Onrust in 50Plus om kandidatenlijst Tweede Kamer

Tweede Kamerverkiezingen Met het aantreden van Liane den Haan als lijsttrekker hoopte 50Plus dat het het interne gekrakeel afgelopen zou zijn. Maar in de opmaat naar de Tweede Kamerverkiezingen is er toch weer onrust. Nu over de kandidatenlijst.

De nieuwe lijsttrekker van 50Plus, Liane den Haan.
De nieuwe lijsttrekker van 50Plus, Liane den Haan. Foto Koen van Weel/ANP

Stop de ruzies en conflicten, was afgelopen oktober het advies van opiniepeiler Maurice de Hond aan de leden van 50Plus. Hij kwam ermee in het weekeind dat Liane den Haan, afkomstig van ouderenbond ANBO, door de leden op het schild werd gehesen als de nieuwe lijsttrekker. Ze was de opvolger van het met slaande ruzie vertrokken partijboegbeeld en politiek leider, Henk Krol. Den Haan moest de partij weer politiek relevant maken en vooral een einde maken aan de interne ruzies en machtspelletjes.

Maar het rommelt weer in de partij, dit keer over de kandidatenlijst voor de Tweede Kamer die vrijdag gepresenteerd wordt. Zittende fractieleden zagen zich gepasseerd door onbekende nieuwkomers en hebben er inmiddels de brui aan gegeven.

Fractievoorzitter Corrie van Brenk heeft haar reguliere overleg met partijvoorzitter Jan Nagel, politiek leider Den Haan en het overige bestuur opgezegd: de fractie zit gefrustreerd en geïsoleerd van de partij in de Tweede Kamer. En intern worden de messen geslepen om de vrijdag gepresenteerde kandidatenlijst te torpederen.

Scepsis van de kiezer

Maurice de Hond presenteerde afgelopen zondag zijn jongste peiling, waarin 50Plus één zetel scoort. Hij waarschuwde dat het voor de partij nog een „hele klus” zal zijn om de „scepsis” van de kiezer te overwinnen. Ondanks de komst van Den Haan. En ondanks de waarschuwing van Nagel dat 50Plus het bij de verkiezingen in maart wel kan vergeten als de interne ruziecultuur niet stopt.

Maar de sfeer lijkt nog niet verbeterd. Van Brenk bevestigt dat zij met niemand van het bestuur praat. „Ik ga niet meer door met deze partij, dus ik spreek ze ook niet meer.” Fractielid Gerrit-Jan van Otterloo zag zich vorige week gepasseerd door onbekende nieuwelingen op de kandidatenlijst en houdt het, gefrustreerd, ook voor gezien: „Ik heb tien jaar parlementaire ervaring, maar ze kozen voor kandidaten zonder ervaring.”

En dan is er nog Leonie Sazias, de vice-fractievoorzitter, in 2017 nog goed voor 51.736 voorkeurstemmen. De oud-presentatrice had op een hoge plek gerekend, al was het maar omdat zij in oktober campagne had gevoerd voor Den Haan, die het voor het lijsttrekkerschap moest opnemen tegen Van Brenk. Maar na twee sollicitatierondes kwam Sazias erachter dat ze niet eens bij de eerste tien op de lijst stond.

De drie fractieleden zijn niet de enigen met groeiende irritatie over de kandidatenlijst die morgen formeel wordt gepresenteerd, maar in beperkte kring al circuleert. Zo is er onvrede over de nummer twee, Raymond Brood, tot voor kort een VVD’er zonder wortels in de partij. Over nummer drie, Ellen Verkoelen, afkomstig uit het CDA en sinds 2018 fractievoorzitter voor 50Plus in de gemeenteraad van Rotterdam. Ze was volgens partijgenoten nauw betrokken was bij de interne partijstrubbelingen van de afgelopen maanden. Of over de nummer vier, Martin Nijkamp, lid van de Raad van Bestuur van Robeco, maar verder nauwelijks bekend binnen de partij. Intern wordt opstand voorspeld als het bestuur met deze lijst naar de leden gaat.

Dna-profiel van 50Plus

Uitgerekend in de week van de presentatie van de kandidatenlijst verscheen donderdag het boek van oud-partijvoorzitter Geert Dales, over de recente crises die hij vanaf 2018 tot zijn vertrek, mei 2020, meemaakte: Tien zetels: hoe 50Plus ten onder ging en wat we daarvan leren. Dales maakte de hoogtijdagen van de partij mee, toen 50Plus goed was voor 8 tot 10 zetels in de peilingen, maar ook de neergang naar één zetel in de afgelopen maanden.

Dales geeft in het boek een duidelijk antwoord op de vraag of het Den Haan wel gaat lukken om 50Plus bij elkaar te houden: er is geen kruid gewassen tegen misstanden in een organisatie met zoveel dubbele bodems en geheime agenda’s. Een nieuwe lijsttrekker lost dat ook niet op. Dales: „Tegen dit dna-profiel (van de partij) is geen kruid gewassen.”