Voorstel: alle vormen van onvrijwillige seks strafbaar als verkrachting

Rechtspraak Met zijn nieuwe wetsvoorstel wil minister Grapperhaus de drempel verlagen voor aangifte bij verkrachting.
Minister Ferdinand Grapperhaus.
Minister Ferdinand Grapperhaus. Foto Bart Maat / ANP

Alle vormen van onvrijwillige seks moeten voor de wet strafbaar worden als verkrachting. Dat heeft minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) donderdag voorgesteld in een aangepaste versie van zijn eerdere wetsvoorstel over dit onderwerp. Eerder wilde Grapperhaus voor de wet een onderscheid maken tussen verkrachting en onvrijwillige seks. Daar kwam kritiek op. Vrouwenrechtenspecialisten noemden het onderscheid vorige maand nog „kunstmatig”, en „niet in het belang van het slachtoffer”.

Door alle vormen van onvrijwillige seks gelijk te stellen aan verkrachting wordt de drempel voor aangifte van verkrachting verlaagd, zo hoopt het ministerie. Hierdoor kan de straf hoger uitvallen dan in het oude voorstel het geval is, omdat verkrachting een ernstig misdrijf is.

„Seksueel grensoverschrijdend gedrag komt te veel voor en de gevolgen hiervan voor mensen zijn vaak verwoestend en langdurig. Seks hoort altijd vrijwillig en gelijkwaardig te zijn. Dat is de norm. Als hiervan geen sprake is en onvoldoende rekening wordt gehouden met de positie van de ander, dan wordt dit in de nieuwe wetgeving straks aangemerkt als verkrachting”, schrijft minister Grapperhaus bij het wetsvoorstel, dat naar de Tweede Kamer is gestuurd.

Niet alleen voorvechters van vrouwenrechten hadden kritiek op het oude wetsvoorstel. Het voorstel dreigde geen meerderheid te gaan halen in de Kamer, schreef NOS vorige maand. Onder andere de VVD was het oneens met het idee dat wanneer een vrouw zich niet durft te verzetten, het misdrijf van de dader minder groot wordt. De Raad van Rechtspraak eiste op zijn beurt meer duidelijkheid over wat de ondergrens van seksueel handelen was.

Momenteel moeten slachtoffers van aanranding of verkrachting aantonen dat zij zich verzet hebben of dat zij werden gedwongen. Dat aantonen is niet altijd mogelijk, bijvoorbeeld omdat slachtoffers uit angst bevriezen. Hierdoor volgt lang niet uit alle misbruikzaken een aangifte, en door gebrek aan bewijs belanden er nog minder voor de rechter, bleek eerder dit jaar uit onderzoek van Platform Investico en De Groene Amsterdammer. Door de drempel voor aangifte te verlagen, moeten alle vormen van onvrijwillige seks straks strenger veroordeeld kunnen worden. Mensenrechtenorganisatie Amnesty Nederland heeft positief gereageerd de aanpassingen van het wetsvoorstel. Op Twitter schreef die organisatie dat de hardere aanpak „goed nieuws” is.

Twitter avatar amnestynl Amnesty NL 🔴GOED NIEUWS!!🔴 Minister Grapperhaus past wetsvoorstel aan: alle vormen van onvrijwillige seks worden strafbaar als verkrachting. https://t.co/uipedl5z3S