Raad blokkeert sloop in Rotterdamse Fazantstraat

Carnisse Het is een nieuwe wending in het woonbeleid van de stad: vier coalitiepartijen zijn tegen grootschalige sloop in de Fazantstraat.

Er is al een diverse mix van woningen in de Fazantstraat in Carnisse, zegt Gerben van Dijk van ChristenUnie-SGP: „Van buiten lijken de woningen hetzelfde, maar van binnen zijn ze verschillend.” Foto Melissa Fenijn

De geplande sloop van 216 woningen in de Fazantstraat in Rotterdam-Zuid is van de baan. Niet alleen de oppositie in de gemeenteraad keurt de plannen van bouwwethouder Bas Kurvers (VVD) af, voor het eerst ook het grootste deel van de coalitie: GroenLinks, PvdA, D66 en ChristenUnie-SGP.

Het is een nieuwe politieke wending in de context van fel bewonersprotest, media-aandacht en de landelijke verkiezingen in maart.

De bewoners in de Fazantstraat zijn opgelucht over het nieuws dat dinsdag uit het stadhuis kwam. Zoals Marleen van Es, die al 27 jaar in de straat in de wijk Carnisse woont: „Ik had dit natuurlijk wel gehoopt, maar je hoort vaak in de politiek dat plannen gewoon door worden gedrukt.”

In september kregen Van Es en haar buren bericht van de gemeente. Twee vrouwen in blauwe hesjes liepen door de straat, wenkten haar en gaven een brief. Van Es: „Eén van hen zei: ‘Ik heb geen goed nieuws voor u: uw huis wordt gesloopt’.”

In de weken die volgden verenigden bewoners zich om te protesteren. Op veel ramen in de Fazantstraat hangen nu blauwe posters met gele en witte letters: ‘Slopen? Wij blijven’. Politici en journalisten kwamen luisteren bij de bewoners.

Lees het artikel Ineens 5.000 sociale woningen minder in Rotterdam

Met resultaat: coalitiepartijen die eerder veel kritiek kregen voor het instemmen met sloop van de Tweebosbuurt in Rotterdam-Zuid, met name de PvdA en GroenLinks, keren zich nu tegen dit collegeplan.

„De gesprekken met bewoners en de rondleiding in de straat hebben ons overtuigd”, zegt PvdA-raadslid Co Engberts. „Slopen is hier gewoon geen goed plan.” D66-raadslid Robin de Roon: „Ja, de woningen zijn wat aan de kleine kant, maar de fundering is op orde en veel bewoners hebben geïnvesteerd in hun woning.”

Geen onteigening én geen sloop dus, zeggen beiden. De Roon: „Onteigening grijpt heel diep in in het leven van de bewoners. Daar moeten we als raad heel voorzichtig mee zijn.”

Met een amendement zetten de vier coalitiepartijen deze week een streep door de herstructureringsplannen. De overige twee coalitiepartijen VVD en het CDA blijven vóór.

Wat behelsden de plannen eigenlijk? Waarom moest er gesloopt worden?

Het stadsbestuur wil de wijk Carnisse in het stadsdeel Charlois verbeteren. Honderden woningen krijgen een opknapbeurt, de wijk moet groener worden, slapende Verenigingen van Eigenaren (VvE) moeten worden geactiveerd en huisjesmelkers worden aangepakt. Dat plan krijgt wél steun van de gemeenteraad.

Meer middensegment

De Fazantstraat was een belangrijk onderdeel van deze plannen. Het college wilde een groot deel van de 289 adressen in deze straat laten slopen; in totaal 216 woningen (84 koopwoningen en 132 huurwoningen, plus 7 bedrijfsruimtes). Daarvoor in de plaats moesten 42 duurdere eengezinswoningen en 118 appartementen in het middensegment komen – en 51 woningen zouden moeten worden samengevoegd of vergroot.

