Opinie

Taboe op de ‘overgang’ moet verdwijnen

Gezondheid Doordat overgangsklachten onbespreekbaar zijn, belanden veel vrouwen ten onrechte in de ziektewet met een ‘burn out’. Praat erover, zeggen en .
De menopauze is nog altijd een taboe-onderwerp.
De menopauze is nog altijd een taboe-onderwerp. Foto Sabine Joosten

‘Hé Mieke, hoe is het?” „Nou, Bram, best waardeloos eigenlijk. Ik heb toch zo’n last van de overgang!” Het is lastig om je zo’n gesprek tussen collega’s bij de koffieautomaat – of in coronatijd: in Teams of Zoom – voor te stellen. Al helemaal ongeloofwaardig wordt het als Mieke een vijftigjarige medewerker is en Bram haar 35-jarige leidinggevende. Toch zouden deze ‘Bram’ en alle andere leidinggevenden in Nederland er goed aan doen om de overgang van alle ‘Miekes’ serieus te nemen. Door het taboe dat nog steeds rond de menopauze hangt, verspillen we namelijk onnodig gezondheid, levensvreugde en productieve arbeidsjaren.

De beroepsvereniging van gynaecologen, de NVOG, heeft 2020 uitgeroepen tot het jaar van de overgang; een goede aanzet om het onderwerp uit de duisternis te trekken.

Niet sexy

Stevig ondergesneeuwd door corona, maar toch, ontdekten pers, media en BN’ers de menopauze. Het onderwerp is nog steeds niet sexy, maar het begint zowaar een beetje aandacht te krijgen.

Er is alle reden om als maatschappij dit momentum vast te houden. In Nederland zijn tussen de 1 en 1,5 miljoen vrouwen in de overgang. Daarvan ondervindt 85 procent klachten, variërend van kleine kwaaltjes tot ernstige en zelfs invaliderende problemen.

Lees ook: Over de overgang praat je niet als vrouw

Uit Nederlands onderzoek blijkt dat een derde van het arbeidsverzuim onder vrouwen tussen de 45 en 60 jaar hiermee samenhangt. De overgang is dus groot in aantallen en impact. Het raakt de kwaliteit van leven en de gezondheid van vrouwen en reikt van de zorg tot de economie. Los van persoonlijk ongemak en leed, hebben vrouwen van vijftig tegenwoordig nog een werkzaam leven van zeventien jaar voor de boeg. Toch komt de overgang niet of nauwelijks voor in het gezondheids- en vitaliteitsbeleid van bedrijven.

Ook de zorg voor vrouwen in de overgang is nog bepaald niet optimaal. Zelfs zorgprofessionals doen klachten als opvliegers, stemmingswisselingen of gewichtstoename soms af als „dat hoort er nou eenmaal bij”. In andere gevallen krijgen vrouwen zelfs een compleet verkeerd vinkje in hun medisch dossier. ‘Burn-out’, depressie, of anderszins psychisch.

Voedingssupplementen, fyto-oestrogeen smoothies en andere commerciële verzinsels zijn geen vervanging voor adequate zorg bij problemen die echt serieus kunnen zijn

Ondertussen duiken commerciële partijen zonder medische opleiding of achtergrond in het ontstane gat. Maar voedingssupplementen, fyto-oestrogeen smoothies en andere commerciële verzinsels zijn geen vervanging voor adequate zorg bij problemen die echt serieus kunnen zijn.

Betere zorg begint met het erkennen en herkennen van de klachten. Niet alleen door zorgprofessionals, maar vooral door de betrokken vrouwen zelf. Het is bijna schokkend in onze eigen praktijk te merken hoe weinig vrouwen weten en begrijpen van hun eigen lijf, zeker rond het eind van hun vruchtbare leven.

Slaapproblemen zijn bijvoorbeeld logisch te verklaren uit de biologie van het vrouwenlijf. De – vaak eenvoudige – oplossingen liggen daarmee ook voor het oprapen. In veel gevallen is er met leefstijlaanpassingen en andere relatief simpele middelen wél wetenschappelijk onderbouwde, effectieve zorg te bieden.

Maar nog vóór je over de klachten en de oplossingen kunt praten, zou het helpen als iedereen weet dat ‘de overgang’ er gewoon bijhoort en geen aanstellerij is. Uiteindelijk is het heel simpel: ook leuke meisjes worden vijftig.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.