De schat onder het bed

De honderden erotische tekeningen van de Bloomsbury-schilder Duncan Grant leken kwijt. Maar een kleine groep vrienden paste erop.

Duncan Grant: Zonder titel, c.1946-1959. Foto’s The Charleston Trust © The Estate of Duncan Grant, licensed by DACS 2020.
Duncan Grant: Zonder titel, c.1946-1959. Foto’s The Charleston Trust © The Estate of Duncan Grant, licensed by DACS 2020.

Duncan Grant (1885-1973), gevierd Britse landschaps- en portretschilder, lid van de Bloomsbury Group van Virginia Woolf, tekende vrijende mannen, voor zijn plezier. Maar de tekeningen waren weg, kunsthistorici kenden ze alleen van horen zeggen. Tot in Charleston in Sussex een klein kunstcentrum, gevestigd in een boerderij waar Grant ooit woonde, begin oktober een grote schenking bekendmaakte. Het centrum had een map met 422 erotische tekeningen van Grant cadeau gekregen – een soort Kamasutra voor de herenliefde, met een geschatte waarde van 2,2 miljoen euro.

Duncan Grant had alle reden om zijn blote-mannentekeningen verborgen te houden. In zijn geboortejaar 1885 nam het Britse parlement een wet aan die alle mannelijke homoseksuele seks strafbaar stelde.

Toen Grant de tekeningen maakte, in de jaren veertig en vijftig, was homoseksualiteit nog altijd strafbaar. Pas in 1967 kon Grant, 82 jaar oud, veilig uit de kast komen.

In 1959 had hij zijn erotisch oeuvre geschonken aan Edward Le Bas, een bevriende collegakunstenaar. „Deze tekeningen zijn erg persoonlijk”, schreef Grant op de map. Hij gaf ook aan dat Le Bas over de tekeningen mocht beschikken zoals hem goed dunkte.

Naar nu blijkt, heeft een groep vrienden en minnaars zich de afgelopen decennia over de schat ontfermd. Na de dood van Le Bas in 1966 kwam de map bij galeriehouder Eardley Knollys, ooit de minnaar van de Franse kunstenaar Jean Cocteau.

Knollys gaf de map door aan Mattei Radys, de ex van de veel oudere schrijver E.M. Forster en later de partner van decorschilder Norman Coates. Coates bewaarde de map vele jaren onder zijn bed, tot hij haar deze maand aan kunstcentrum Charleston doneerde.

Alleen op het eerste gezicht ogen de tekeningen expliciet, vertelde Coates aan het Britse dagblad The Guardian. Als je goed kijkt, domineert het seksuele element steeds minder en „dan zie je dat Grants tekenvaardigheid en gevoel voor esthetiek het erotische overstijgen. Dan wordt het onderwerp irrelevant en kijk je naar een verzameling fantastische tekeningen.”