EU erkent Loekasjenko niet langer als president Wit-Rusland

Verkiezingsfraude Alle 27 lidstaten van de Europese Unie gaan hun betrekkingen met Wit-Rusland herzien. Over economische of persoonlijke sancties is nog geen consensus.
Aleksandr Loekasjenko woensdag op het presidentieel paleis in Minsk.
Aleksandr Loekasjenko woensdag op het presidentieel paleis in Minsk. Foto Maxim Gutsjek/Belta

De Europese Unie erkent Aleksandr Loekasjenko niet langer als rechtmatig president van Wit-Rusland. Zijn herverkiezing is vorige maand eerlijk noch vrij verlopen, schrijven de lidstaten, en het ontbreekt hem daarom aan enige vorm van democratische legitimiteit. Woensdag liet Loekasjenko zich beëdigen, ondanks felle tegenstand uit binnen- en buitenland.

„Het standpunt van de Europese Unie is helder: de Wit-Russische bevolking heeft het recht om vertegenwoordigd te worden door degene die zij kiezen in nieuwe, inclusieve, transparante en geloofwaardige verkiezingen.” Tot die worden uitgeschreven, herziet de Europese Unie haar betrekkingen met Minsk, bezweert EU-buitenlandchef Josep Borrell. Dat betekent volgens zijn woordvoerder ook dat er verder wordt gesproken over sancties tegen de regering van Loekasjenko, of de president zelf. Duitsland suggereerde eerder deze week dat Loekasjenko op een internationale sanctielijst moeten komen.

Inauguratie

Hoewel de lidstaten unaniem zijn in het niet langer erkennen van Loekasjenko’s mandaat, zijn bepaalde landen nog tegen sancties. De woordvoerder benadrukt dat er desondanks nog wel sprake is van contact met diens regering. De president zelf weigert al geruime tijd iedere vorm van communicatie met de Europese Unie. Woensdag werd Loekasjenko tijdens een onaangekondigde en afgeschermde ceremonie in Minsk voor de zesde keer beëdigd als president van Wit-Rusland. Daarmee heeft hij de crisis alleen maar verergerd, zegt Borrell’s zegsman.

Sinds de verkiezingen van zondag 9 augustus – die Loekasjenko volgens de Kiescommissie met ruim 80 procent van de stemmen won – wordt in Wit-Rusland onafgebroken gedemonstreerd. Loekasjenko’s veiligheidstroepen reageren met harde hand. Woensdag werden verspreid over het land 364 mensen gearresteerd tijdens anti-regeringsprotesten. Zijn tegenstander Svetlana Tichanovskaja vluchtte daags na de stembusgang naar Litouwen. Maandag was ze in Brussel voor een onderhoud met de Europese ministers van Buitenlandse Zaken.