Zo ziet ‘Plan B’ voor de Kuip eruit

De Moderne Kuip Mocht Feyenoord City níet doorgaan, dan is er een plan B: renovatie van de Kuip. Hoe staat het daarmee?

Een artist impression van de vernieuwde Kuip van consortium DMK met een derde ring, de aangebouwde schil en het nieuwe dak.
Een artist impression van de vernieuwde Kuip van consortium DMK met een derde ring, de aangebouwde schil en het nieuwe dak. Artist Impression DMK

Het is géén wedstrijd met Feyenoord City, zegt Erwin Eekelaar, de man achter ‘Plan B’: renovatie en vernieuwing van de Kuip. Maar nu Feyenoord City nog een klein jaar krijgt om financieel haalbaar te worden, blijft Eekelaars consortium DMK (De Moderne Kuip) ook doorwerken aan een alternatief. Het spelersbudget (speel- en prestatievergoeding) van de club zou groeien naar 31,5 miljoen euro en kunnen stijgen tot 50 miljoen, beweren ze. Al zijn de kosten van het plan inmiddels ook 30 miljoen euro gestegen. Stel dat Feyenoord City niet doorgaat: hoe staat het met het DMK-plan?

1 Wat is het plan van DMK?

In plaats van een nieuw stadion kan de Kuip in tweeënhalf jaar gemoderniseerd en uitgebreid worden, zei Eekelaar in april in NRC. De Kuip wordt opgehoogd met een derde ring en groeit naar 63.000 zitplaatsen, net als de beoogde nieuwbouw. Om de Kuip heen komt een nieuwe metalen schil met een glazen gevel. Die aanbouw biedt ruimte voor bijvoorbeeld een datacampus, een museum en zaalverhuur. Plan B ging eerst uit van hergebruik van het schuine dak uit 1994 en een verlengde luifel. Nu is toch een nieuw, lichtdoorlatend dak met zonnepanelen ingepland. Dat is een vereiste van de bouwer en vermijdt risico’s bij het opvijzelen van het oude dak, zegt DMK.

2 Wie vormen het consortium DMK?

Drijvende kracht achter DMK is Erwin Eekelaar (1967), eigenaar van het Rotterdamse softwarebedrijf Net- setup. In 2014 deed hij ook al een poging het huidige Feyenoord-stadion te behouden met stichting Red de Kuip. Eekelaar werkt nauw samen met internationaal stadionadviseur Hylke Hellinga, die in Australië werkt. In het consortium zitten nu twaalf bedrijven: adviseurs uit de sportwereld (Hypercube, draaijer + partners, VGP), architecten (Molenaar & Co, EGM, Octatube), ingenieurs (ABT, IOB) en ontwikkelaars (Red+, Rdevelopment van Eekelaar zelf). Een bekende naam is de Van Herk Groep, het vastgoedbedrijf van de vermogende Rotterdamse investeerder Aat van Herk. West8, het bureau van landschapsarchitect Adriaan Geuze, maakt de gebiedsvisie voor het plan. Er is ook een bouwer betrokken, maar die kan DMK volgens afspraken niet publiek maken.

Lees ook Feyenoord wil zekerheid dat voetbal in de Kuip mogelijk blijft

3 Hoe ver is DMK met zijn plan?

Achter de schermen zijn er gesprekken met de club en meerdere partijen daaromheen, de politiek, investeerders en bedrijven. DMK heeft sinds ‘Red de Kuip’ een 3D-model, dat vernieuwd is, en werkt aan een technisch ontwerp. Informeel is 60 procent van het benodigde eigen vermogen (in totaal 115 miljoen euro) toegezegd, zegt Eekelaar. Maar dit is niet te controleren en formeel heeft DMK geen enkele positie, omdat Feyenoord City aan zet is. DMK heeft ook geen definitieve afspraken met bouwers en financiers; dat zou niet kunnen zonder steun van de club, het stadion en gemeente, en DMK is zelf geen opdrachtgever, zegt Eekelaar. De prijzen in het plan zijn gebaseerd op offertes en vergelijkbare prijzen van andere projecten.

