Angst in China: niet elke nieuwe besmetting is nog te traceren

Pandemie In China lijkt het virus kordaat aan een nieuwe opmars begonnen, en dat met Chinees Nieuwjaar voor de deur.

Bewoners van de plaats Shijiazhuang in de provincie Hebei stappen in een bus die hen naar een centrale quarantaine-opvang zal brengen. De provincie kampt met een nieuwe uitbraak.
Bewoners van de plaats Shijiazhuang in de provincie Hebei stappen in een bus die hen naar een centrale quarantaine-opvang zal brengen. De provincie kampt met een nieuwe uitbraak. Foto STR / CNS / AFP

De Nationale Gezondheidsautoriteit van China meldde maandag de grootste stijging in het aantal nieuwe coronagevallen in ruim vijf maanden. Het gaat wel nog steeds om bijzonder lage aantallen: 103 nieuwe gevallen op zondag, 69 meer dan een dag eerder.

Niets om je zorgen over te maken? In China denkt men daar heel anders over. Achttien besmettingen waren van mensen die zijn teruggekeerd uit het buitenland, van de overige 85 gevallen werden er 82 geconstateerd in Hebei, de provincie die om Beijing heen ligt.

Shijiazhuang, een stad met 11 miljoen inwoners en de provinciale hoofdstad, werd daarom vorige week al afgesloten van de buitenwereld nadat daar op woensdag in totaal 117 gevallen van de ziekte waren geteld.

De gehele stadsbevolking wordt er nu op corona getest, en inmiddels zijn er meer dan driehonderd besmettingen gevonden. Als burgers van andere burgers weten dat die zich aan een test onttrekken, kunnen ze die aangeven – ze krijgen dan zelfs een financiële beloning. De testuitslag verschijnt automatisch in de gezondheidsapp waarvan het gebruik in China verplicht is.

Stad op slot

De lockdown roept herinneringen op aan Wuhan, de eerste stad die op 23 januari 2020 op slot ging. Op 11 januari, deze maandag een jaar geleden, viel daar de eerste officieel erkende coronadode. Sindsdien heeft China de ziekte met strenge maatregelen vrijwel volledig onder controle gekregen. Al vanaf het voorjaar waren er vrijwel alleen nog gevallen uit het buitenland, of gevallen die via buitenlandse bronnen besmet geraakt leken.

Nu is dat anders: de angst is vooral zo groot omdat niet van alle gevallen de oorsprong is te traceren. Waart de ziekte dan toch ongemerkt weer door China?

De maatregelen om verspreiding te voorkomen zijn ook nu weer streng: een aantal dorpen ten noorden van de hoofdstad is van de buitenwereld afgesloten omdat daar enkele gevallen zijn geconstateerd, net als wijken en dorpen in Noordoost-China.

Ook bij kleinere uitbraken wordt er meteen massaal getest. Van ieder positief geval worden minutieuze details gepubliceerd, zodat je kunt nagaan of je ergens bent geweest waar de patiënt was. Heb je bijvoorbeeld in een taxi gezeten waar ook de besmette persoon in zat, dan word je opgeroepen om je bij de autoriteiten te melden. Op het nieuws van lokale besmettingen in China wordt ook internationaal angstig gereageerd: zo zakten de olieprijzen op maandag, onder meer door de angst dat nieuwe lockdowns in China de productie in China kunnen hinderen.

Reisbewegingen

Men kijkt ook met zorg vooruit. Rond Chinees Nieuwjaar, 12 februari, worden er normaal zo’n 3 miljard reisbewegingen gemaakt als Chinezen massaal naar familie op het platteland reizen.

China is dan ook in een noodtempo aan het vaccineren geslagen: eind december werden de eerste vaccins goedgekeurd, ook zonder dat er harde cijfers bekend waren over de resultaten van een derde testfase en over de effectiviteit van de vaccins. Getallen werden wel genoemd, maar de wetenschappelijke onderbouwing ontbrak.

Voor aanvang van Chinees Nieuwjaar wil China 50 miljoen mensen hebben ingeënt. Dat lijkt veel, maar is weinig op een bevolking van 1,4 miljard. Voorlopig krijgen dan ook alleen mensen in vitale beroepen injecties, zoals artsen, maar ook buschauffeurs. Het algemene publiek komt op zijn vroegst begin februari aan de beurt.

De overheid raadt het reizen rond Chinees Nieuwjaar voor dit jaar af, in Beijing is het voor mensen die voor de staat werken ook expliciet verboden. Het is onduidelijk of reizigers vanuit andere gebieden welkom zullen zijn als ze naar hun geboortedorpen en -steden terugkeren: ze zullen in veel gevallen niet alleen een negatieve coronatest moeten overleggen, maar ook in quarantaine moeten.

Lees ook dit eindejaarsverslag uit Wuhan van onze correspondent Garrie van Pinxteren