Renée van Wegberg

Foto Jean-Pierre Jans / ANP

Interview

Musicalzangeres Renée van Wegberg was altijd aardig

Nederlandse liedjes Musicalster Renée van Wegberg staat nu in het theater met een soloshow over ‘vrouw zijn’ en in het diepe durven duiken.

Als je de liedjes in de show van Renée van Wegberg beluistert valt er iets op: in veel nummers zit een opdracht. Om het leven lief te hebben, zoals Liesbeth List zingt, om de moed te hebben je niet af te wenden, wat Jenny Arean ooit vroeg, of om los te kunnen laten, net als Maan. Liedjes die oproepen grootser, gedurfder, eerlijker, meeslepender te leven. Dat blijken intentieverklaringen aan haarzelf te zijn.

In de voorstelling Renée Doet De Dames, een vervolg op de show van Hadewych Minis, zingt ze kleinkunst- en poprepertoire van Nederlandse zangeressen. Renée van Wegberg (1984) brak door met haar rol als verteller in de musical Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat, waarvoor ze direct werd genomineerd voor de musicalaward voor beste vrouwelijke hoofdrol. Een volgende nominatie verzilverde ze in 2018 voor het spelen van Liesbeth List in de gelijknamige voorstelling. Dit jaar won ze de prijs opnieuw, voor haar rol in Fun Home. Maar Van Wegberg wilde na tien jaar musicalwereld ook een ander pad bewandelen en staat daarom voor de tweede keer met een soloshow op de planken. Ze behandelt losjes de thema’s die te maken hebben met ‘vrouw zijn’. „Deze show is een oproep om in het diepe te duiken.”

Want dat deed ze de afgelopen jaren, blijkt uit haar verhalen op het podium. „Ik was gelukkig getrouwd, alles ging prima in het leven. Dacht ik. Maar toen had ik een gesprek met een collega en die hield me een spiegel voor. Hij zei dat hij vond dat ik mezelf kleiner maakte. Dat ik slimmer en sterker was dan ik dacht. En opeens doorzag ik mijn gedrag. Het kleiner maken om aardig gevonden te worden en niemand tot last te willen zijn. Ik denk dat veel vrouwen dat doen. Vrouwen zetten vaker een lach op, mannen zijn stoïcijnser, durven zich soms meer uit te spreken.”

Ik moest mijn leven veranderen. Maar dat was doodeng, want ik wist dat het consequenties zou hebben

Hoe maakte ze zich dan kleiner? „Het zat hem in heel veel dingen. Mensen die voordringen bij de kassa en dat ik daar dan niets van zei. Na een optreden enkel een bos bloemen krijgen en niet het geldbedrag dat terloops is genoemd en dat dan ook maar zo laten. Of artistiek. Ik zei soms ‘ja’ op projecten terwijl ik me nooit afvroeg, wil ik dit echt wel? Als ik met de live-band zong afgelopen jaren, dan keek ik altijd naar de muzikaal leider zo van, is het goed? En als ik dan iets wilde veranderen, dan zei ik vaak daarna zoiets van, ‘nou ja, sorry, ik weet het ook niet hoor’. Ik bleef altijd aardig. Mensen vragen mij vaak: ben je afgevallen, je bent zo dun geworden. Terwijl er helemaal niets aan de hand is, ik ben gewoon slank gebouwd. Ik ging mezelf dan verontschuldigen en bleef aardig. Maar waarom? Waar bemoeit iemand zich eigenlijk mee? Al vroeg een oudere dame ook een keer: ‘Passen jouw nieren en alle andere organen nou allemaal in dat lijfje van jou?’ Dat vond ik dan wel weer grappig.”

Het verstikkende schoonheidsideaal voor vrouwen behandelt ze in de show. Halverwege doet ze haar pumps uit en verwisselt die voor sneakers. Ze vraagt aan haar dunne toetsenist hoe vaak hij een opmerking krijgt over zijn uiterlijk. Antwoord: nul keer. „Ik had vroeger flaporen en die zijn tijdens de basisschool rechtgezet. Ik werd er niet mee gepest, maar mijn moeder vond het gewoon mooier en ik vond het prima. Nu denk ik, wow, het is best heftig dat je zo jong in je kind laat snijden. Daarnaast, als ik een jongen was geweest, had ze dat dan ook gedaan?”

Doodeng

Eerlijker zijn, oprechter zijn, daar verlangt ze naar. De zangeressen van wie ze de liedjes zingt, zijn juist vrouwen die niet pleasen. „Jenny Arean heeft schijt aan wat mensen van haar willen horen, ze kiest waar zij zelf achterstaat. Lenny Kuhr heeft nooit de hits geschreven om de hits. Ze wil alleen vertellen vanuit een soort verwondering.”

Van Wegberg wilde zelf ook zo zijn. „Ik moest mijn leven veranderen. Ik had mensen nodig die me zouden stimuleren om alles uit mezelf te halen. Maar dat was doodeng, want ik wist dat het consequenties zou hebben voor mijn huwelijk.” Veel wil ze daar niet over zeggen. „Maar het voelde alsof ik op een klif stond en wist dat ik moest springen, maar ook dat ik er niet zonder kleerscheuren vanaf zou komen. Ik ben uiteindelijk gescheiden. Dat heeft heel veel pijn gedaan, maar het is ook bevrijdend geweest. Ik kleur niet meer zo binnen de lijntjes. Ook niet in de opvoeding van mijn zoontje. We doen nu thuis een spelletje. Als iemand een boer laat, moet iedereen een vinger in zijn neus stoppen. Wie de laatste is, is de snotneus en dat is echt balen hoor. Vroeger zou ik dat nooit hebben toegestaan, nu vind ik het zelfs leuk. Hij vindt het ook heerlijk om bloot rond te rennen en ik denk nu, prima, ren bloot rond. Als we naar buiten gaan, trekken we wel kleren aan. Zomers doe ik wel eens met hem mee.”

Die vrijheid pakt ze ook op het podium. „De eerste dag van dit repetitieproces dacht ik, ik ga duidelijk communiceren wat ik wil. Ook al heb ik minder theoretische kennis dan mijn muzikanten, ik hoef niet te weten of een akkoord ‘A half verminderd’ genoemd wordt, wat ik vind doet er ook toe. Dus ik zeg nu, ‘daar moeten we vertragen, daar moet het ritmisch anders’. En ze luisteren gewoon.” Ze lacht.

„Wat ik tijdens de repetitie wel merkte: ik heb al die jaren veel vrouwen nagedaan. Liesbeth List zingt bijvoorbeeld laag en zwoel.” Ze zet de stem van List even op. „Dat is niet mijn geluid. Alleen, als je anderen zo vaak kopieert is de vraag; wat is mijn stem dan? Maar die heb ik inmiddels gevonden. Ik zing ‘Heb het leven lief’ nu met mijn eigen klank.”

Renée Doet De Dames. Tournee t/m 28 febr. Inl: reneevanwegberg.nl