4 Wat zou De Moderne Kuip kosten?

In april had DMK het nog over een plan van 200 miljoen euro, een stuk minder dan de kosten van het nieuwe stadion (bouwkosten 365 miljoen, inclusief financieringslasten 444 miljoen). Maar door het nieuwe dak zijn de bouwkosten van DMK fors gestegen naar 230 miljoen. Uitgesplitst bestaan de bouwkosten uit bijvoorbeeld sloopwerk, een nieuwe fundering en staalconstructie, de glazen gevel, trappen en hekwerken, gebouwinstallaties en het vervangen van het stadiondak. Die 230 miljoen moet voor de helft van eigen vermogen (zoals particuliere investeerders en fondsen) en voor de helft van vreemd vermogen (bankleningen) komen – vergelijkbaar met de verdeling bij Feyenoord City.

Lees ook: Feyenoord City krijgt nog wat tijd

5 Wat kost het plan de gemeente?

Veel minder of evenveel, zegt DMK. In Feyenoord City steekt de gemeente meer dan 135 miljoen euro: 60 miljoen in bouwgrond, 40 miljoen in aandelen en 35 miljoen in infrastructuur. Als er geen nieuw stadion wordt gebouwd, is die 60 miljoen voor de grond niet nodig. En in plaats van 40 miljoen, vraagt DMK aan de gemeente 20 miljoen aan eigen vermogen. De 35 miljoen voor infrastructuur rond het stadion blijven in het plan wel staan. De gemeente zou ook kunnen bijdragen aan de datacampus, een museum en het dekken van de ongeveer 20 miljoen aan kosten die al voor Feyenoord City zijn gemaakt.

6 Wat levert De Moderne Kuip op?

Doel van een nieuw stadion is meer inkomsten genereren, waardoor meer spelersbudget overblijft en de club beter kan presteren. De club en het stadion zijn nu twee aparte bedrijven; in het DMK-plan komen ze in één holding, zoals Feyenoord ook nastreeft. De structuur is verder vergelijkbaar met de huidige situatie: de club betaalt het stadion dan huur en het stadion betaalt de club een jaarlijkse speel- en prestatievergoeding. Adviesbureau draaijer + partners heeft voor DMK meerdere scenario’s doorberekend. In 2025 zouden de club en het stadion samen een omzet kunnen hebben van 170 miljoen euro (ter vergelijking: samen 103 miljoen vorig jaar). De club krijgt dan een minimale speel- en prestatievergoeding van 31,5 miljoen euro (17 miljoen vorig jaar) – exclusief inkomsten uit Europees voetbal en transfers. Uitgangspunten zijn 35 wedstrijden en evenementen per jaar, waarbij het stadion gemiddeld voor 93 procent gevuld is. Als Feyenoord beter presteert zou die vergoeding op termijn kunnen stijgen naar 50 miljoen, zegt DMK. De ambitie is dat Feyenoord tot de top-32 van Europese clubs gaat behoren.

7 Welke businesscase is beter: die van Feyenoord City of die van DMK?

Die vergelijking is niet te maken, omdat de businesscase van Feyenoord City geheim is, en die van DMK indicatief. Los daarvan is corona een grote onvoorspelbare factor voor de inkomsten van de club en het stadion. Volgens DMK is de kern dat je in een vernieuwde Kuip (11.900 vierkante meter catering- en businessruimte) hetzelfde kunt verdienen als in een nieuw stadion: het gaat om tickets, bier en bitterballen. Renovatie is alleen goedkoper en scheelt per jaar 15 à 20 miljoen aan rentelasten, zegt draaijer + partners. Dat biedt volgens hen meer ruimte voor winst uit het stadion en een hoger spelersbudget.

Correctie (24-9): In dit artikel stond aanvankelijk dat de financieringslasten van het DMK-plan 230 miljoen euro waren, maar dit zijn de totale bouwkosten (stichtingskosten) zonder financieringslasten. Dit is hierboven aangepast.