Hoe kunnen we onze dochter (19) van haar stress afhelpen?

Opgevoed Elke week legt Annemiek Leclaire een lezersvraag voor aan deskundigen.

Illustratie Martien ter Veen

Vader: „Mijn dochter van 19 heeft chronische stressklachten. Ze heeft last van trillende handen, nagelbijten, tandenknarsen, ze voelt altijd spanning in haar lichaam. Ze zegt dat ze continu het gevoel heeft dat ze iets moet. Haar studie gaat goed, ze heeft veel vriendinnen, een vriendje. Haar klachten zijn verergerd sinds corona, misschien omdat de mogelijkheden om te ontladen zijn verdwenen – geen van de dingen die ze leuk vindt kunnen doorgaan. Mijn ex-vrouw en ik hebben de indruk dat we haar altijd hebben ondersteund in wie ze is, en niet hebben opgejaagd of bekritiseerd, maar we leggen de lat voor onszelf wel hoog. Ze vindt ons kritisch, zegt ze. We proberen haar over te halen om te sporten, omdat dat onszelf helpt met ontladen, maar tot nu toe zonder succes. Hoe kunnen we haar helpen wat meer te ontspannen?”

Naam is bij de redactie bekend. (Deze rubriek is anoniem, omdat moeilijkheden in de opvoeding gevoelig liggen.) Wilt u een dilemma voorleggen? Stuur uw vraag naar opgevoed@nrc.nl

Verdiep je in haar dromen en ambities

Susan Bögels: „De toename in stress is een maatschappelijk verschijnsel, dat vooral deze generatie jongeren en jong-volwassenen raakt. Factoren zoals de versnelling van ons leven door technologie en sociale media, het gebrek aan vaste banen en betaalbare huizen, de klimaatcrisis, nadruk op waarden als autonomie, succes en uiterlijk, in plaats van relaties en gemeenschapszin, en dan nu de pandemie, dragen hieraan bij. Boven op wat we als ouders aan onze kinderen overdragen, via de opvoeding, onze genen en als rolmodel.

„In plaats van oplossingen aan te dragen die voor jullie werken, kunt u beter zeggen: ‘Ik maak me zorgen om je, omdat je zoveel moet van jezelf. En soms vraag ik me af wat mijn en onze bijdrage daarin is geweest.’ Verdiep je in haar dromen en ambities, haar twijfels en onzekerheden.

„Laat weten dat jullie er altijd voor haar zijn, juist als het niet goed gaat. Die onvoorwaardelijke aandacht en liefde, de aandacht voor het proces ongeacht het resultaat, geeft ons het gevoel dat we niets ‘moeten’ om geaccepteerd te worden. Dat we al goed en heel zijn zoals we zijn. En als je dat gesprek tijdens een lange wandeling in het bos of langs zee voert, pak je ook nog de ontspannende effecten van bewegen in de natuur mee!”

Praat met haar over wat haar dwarszit

Liesbeth Groenhuijsen: „Soms hoeft iets even niet te worden opgelost. Onderdeel van het probleem is immers dat ze al zoveel moet. Sociale contacten, een relatie, een studie – al die ontwikkelingstaken gaan zo te lezen hartstikke goed. Mogelijk is het een kind dat nu eenmaal gevoelig is voor spanningen en die zijn er bij bossen op deze leeftijd.

„Stel haar vooral niet meer iets voor wat in het verleden al niet werkte. Jullie antwoord is ‘sporten’, omdat dat voor jullie werkt. Door haar dat aan te bevelen zegt u eigenlijk: ‘Eigen schuld, als ik jou was had ik het al lang opgelost.’ En ze ervaart jullie al als kritisch!

„Praat liever met haar over wat haar dwarszit. Versterk haar in haar eigen probleemoplossend vermogen. Maar geef haar ook mee dat ze het even mag laten, omdat ze al genoeg aan haar hoofd heeft.

„Herkennen jullie zelf iets in deze omgang met stress? Zeg haar dat: ‘Het is lastig maar er is goed mee te leven.’ Dat kan een kind dat stressgevoelig is hoop, wijsheid en rust geven.

„Kinderen moeten hun eigen stress mogen voelen en leren oplossen. Soms is het genoeg om er als ouders ‘te zijn’, met een begrijpende blik en haar lievelingsgerecht.”

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.