Ziekenhuizen vragen een coronabonus aan voor álle medewerkers

Ziekenhuizen Donderdag opent het loket voor de ‘zorgbonus’. Ziekenhuizen willen die iedereen geven, tegen het advies van het ministerie in.

April 2020: zorgpersoneel op de corona-IC in het Wilhelmina Ziekenhuis in Assen.
April 2020: zorgpersoneel op de corona-IC in het Wilhelmina Ziekenhuis in Assen. Foto’s Kees van de Veen

Ziekenhuisbestuurders willen bij het toekennen van de zorgbonus geen onderscheid maken tussen IC-personeel en andere medewerkers. Veel ziekenhuizen gaan daarom de coronabonus van duizend euro netto, waarvan het ‘loket’ donderdag 1 oktober opent, aanvragen voor álle medewerkers onder een bepaald salaris. Dit blijkt uit een rondgang van NRC langs tien ziekenhuizen in het hele land.

De ziekenhuizen volgen hierin het advies van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen en de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra. Beide brancheverenigingen adviseren hun leden de bonus aan te vragen voor iedereen die minder dan twee keer modaal (73.000 euro bruto) verdient. De taak om te kiezen wie de bonus precies wel en niet krijgen, wordt hiermee teruggekaatst naar het ministerie van Volksgezondheid.

Medio september publiceerde het ministerie een uitleg over de regeling. Daaruit bleek dat de bonus nadrukkelijk niet bedoeld is voor alle ziekenhuismedewerkers. Er worden zo’n tweehonderd ziekenhuisfuncties opgesomd die (meestal) niet in aanmerking komen voor de bonus, en vijftig functies die er wel voor in aanmerking komen.

Het ministerie schrijft dat de bonus er vooral is voor: „Zorgprofessionals die tijdens de uitbraak van Covid-19 uitzonderlijke prestaties hebben moeten leveren, naast de gewone dagelijkse prestaties.”

Lees ook dit verhaal over de druk op de zorg: Daar gáán we weer – denkt de afdeling

Dat betreft zeker niet iedereen. Het ministerie schrijft: „Voor sommige zorgprofessionals is het werk grotendeels stil komen te liggen. Ook zijn er zorgprofessionals die hun werk in aangepaste vorm hebben kunnen uitvoeren, waardoor zij geen aanvullende risico’s hebben gelopen.”

Op de lijst van functies die in principe niet in aanmerking komen voor de bonus staan bijvoorbeeld oncologieverpleegkundigen en facilitair medewerkers.

Het ministerie wilde de selectie overlaten aan de werkgever. „Die kan bepalen of er een bijzondere prestatie is geleverd tijdens de crisis”, zegt een woordvoerder. „We hebben de bonusregeling ruim opgezet en binnen dat kader kunnen werkgevers zelf een afweging maken.” Middels steekproeven wilde het ministerie de aanvragen controleren.

‘Onderscheid niet wenselijk’

Maar veel ziekenhuizen hebben er geen trek in om zelf te gaan kiezen wie de bonus wel krijgt en wie niet. „Het maken van onderscheid tussen functies vindt de NVZ niet wenselijk, noch uitvoerbaar”, schrijft de branchevereniging van ziekenhuizen. „Alle zorgmedewerkers hebben bijgedragen aan het bestrijden van de coronacrisis.”

De NVZ hanteert wel een salarisgrens – dezelfde als het ministerie – van 73.000 bruto bij een voltijd dienstverband. De branchevereniging van academische ziekenhuizen adviseert iets vergelijkbaars: een bonus voor alle medewerkers tot en met salarisschaal 12 die in het ziekenhuisdeel werken – en dus niet alleen aan onderzoek en onderwijs.

Ziekenhuizen door het hele land hebben al besloten de bonusaanvraag te doen voor al het personeel met een salaris onder die grens. Zo ook het Albert Schweitzer ziekenhuis in Dordrecht. „Als je de lijsten bekijkt met een blik van wie wel en wie niet, voelt dat zo ontzettend oneerlijk”, zegt Peter van der Meer, bestuursvoorzitter. „We hebben echt met z’n allen de crisis bestreden. Een deel van de mensen op de voorgrond, een ander deel op de achtergrond.”

Ziekenhuizen hebben er geen trek in te bepalen wie er wel of geen bonus krijgt

Van der Meer noemt voorbeelden van medewerkers die hij niet tekort wil doen. „Onze afdeling opleidingen heeft er bijvoorbeeld voor gezorgd dat er in no time cursussen zijn gemaakt om de gewone verpleegkundigen over de intensive care te leren. En de mensen van het magazijn waren elke dag op de afdelingen om te inventariseren hoeveel beschermingsmiddelen er nog waren.”

Ook onder de schoonmakers gaat Van der Meer niet kiezen. „Schoonmakers van de intensive care krijgen de bonus. Maar de rest van het gebouw grondig schoonmaken was ook nodig. Die mensen zitten in hetzelfde team. Ik gun het die hele groep van harte.”

Foto Kees van de Veen

500 euro voor iedereen beter

Van der Meer weet dat de bonus niet voor het hele personeelsbestand bedoeld is. „500 euro bonus voor íedereen was misschien verstandiger geweest dan 1000 euro voor een deel. Maar achteraf is iedereen wijs.”

Inge de Wit, bestuurder van het ziekenhuis SJG in Weert, maakt ook geen onderscheid in functies: „Dat zijn geen keuzes die ik ga maken. Als we beleid implementeren, moeten we dat goed kunnen uitleggen.”

Naast reguliere ziekenhuizen door het hele land zeggen grote academische ziekenhuizen zoals het UMC Utrecht en het Radboud UMC desgevraagd het beleid van hun branchevereniging te volgen.

Ziekenhuizen kunnen de subsidie tot en met 29 oktober aanvragen. Het ministerie heeft aangegeven uiterlijk binnen dertien weken te besluiten over de aanvraag. Het kabinet zegde eerder toe te proberen de bonus vóór Kerst over te maken.

Met Prinsjesdag is een tweede bonus van vijfhonderd euro toegezegd voor het zorgpersoneel. Het totaalbedrag van de bonussen is begroot op zo’n 2 miljard euro.