Docent duikt onder om cartoon in klas

Emmauscollege Rotterdam Vijf jaar lang hing er een cartoon in de klas in Rotterdam. Maandag eisten leerlingen verwijdering. De docent is nu ondergedoken.

Het Emmauscollege in Rotterdam.
Het Emmauscollege in Rotterdam. Foto Frank de Roo

Op het Emmauscollege hing de vlag maandag halfstok. Net als andere scholen, herdacht de Rotterdamse havo- en vwo-school de Franse docent Samuel Paty, die werd vermoord omdat hij een spotprent van profeet Mohammed toonde tijdens een les. Nog geen dag later zit een docent van de school zélf ondergedoken, na bedreigingen over een tekening.

De herdenkingsdag voor Samuel Paty begint maandag rustig op het katholieke Emmauscollege, vertelt een betrokkene binnen de school die om veiligheidsredenen anoniem wil blijven. Het kabinet had scholen opgeroepen mee te doen aan de herdenking. Er wordt een minuut stilte gehouden, de rector houdt een praatje. Sommige leerkrachten kiezen ervoor om met leerlingen de cartoonkwestie te bespreken, wat volgens deze betrokkene al tot de nodige spanningen zou hebben geleid. Maar aan het eind van de dag loopt het helemaal mis.

Een aantal islamitische meisjes stapt een lokaal binnen waarover zij hoorden dat er een spotprent van de profeet zou hangen. Het is het lokaal van een leraar die bekendstaat om zijn filosofische inslag. Het prikbord in zijn lokaal hangt vol met uitspraken van onder meer spiritueel leraar Krishnamurti en een foto van de Pakistaanse vrouwenactivist Malala. In de klas hangen ook wel eens afbeeldingen van Socrates of Anne Frank. De docent grijpt de beelden soms aan voor een discussie in de les. In 2015 komt er een tekening bij: een cartoon van Joep Bertrams over de aanslag op satireblad Charlie Hebdo, die dat jaar de Inktspotprijs wint. Daarop staat een onthoofde man in een Charlie Hebdo-shirt, die zijn tong uitsteekt naar de jihadist die hem zojuist heeft onthoofd.

De meisjes willen dat de cartoon van het bord verdwijnt. Ze zeggen dat de docent zich schuldig maakt aan „godslastering”. Er worden andere leerkrachten bijgehaald. De docent probeert uit te leggen dat de man op de cartoon niet de profeet is, maar een jihadist. Het lukt niet tot de meisjes door te dringen. De discussie loopt hoog op en als ze vertrekken, is de cartoon van het prikbord gehaald.

Lees ook over de cartoon van Joep Bertrams en de Inkspotpprijs van 2015

De schooldag is klaar – maar op Instagram en Facebook gaat de rel door. Daar verschijnt een foto van het prikbord met de cartoon, stiekem door een leerling gemaakt. Er wordt gezegd dat de cartoon „een spotprent van onze profeet” is. De docent zou het als bewuste provocatie hebben opgehangen.

Digitaal rechercheonderzoek

Op Instagram wordt de foto breed gedeeld. „Als dit niet heel snel weg wordt gehaald”, schrijft een Instagram-gebruiker, „dan gaan we dit anders aanpakken”. Volgens de politie zijn er ook online bedreigingen tegen de leraar. Intussen loopt er een „fors” digitaal rechercheonderzoek om de afzenders te achterhalen, zegt de politiewoordvoerder. Nog niemand is aangehouden. De wijkagent was de hele dag op school om „de verbinding te zoeken” met leerlingen. Rector Raoul Majewski wil niet ingaan op specifieke vragen, maar laat in een algemeen bericht weten dat er aangifte is gedaan van bedreiging en dat ouders per brief geïnformeerd zijn over de gebeurtenis. De school heeft een ‘zorgteam’ klaar staan om met leerlingen te praten. „Samen moeten we ervoor zorgen dat we in verdraagzaamheid met elkaar in gesprek blijven.”

De bedreigingen worden, in het licht van de aanslagen in Frankrijk en Oostenrijk, zeer serieus genomen. De inschatting van autoriteiten is dat er op dit moment maar weinig nodig is om jihadisten te triggeren tot een daad. Meerdere docenten van het Emmauscollege voelen zich niet meer veilig en de bedreigde docent zit volgens bronnen ondergedoken. Wrang genoeg, zegt een leraar, kunnen de leerlingen die verantwoordelijk zijn voor de lastercampagne, wél weer gewoon naar school.