RIVM: kwetsbaren op lange termijn hardst geraakt door pandemie

De coronapandemie heeft op de lange termijn ingrijpende gevolgen voor kwetsbare groepen als ouderen, lager opgeleiden, jongeren en mensen met gezondheidsproblemen, stelt het RIVM vrijdag in een onderzoek. Volgens de onderzoekers „verscherpt de pandemie ook tegenstellingen tussen generaties”, waarbij jongeren vooral het gevoel hebben in hun vrijheid te worden beperkt om ouderen te beschermen.

Het instituut verwacht dat het coronavirus net als andere virussen een gezondheidsrisico zal blijven, ook als er een vaccin beschikbaar komt. Covid-19 eindigt waarschijnlijk tussen de belangrijkste doodsoorzaken van 2020. De onderzoekers stellen dat de ziektelast (het totale aantal verloren levensjaren) van het coronavirus vijf keer zo hoog is als bij normale griep; zonder maatregelen zou de ziektelast nog groter zijn geweest.

In de coronacrisis zijn Nederlanders ongezonder gaan leven: het aantal mensen met overgewicht is toegenomen en rokers steken vaker een sigaret op. Daarnaast neemt de ziektelast toe doordat specialistische zorgbehandelingen worden uitgesteld. Het RIVM constateert dat de pandemie ook gevolgen heeft voor de geestelijke gezondheid. Een op de drie Nederlanders voelt zich somberder dan voor corona, eenzelfde aantal ervaart meer stress en angst dan voor de crisis. Toch stellen de onderzoekers dat de pandemie niet alleen negatieve gevolgen heeft voor de samenleving. Zo is volgens het RIVM de zorg op afstand verbeterd, zijn ouderen handiger geworden met techniek en hebben werknemers door het thuiswerken meer tijd kunnen doorbrengen met hun gezin.

Kijkend naar de maatregelen stelt het RIVM vast dat tijdens de eerste fase van de pandemie te weinig aandacht is geweest voor zaken als eenzaamheid, het belijden van een geloofsovertuiging, de kwaliteit van leven en zingeving. Voor de toekomst adviseren de onderzoekers aan beleidsmakers om zich meer in te zetten voor het voorkomen van sociale problemen als schulden en stress.

Dit artikel maakt ook deel uit van ons liveblog: RIVM meldt 5.790 positieve tests en 84 nieuwe sterfgevallen