de Duitse economie een klap van 5,7 procent te verwerken kreeg.

De hardste klappen vielen net als in veel andere landen in de horeca, het toerisme en de detailhandel. Daar moesten in verband met de verschillende lockdowns veel ondernemingen al dan niet tijdelijk dicht. Dat was vooral in het tweede kwartaal van 2020 voelbaar, aldus de statistici.

Opgestapelde stoelen bij een leeg terras in Haffkrug. Foto Michael Probst/AP

Gezondheidsraad: sta testbewijs alleen toe als dat nuttig en goed geregeld is

Als het kabinet de invoering van testbewijzen mogelijk wil maken, moeten daar volgens de Gezondheidsraad voorwaarden aan worden gesteld. Het kabinet onderzoekt of het verstandig is om het mogelijk te maken dat bijvoorbeeld scholen en evenementen alleen opengesteld kunnen worden voor mensen die kunnen aantonen dat ze geen Covid-19 onder de leden hebben. Daar kleven allerlei potentiële bezwaren aan, zegt de commissie in een advies aan de regering.

De invoering van een testbewijs betekent dat mensen een medische handeling moeten ondergaan. Zoiets kan wat de gezondheidsraad betreft alleen als per ‘setting’, zoals de verschillende onderwijstypes of publieke plaatsen, gekeken wordt naar de gevolgen. De commissie wijst erop dat de bewijzen gebruikt kunnen worden om méér mogelijk te maken (bijvoorbeeld het organiseren van evenementen), maar dat tegelijk ook mensen uitgesloten worden. Dat laatste is vooral van belang voor voorzieningen met een belangrijke maatschappelijke functie, zoals het onderwijs of de zorg. Iedereen moet daar in principe toegang toe hebben, staat in het advies.

De ethische commissie heeft ook voorwaarden geopperd voor zo’n bewijs. Een bewijs moet aantoonbaar nodig en zinvol zijn, minder ingrijpend zijn dan de alternatieven en geen onnodig zware eis zijn. Verder moet iedereen gelijke toegang hebben tot een bewijs (ook financieel), moeten de schadelijke effecten zo klein mogelijk zijn en mag het beleid niet tot discriminatie leiden. Het beleid moet ook voldoen aan de privacywetgeving, periodiek geëvalueerd worden en goed worden uitgelegd aan de regering, aldus het advies.

Particuliere huurprijzen zijn opnieuw gedaald

Mede onder druk van de coronacrisis zijn prijzen van huurwoningen voor het tweede kwartaal op rij gedaald. Die daling is in acht jaar niet zo sterk geweest, zegt woningverhuursite Pararius. Een huurwoning kostte in het laatste kwartaal van 2020 gemiddeld 16,16 euro per vierkante meter per maand: 3,7 procent minder dan in die periode een jaar eerder. De cijfers gaan over huurwoningen uit de vrije sector die in het betreffende kwartaal een nieuwe huurder vonden.

De daling zette als eerste in op de Amsterdamse woningmarkt en is inmiddels ook te zien in Rotterdam, Den Haag en Eindhoven, zegt Pararius. De huurprijzen in Utrecht bleven min of meer gelijk. De ontwikkeling in de grote steden loopt meestal voor op de rest van het land, merkt de verhuursite op. De verwachting is dat dit ook nu het geval zal zijn.

De sterkste daling in de huizenprijzen was te zien in Amstelveen. Makelaar Tim van Breukelen uit die stad zegt in een verklaring bij de cijfers dat de coronacrisis daar een belangrijke rol in heeft gespeeld. Hij verhuurde de meeste huizen aan expats, maar die zijn vanwege het virus teruggekeerd naar hun land van herkomst. Omdat expats bereid zijn meer te betalen voor hun woning en de verwachting niet is dat zij snel zullen terugkeren, verlagen de woningeigenaren hun prijzen.

Makelaarsvereniging NVM maakte donderdag ook cijfers bekend over de prijzen van koopwoningen in het derde kwartaal. Die bereikten juist een recordhoogte.

‘HEMA schrapt bestellingen belangrijkste leveranciers tot half april’

HEMA schort per direct alle bestellingen bij de leveranciers tot half april. Die hoeven voorlopig ook geen nieuwe orders te verwachten. Ook is de betalingstermijn voor de al geleverde bestellingen verlengd met dertig dagen. Dat schrijft dagblad Trouw donderdag op basis van een brief van de HEMA aan de belangrijkste leveranciers in Azië. Donderdagochtend kon het bedrijf nog niet reageren op vragen.

