De notenpresenteerbak is de ultieme nodeloze plastic verpakking

Groen doen Elke week gidst NRC je richting een duurzaam leven.

Foto Getty Images

Als ik een komkommer was, zou ik zeggen: je hebt het tegen de verkeerde. Steeds komen discussies over plastic afval op de folie om de komkommer. Misschien is dat pure irritatie – dat gehannes aan het aanrecht met zo’n groentecondoom! – want er zijn in de supermarkt plastic verpakkingen te vinden waar veel meer aan te verbeteren valt.

Vergelijk de komkommerhoes eens met de zak voor notenmix, en als we toch bezig zijn, met het notenpresenteerbakje.

Een goede verpakking beschermt tegen bederf, is gemaakt van zo min mogelijk materiaal en is recyclebaar. Een komkommer is kwetsbaar. Bij landbouwgewassen is de teelt doorgaans veel vervuilender dan de verpakking. Als een hoes voorkomt dat je een groente weggooit, is dat dus nuttig. Het komkommerhoesje wordt door afvalbedrijven gescheiden en zo goed mogelijk gerecycled, en bovendien weegt het bijna niks. Zeker minder dan 1 gram, lager gaat de keukenweegschaal niet. Drie punten voor de komkommer.

Dan de verpakkingen van notenmixen en studentenhaver. Die zijn vaak gemaakt van plastic dat gecoat is met aluminium. Door dat metaallaagje zijn de zakken niet recyclebaar: ze moeten bij het restafval.

Dat metaal is „nodig voor de houdbaarheid”, mailt Albert Heijn, waar ik ter inventarisatie vier kilo nootjes kocht in verschillende verpakkingen. Maar AH verkoopt ook noten in transparante plastic zakken en bakjes. In een doorzichtige zak blijken de noten even lang houdbaar als in een gecoate zak: een maand of vijf. De doorzichtige zakken zijn ook iets lichter.

Waarom dan toch coaten? Volgens AH is dat beter voor gebrande noten (die zijn bederfelijker dan ongebrande). Maar bij AH en andere supermarkten zijn er genoeg gebrande noten te vinden die wél in doorzichtig plastic zitten. Niet alleen in zakken, maar ook in presenteerbakjes voor mensen die thuis geen schaaltjes hebben.

Die bakjes, waarom bestaan ze? Noten blijven minder lang goed in zo’n bakje, beaamt AH – gezien de tht-datum scheelt het maanden. Ook zijn die bakjes van veel meer plastic gemaakt dan notenzakken. Een zak weegt circa 6 gram, een bakje 16 gram. De klant merkt dat niet, want juist op het bakje staat „>15% minder plastic”. Dat is vergeleken met de vorige versie van de bakjes, legt de woordvoerder uit. Aha. „In de toekomst gaan we dit duidelijker communiceren.” Intussen onderzoekt AH ook wat er beter kan met die coating.

Ik heb een simpel idee: weg met de kekke bakjes. Zelfs in een gewone plastic zak zijn noten maanden houdbaar. Daar kunnen ook hamsteraars niet tegen zijn.