Hoe kan waakhond ACM Apple Pay in toom te houden?

Betaaldiensten Waakhond ACM wil meer gereedschap om de dreigende dominantie van Big Tech op de betaalmarkt te kunnen reguleren.

Foto Getty

Ze lijken al jarenlang als een dreigende wolk boven de betaalsector te hangen: de grote technologiebedrijven Apple, Amazon en Google. De vrees is dat de overheersing van deze Amerikaanse bedrijven in online advertenties, webwinkelen en smartphonebesturingssystemen, overslaat naar de sector die nu nog wordt gedomineerd door banken en creditcardmaatschappijen. Zoals Tencent (WePay) en ANT (Alipay) dat al bewerkstelligd hebben in China.

Kartelwaakhond Autoriteit Consument & Markt (ACM) concludeert in een dinsdag gepubliceerd rapport over de rol van ‘Big Tech’ in betalen dat die dreigende wolk nog niet tot onweer heeft geleid. Tot nu toe heeft slechts 11 procent van de Nederlandse consumenten online betaald met Apple, Google of Amazon Pay. iDeal is veel wijdverbreider. 99 procent van de Nederlanders gebruikte die door de gezamenlijke Nederlandse banken opgezette betaalmethode wel eens.

Op een iPhone kunnen consumenten alleen betalen met Apple Pay

ACM schrijft dat de grote techbedrijven hierdoor nu vooral een positieve rol hebben. „[Ze zorgen voor] innovatieve druk op de banken om net als de Big Techs met betaaldiensten met groter betaalgemak te komen.”

Toch ziet de toezichthouder aanleiding in de bevindingen om te waarschuwen voor te grote marktmacht van de grote techbedrijven. Uit het onderzoek blijkt namelijk dat de potentie van hun betaalmethodes groot is. Zo verwacht 28 procent van de consumenten over een jaar wel een betaling te hebben gedaan met hun online betaaltechnieken. Bijna 50 procent denkt dan afgerekend te hebben met de smartphone, die op techniek draaien van Apple of Google’s Android. Vooral onder jongeren is de bereidheid de bankkaart in te ruilen voor met de mobiel afrekenen groot.

Platforms openstellen

Lees ook de column van Marc Hijink over de plannen van Apple: Apple Pay is nog maar stap één

Om te voorkomen dat deze groei omslaat in marktdominantie, wil ACM techbedrijven dwingen hun technieken en platforms open te stellen voor concurrenten. Daarmee doelt ACM vooral op Apple: op de iPhone is alleen te betalen met Apple Pay. Hierdoor moeten banken wel Apple Pay afnemen om klanten de mogelijkheid te geven met hun mobiel te betalen.

Ook zal ACM de Big Tech willen dwingen tot eerlijke, openbare tarieven. Nu is een transactie met Apple Pay volgens ingewijden – betaalinstellingen mogen van Apple niks zeggen – twee tot drie keer zo duur als een iDeal- of betaalpastransactie. Die hogere kosten worden uiteindelijk door de consument betaald, via hogere tarieven voor een bankrekening. Die zijn nu in Nederland nog relatief laag.

ACM zegt nu de machtsmiddelen te missen om de techbedrijven te dwingen. Ze lobbyt er daarom voor dat Big Tech ook onder de Europese betaalregels PSD2 komen te vallen. Die dwingen nu banken en betaalinstellingen al tot het openstellen van hun platformen. Ook wil ACM vooraf kunnen ingrijpen, en niet pas achteraf, zoals nu alleen kan. „Achteraf ingrijpen is minder effectief, omdat de markt dan al onomkeerbaar is veranderd.”

Lees meer over innovaties in het betaalverkeer: De revolutie in het betalingsverkeer slaat in Nederland nog niet aan