Tegen het dagblad geeft de HEMA toe dat het schrappen van lopende bestellingen een „eenzijdige aanpassing” van de gemaakte afspraken betreft. Die aanpassing zou nodig zijn om een „stabiele en solide” relatie tussen bedrijf en leveranciers te waarborgen. HEMA stelt dat acute geldnoot geen reden is voor de opschorting. Door het thuiswerken zijn er minder mensen paraat voor de verwerking van facturen. Daarnaast bieden de winkels niet genoeg ruimte om nieuwe voorraden op te slaan.

Een woordvoerder van het bedrijf zegt tegen Trouw dat HEMA 10 miljoen euro per week verlies lijdt. „De voorraden voor december, gewoonlijk onze drukste maand, liggen er grotendeels nog. En nieuwe voorraden laten leveren die de klant nooit zullen bereiken, is géén goed ondernemerschap.” Ze benadrukt dat HEMA niet zal omvallen door de lockdown.

WHO-team in Wuhan aangekomen voor onderzoek naar virusbron

Een onderzoeksteam van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) dat onderzoek gaat doen naar de bron van de corona-uitbraak is donderdag aangekomen in Wuhan. Dertien experts, onder wie viroloog Marion Koopmans van het Rotterdamse Erasmus MC, kregen na maanden onderhandelingen toestemming om naar China te reizen. Ze moeten volgens de WHO eerst twee weken in quarantaine en worden op zowel de aanwezigheid van het virus als antistoffen getest. Twee leden van het team zitten nog vast in Singapore vanwege positieve antistoffentests, en worden verder onderzocht. In hoeverre de WHO-onderzoekers de vrijheid krijgen om hun werk goed te doen, moet nog blijken.

Het team bestaat naast Koopmans verder uit leden uit Australië, Duitsland, Groot-Brittannië, Japan, Rusland, Qatar, de Verenigde Staten en Japan. Zij zullen ook onderzoeken of het virus misschien is vrijgekomen uit een laboratorium in Wuhan, zoals sommigen (onder wie de Amerikaanse president Donald Trump) hebben beweerd. Dat laboratorium heeft een goede reputatie en volgt allerlei strenge protocollen om dit soort incidenten te voorkomen. Het team zal proberen na te gaan of die protocollen voldeden en zijn nageleefd, aldus AP. Vooralsnog zijn er geen bewijzen dat het virus uit het laboratorium is ontsnapt.

Twitter avatar MarionKoopmans Marion Koopmans Just these past few days travelling to asia i have been tested more frequently than all of last year back home. PCRs, serology, temperature scans. Absolutely no slack. Very different from how we handle things in europe.

De algemene hypothese is vooralsnog dat het coronavirus in het najaar van 2019 is overgesprongen van een wild dier op mensen. Het virus lijkt verwant te zijn aan een virus dat al jaren geleden werd aangetroffen bij vleermuizen. Volgens experts is het aannemelijk dat het virus niet direct van een vleermuis op een mens is overgegaan, maar dat er nog een andere diersoort tussen heeft gezeten. Dat was in 2002 bij SARS ook het geval.

Lees ook: Zoektocht naar eerste mens met Covid-19 is complexe puzzel voor wetenschappers

China heeft beweerd dat de eerste uitbraak van het virus niet in Wuhan is ontstaan, maar afkomstig is uit het buitenland. Die verklaring is volgens deskundigen niet waarschijnlijk, maar zou wel een deel van de verantwoordelijkheid voor de pandemie bij China wegnemen. De regering wil dan ook dat de mogelijkheid wordt onderzocht dat het virus niet uit Wuhan afkomstig is.

Correctie (14 januari 2021): In een eerdere versie van dit artikel stond dat het team bestond uit tien deskundigen, maar de WHO sprak donderdagochtend van dertien experts. Dat is hierboven aangepast.

Marion Koopmans stapt op de bus in Wuhan. Ze is met negen andere experts in de Chinese stad voor onderzoek naar de bron van de pandemie. Foto Thomas Peter/Reuters

Welkom in een nieuw blog

In dit blog houdt NRC de laatste ontwikkelingen bij rond de wereldwijde coronapandemie. Het belangrijkste nieuws van woensdag 12 januari was: