De laatste uitbarsting was er een te veel voor ondernemer Gerard Sanderink

Bedrijvenimperium Ondernemer Gerard Sanderink is opgestapt bij zijn bedrijven. Na het zoveelste incident was zijn positie niet meer houdbaar.

Gerard Sanderink in 2019, toen hij procedeerde tegen zijn voormalige partner.
Gerard Sanderink in 2019, toen hij procedeerde tegen zijn voormalige partner. Foto Arie Kievit

Een leegloop in de top van zijn bedrijven. Vele verloren rechtszaken van ex-werknemers en zijn ex-vriendin. Plus een continue stroom aan opmerkelijke acties die de media haalden. Was hij topman geweest van ABN Amro of Philips, dan was Gerard Sanderink (72) vermoedelijk al veel eerder aan de kant gezet.

Maar zelfs toen hij twee jaar geleden als bestuurder ontspoorde, bleef Sanderink zitten. Als grootaandeelhouder in het beursgenoteerde bouwconcern Oranjewoud en eigenaar van IT-bedrijf Centric besliste hij zelf over zijn lot. Ook commisarissen tolereerden lang de strapatsen van de Twentse ondernemer. Pas toen de goede naam van zijn bedrijven echt onder druk kwam te staan, grepen ze in.

Maandagavond werd bekend dat Sanderink niet langer leiding geeft aan Oranjewoud (omzet 2019: 2,4 miljard euro), waartoe Nederlands vierde bouwbedrijf behoort, Strukton. Ook bij Centric zwaait hij af. Vanwege de „ontstane onrust rond de persoon Gerard Sanderink”, meldden de ondernemingen.

Die ophef ontstond afgelopen week nadat via verschillende media naar buiten was gekomen dat Sanderink zich weer eens had misdragen, ditmaal tegenover een deurwaarder en politie-inspecteur. Dat gebeurde twee weken geleden bij beslaglegging op informatie op de telefoon en computer van Sanderink, op het kantoor van Strukton. De ondernemer weigerde medewerking. Hij schold de deurwaarder en de opgetrommelde politie-inspecteur „de huid vol” en dreigde „een knokploeg” af hen te sturen, zo citeert advocaat Paul Tjiam van Simmons & Simmons telefonisch uit het proces-verbaal van die dag.

Lees hier meer over de invloed van Rian van Rijbroek op Sanderink: Hoe de automatiseerder werd betoverd door de cybergoeroe

De raadsman staat de ex-vriendin van Sanderink bij, Brigitte van Egten. De beslaglegging kwam er op haar verzoek. Dat zit zo: Sanderink heeft sinds het najaar van 2018 een relatie met de omstreden cyberexpert Rian van Rijbroek. Sindsdien beschuldigt hij Van Egten van fraude bij een van zijn bedrijven, DSS. Van Egten was daar jarenlang bestuurder en zou met de boekhouding hebben gerommeld.

Verschillende onderzoeken hebben geen bewijs geleverd voor fraude. Wel heeft Sanderink inmiddels bijna 2 miljoen euro aan dwangsommen moeten betalen van de rechter omdat hij de lastercampagne tegen zijn ex niet staakt. Onlangs probeerde hij nog premier Mark Rutte en directeur Klaas Knot van De Nederlandsche Bank (DNB) via mails te overtuigen van haar schuld. Diverse betrokkenen vermoeden dat Van Rijbroek Sanderink hierin voedt. Met het beslag hoopt Van Egten te weten te komen wie nog meer dergelijke mails hebben ontvangen.

Telefoon gewist

De beslaglegging door de deurwaarder ging niet gemakkelijk. Nadat Sanderink hem en de inspecteur verbaal had bedreigd, stelde directielid Erik Hermsen een time-out voor om de topman in een aparte kamer tot bedaren te brengen. De telefoon van Sanderink werd in een afgesloten kast gelegd.

„Toen ze in die kamer zaten, is op afstand de inhoud van de telefoon van Sanderink gewist”, zo blijkt uit het proces-verbaal, aldus Tjiam. „Terwijl Sanderink niet bij zijn telefoon kon, en Hermsen wel bij de zijne.” Hij vermoedt dat een seintje is gegeven aan iemand die bij Sanderinks telefoon kon. „En op vernietigen van bewijsmateriaal waarop beslag is gelegd staat tot vier jaar celstraf.”

De actie dreigde niet alleen de naam van Sanderink verder te bezoedelen, maar ook die van financieel directeur Hermsen en Strukton zelf, dat in een lastige periode verkeert. Het bouwbedrijf boekte de afgelopen jaren verliezen op slechtlopende infra- en bouwprojecten. Daar kwamen de stikstof- en coronacrisis nog overheen.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt stelden vorige week Kamervragen over de gang van zaken. Sanderinks IT-bedrijf Centric verzorgt diensten voor onder meer DNB. Moest de overheid wel zaken doen met dit soort ondernemers?

Waar ze de strijd tussen Sanderink en Van Egten eerder nog hadden afgedaan als een privézaak, grepen de commissarissen van moederbedrijf Oranjewoud nu wel in. Tijdens de laatste dagen van 2020 oefenden ze samen met een directielid van Centric druk uit op Sanderink om op te stappen. „Er moest iets gebeuren in deze onhoudbare situatie”, verklaart de voorzitter van de raad van commissarissen van Oranjewoud, Herman Spenkelink.

Maandag gaf Sanderink – tegen de verwachting in – gehoor aan de oproep om af te treden. Hij blijft wel eigenaar van de bedrijven. Formeel betekent het dat hij zich nog slechts op aandeelhoudersvergadering mag bemoeien met de bedrijven. Maar meerdere betrokkenen vragen zich af het geen stap „voor de bühne” is. „De vraag is of het een toneelstukje is waarbij hij achter de schermen aan de touwtjes blijft trekken, of dat hij het echt opgeeft”, zegt een voormalig Centric- bestuurder. Volgens Spenkelink is Sanderink geen bestuursvoorzitter meer. „De kunst is dit op een juridische maar ook menselijk bevredigende manier te doen. Het blijven toch zijn bedrijven.”