De bouwplannen van het college passen binnen het Nationaal Programma Rotterdam Zuid (NPRZ), een langjarig rijksprogramma om de achterstanden op het gebied van werk, scholing en huisvesting weg te werken. Met meer nieuwbouw voor mensen met midden- en hogere inkomens wil het stadsbestuur ‘veerkrachtige wijken’ creëren, zo is het idee.

De Fazantstraat leek daarbij vooral een praktische keuze van het college. De school aan het einde van de straat komt leeg te staan. „Deze verhuizing biedt de mogelijkheid een maatschappelijke voorziening en parkeervoorziening te realiseren tezamen met intensieve verbetering van de buitenruimte”, aldus het collegeplan. Verbetering van de centraal gelegen Fazantstraat moet op de héle wijk uitstralen. PvdA’er Engberts: „Maar als je door de wijk loopt, zouden net zo goed andere straten in aanmerking kunnen komen.”

Een meerderheid van de raad heeft zich nu tegen grootschalige sloop uitgesproken. „We hebben er moeite mee om goede woningen te slopen in deze tijd waarin een enorme behoefte is aan woningen”, zegt Gerben van Dijk van de ChristenUnie-SGP. Er is nu al een mix van diverse woningen in de Fazantstraat, zegt hij. „Van buiten lijken de woningen hetzelfde, van binnen zijn ze verschillend.” Een voorbeeld hiervan is Marleen van Es, die 19 jaar geleden de bovenetage erbij kocht en de woningen samenvoegde.

Astronomisch bedrag

Zowel de oppositie als de vier coalitiepartijen vallen ook over de kosten van sloop- en nieuwbouw. In eerste instantie ging de gemeente uit van 52 miljoen euro, later is dat bijgesteld tot 58 à 60 miljoen. Het opkopen van de woningen voor sloop, waarbij het Rijk ongeveer de helft zou bijdragen, blijkt duurder dan gedacht.

Leefbaar Rotterdam-raadslid Hans van Putten vindt het „volstrekt onnodig zo’n astronomisch bedrag” in één straat te investeren. „Dan leg je zo’n 300.000 euro per woning bij, terwijl dat nauwelijks zoden aan de dijk zet voor de rest van de wijk.”

Ook PvdA’er Engberts en D66’er De Roon denken dat meer straten in de wijk kunnen worden opgeknapt van dit bedrag. „Wij willen nog steeds dat de gemeente investeert in de renovatie van panden in deze straat, dat sommige kleine woningen worden samengevoegd en de buitenruimte wordt aangepakt”, zegt Engberts. „Dan blijven er nog tientallen miljoenen over om ook andere straten te verbeteren in Carnisse.”

Lees het interview‘Je wordt je huis uitgezet met een aai over je bol en een verhuispremie’

Ook GroenLinks wil inzetten op renoveren en samenvoegen van woningen, volgens een persbericht.

Hoewel de sloop van de baan is, verandert er toch iets voor de bewoners van de Fazantstraat. Zij krijgen te maken met de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg). Dit betekent dat zij hun huis niet meer zomaar mogen verkopen, maar eerst moeten aanbieden aan de gemeente. Want er moet echt wel iets gebeuren in de straat, vindt een meerderheid van de raad. „Er zijn blokken met woningen waar nog een hoop werk aan de winkel is”, zegt CU-SGP’er Van Dijk. „De gevels moeten worden aangepakt en de straat is verzakt”, vindt ook Van Putten van Leefbaar Rotterdam.

De Wvg stelt de gemeente bijvoorbeeld in staat zich meer te gaan bemoeien met VvE’s en het samenvoegen van woningen. „Maar dan wel op basis van vrijwilligheid”, zegt Van Dijk. „In overleg met de bewoners.”

VVD-wethouder Kurvers is bereid de plannen aan te passen, zegt hij. „Veel bewoners hebben aangegeven behoefte te hebben aan verbetering van hun woningen, en sommigen willen hierbij ook hulp van de gemeente. Daar kunnen we deels voor zorgen. Ik wil graag samen met de raad tot een passende oplossing komen, waarbij minder sloop een optie is.”